Hơn 400 con tàu đang chờ đi qua eo biển Hormuz

Eo biển Hormuz, một trong những tuyến đường biển quan trọng nhất thế giới, đang đứng trước nguy cơ ùn tắc khi có tới hơn 400 con tàu lớn đang chờ đợi để đi qua...

Tàu bè ở cảng Sultan Qaboos của Oman hôm 19/6/2025 - Ảnh: Getty/FT.

Theo phân tích của tờ báo Financial Times dựa trên dữ liệu vệ tinh từ Cơ quan Vũ trụ Châu Âu, có tới 441 tàu cỡ lớn đang tập trung tại các cảng chính như Sohar và Fujairah ở phía Đông eo biển này.

Sự tập trung của số lượng tàu lớn như vậy cho thấy các chủ tàu và nhà điều hành tàu đang nóng lòng chờ eo biển Hormuz được mở cửa hoàn toàn trở lại sau những tín hiệu tích cực từ vòng đàm phán hòa bình giữa Mỹ và Iran ở Thụy Sỹ.

Số lượng lớn tàu nói trên đã được vệ tinh radar Sentinel-1 ghi nhận vào khoảng 2 giờ 15 phút chiều theo giờ GMT ngày Chủ nhật (21/6). Nhiều công ty vận tải biển cho biết họ đang tập trung tàu ở khu vực gần Vịnh Ba Tư để nhanh chóng tận dụng cơ hội khi eo biển được mở cửa hoàn toàn. Con số tàu này đã tăng đáng kể so với thời điểm tháng 4, khi Mỹ bắt đầu áp lệnh phong tỏa hải quân đối với Iran.

Dù số lượng tàu tập trung gần eo biển Hormuz tại thời điểm trên lớn hơn nhiều so với bình thường, nhưng con số này đã giảm 42 tàu so với lần quan sát trước đó của Sentinel-1 cách đây 5 ngày. Các nhà điều hành tàu đã tận dụng mức độ an toàn gia tăng để thử nghiệm việc đi qua eo biển này sau khi Mỹ và Iran công bố thỏa thuận sơ bộ nhằm đi tới một thỏa thuận toàn diện cuối cùng.

Mặc dù đã đồng ý mở cửa và gỡ mìn các làn đường vận chuyển chính của eo biển Hormuz, Iran đã tuyên bố đóng cửa eo biển này một lần nữa vào thứ Bảy tuần vừa rồi sau các cuộc tấn công của Israel vào Lebanon. Dữ liệu từ vệ tinh Sentinel-1 cho thấy lưu lượng giao thông không đáng kể trong làn chính của eo biển trong ngày Chủ nhật.

Các quan chức Iran và Mỹ đã có các cuộc thảo luận căng thẳng tại Thụy Sĩ trong ngày Chủ nhật và kéo dài đến sáng sớm ngày thứ Hai theo giờ địa phương về hình thức của thỏa thuận cuối cùng. Một quan chức Mỹ cho biết các cuộc thảo luận đã bao gồm việc “làm rõ một số thông điệp gây nhầm lẫn từ Iran” về eo biển Hormuz và “xây dựng các cơ chế giảm xung đột” để đảm bảo tuyến đường biển này sẽ được mở hoàn toàn.

Iran trước đây đã gợi ý rằng sau một khoảng thời gian 60 ngày mở cửa miễn phí đầu tiên, họ có thể yêu cầu các tàu phải trả phí để đi qua eo biển Hormuz dưới một số hình thức, chẳng hạn như mua bảo hiểm của Iran.

Sự gia tăng hoạt động tàu đi qua eo biển Hormuz trong tuần qua cho thấy các nhà điều hành tàu đang trở nên tự tin hơn và đã sẵn sàng thực hiện các chuyến đi mà trước đây được coi là quá rủi ro, cho dù triển vọng Mỹ - Iran đạt được một thỏa thuận cuối cùng vẫn còn nhiều bấp bênh.

Bốn tàu chở khí tự nhiên hóa lỏng của Qatar đã đi qua eo biển vào sáng ngày thứ Hai, con số cao nhất kể từ khi chiến tranh nổ ra vào hôm 28/2.

Trước đó vào hôm thứ Bảy, tàu container MSC Qingdao đã rời Vịnh Ba Tư để đi qua eo biển Hormuz theo một tuyến đường dọc theo bờ biển Oman. Hãng vận tải biển MSC trước đây đã có một số tàu trở thành mục tiêu các cuộc tấn công của Iran và hai tàu của họ đã bị Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) bắt làm con tin.

Tàu MSC Qingdao đã đi eo biển Hormuz qua với bộ phát đáp của tàu được bật, có nghĩa là vị trí của tàu được phát sóng rộng rãi. Điều này cho thấy có ít mối lo hơn về các cuộc tấn công của Iran kể từ khi thỏa thuận hòa bình Mỹ-Iran được công bố vào tuần trước, mặc dù vẫn có lo ngại rằng thỏa thuận này sẽ không được giữ vững.

Các tàu chở dầu của Iran cũng đã di chuyển tự do hơn vào và ra khỏi Vịnh Ba Tư kể từ khi Mỹ đồng ý dỡ bỏ phong tỏa hải quân đối với các cảng và tàu của Iran vào hôm thứ Tư tuần trước.