Ông Trump cảnh báo tái áp đặt phong tỏa hàng hải với Iran

“Thành thật mà nói, tôi cho rằng việc phong tỏa hàng hải còn có tác động mạnh hơn cả việc không kích. Người ta gọi đó là 'bức tường thép'. Không ai có thể vượt qua. Không một con tàu nào có thể đi vào Iran. Chỉ những tàu mà chúng tôi muốn cho đi qua mới được đi qua, và chúng tôi có thể tái lập điều đó trong khoảng 15 phút,” Reuters dẫn chia sẻ của Tổng thống Mỹ Donald Trump với báo giới tại Phòng Bầu dục ngày 22/6 giờ địa phương.

Người đứng đầu Nhà Trắng cảnh báo rằng nếu Iran không thực hiện đúng các cam kết của mình hoặc nếu có những hành động không phù hợp, Mỹ sẽ làm những gì cần phải làm.

“Chừng nào họ còn tôn trọng chúng tôi thì mọi chuyện sẽ ổn. Nếu họ không tôn trọng chúng tôi, tình hình sẽ không tốt đẹp. Nhưng họ dành cho chúng tôi rất nhiều sự tôn trọng,” ông Donald Trump nói.

Tổng thống Mỹ Donald Trump. Ảnh: Nhà Trắng

Về hoạt động hàng hải tại Eo biển Hormuz, Tổng thống Trump cho rằng Mỹ đang xử lý tốt các vấn đề liên quan đến tuyến hàng hải này.

“Hôm qua, lượng dầu vận chuyển qua eo biển này đạt mức cao hơn bất kỳ thời điểm nào trước đây. Có lẽ các bạn cũng thấy rằng chúng tôi đang có nguồn cung dầu dồi dào. Eo biển hiện hoàn toàn thông suốt, điều đó các bạn đều biết. Và chúng tôi vẫn đang đàm phán. Chúng ta sẽ chờ xem mọi việc diễn biến như thế nào,” ông Donald Trump chia sẻ.

Theo chỉ thị của Tổng thống Mỹ, từ ngày 19/6, Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ (CENTCOM) thông báo dỡ bỏ lệnh phong tỏa đối với toàn bộ hoạt động hàng hải ra vào các cảng và khu vực ven biển của Iran. Tuy nhiên, lực lượng Mỹ vẫn sẽ tiếp tục hiện diện trong khu vực “để bảo đảm rằng mọi nội dung của thỏa thuận đều được tuân thủ, thực thi đầy đủ và duy trì hiệu lực hoàn toàn”, thông báo trên mạng xã hội X hôm 19/6 của CENTCOM cho biết.

Về phía Iran, Chủ tịch Quốc hội Mohammad Bagher Qalibaf khẳng định, Eo biển Hormuz sẽ không bao giờ quay trở lại trạng thái như trước xung đột và sẽ được Tehran quản lý phù hợp với luật pháp quốc tế.

“Mọi người cần hiểu rằng việc quản lý Eo biển Hormuz sẽ không bao giờ quay trở lại như trước khi xung đột xảy ra. Tất nhiên, các quy định quốc tế sẽ được tuân thủ, nhưng Iran sẽ quản lý Eo biển Hormuz,” Thông tấn xã Iran (IRNA) dẫn chia sẻ của ông Qalibaf với báo giới hôm 22/6, khi đang trên chuyên cơ trở về Iran sau cuộc đàm phán bốn bên tại Thụy Sỹ trước đó.

Chủ tịch Quốc hội Mohammad Bagher Qalibaf trên chuyên cơ rời Thụy Sỹ. Ảnh: IRNA

Bản ghi nhớ giữa Mỹ và Iran mang tên “Bản ghi nhớ Islamabad” đã được ký điện tử ngày 18/6 bởi Tổng thống Mỹ Donald Trump, Tổng thống Iran Masoud Pezeshkian và Thủ tướng Pakistan Shehbaz Sharif, quốc gia trung gian trong đàm phán Washington - Tehran.

Theo Điều 4 của bản ghi nhớ, được ông Masoud Pezeshkian công bố trên mạng xã hội X, ngay sau khi bản ghi nhớ được ký kết, Mỹ sẽ bắt đầu dỡ bỏ lệnh phong tỏa hải quân và mọi biện pháp gây cản trở hoặc ngăn chặn đối với Iran, qua đó chấm dứt hoàn toàn lệnh phong tỏa hải quân trong vòng 30 ngày.

Trong giai đoạn này, lưu lượng tàu thuyền sẽ được khôi phục theo tỷ lệ tương ứng với mức lưu thông trước xung đột, do Iran thực hiện. Mỹ cũng cam kết rút các lực lượng của mình khỏi khu vực lân cận Iran trong vòng 30 ngày sau khi thỏa thuận cuối cùng được ký kết.

Trong khi đó, Điều 5 của bản ghi nhớ cho biết Iran sẽ nỗ lực tối đa để bảo đảm tàu thuyền thương mại được lưu thông an toàn giữa Vịnh Ba Tư và Biển Oman theo cả hai chiều, miễn phí trong thời hạn 60 ngày.

Iran sẽ hoàn tất việc loại bỏ các trở ngại kỹ thuật, quân sự cũng như hoạt động rà phá thủy lôi trong vòng 30 ngày; hoạt động lưu thông thương mại sẽ được khởi động ngay sau đó.

Phía Tehran cũng cam kết sẽ tiến hành đối thoại với Oman nhằm xác định cơ chế quản lý và cung cấp dịch vụ hàng hải trong tương lai tại Eo biển Hormuz, đồng thời tham vấn các quốc gia ven Vịnh Ba Tư khác, phù hợp với luật pháp quốc tế hiện hành và các quyền chủ quyền của các quốc gia ven bờ Eo biển Hormuz.