Ông Trump tuyên bố đạt thỏa thuận 'toàn quyền tiếp cận' Greenland
Tổng thống Donald Trump tuyên bố Mỹ đã đạt được một thỏa thuận khung với NATO, theo đó Washington có 'toàn quyền và lâu dài' tiếp cận Greenland. Tuy nhiên, lãnh đạo Greenland và Đan Mạch khẳng định chủ quyền không phải là nội dung có thể đem ra đàm phán, trong khi các nước châu Âu bày tỏ lo ngại về tác động của diễn biến này đối với quan hệ xuyên Đại Tây Dương.
ông Trump cho biết thỏa thuận mới sẽ mang lại cho Mỹ quyền tiếp cận toàn diện tại Greenland. Ảnh: The White House
Phát biểu tại Davos bên lề Diễn đàn Kinh tế Thế giới, ông Trump cho biết thỏa thuận mới sẽ mang lại cho Mỹ quyền tiếp cận toàn diện tại Greenland, đồng thời nhấn mạnh đây là một khuôn khổ hợp tác an ninh trong NATO nhằm đối phó với các thách thức ngày càng gia tăng tại khu vực Bắc Cực. Ông cũng bác bỏ khả năng sử dụng vũ lực để kiểm soát hòn đảo, trong bối cảnh Washington vừa rút lại các đe dọa áp thuế đối với châu Âu.
Tuy nhiên, các chi tiết cụ thể của thỏa thuận vẫn chưa được công bố. Thủ tướng Greenland Jens Frederik Nielsen cho biết ông chưa được cung cấp đầy đủ thông tin và nhấn mạnh rằng chủ quyền là “lằn ranh đỏ” không thể vượt qua. Theo ông, Greenland sẵn sàng thảo luận về hợp tác và đối tác an ninh, nhưng mọi thỏa thuận phải tôn trọng toàn vẹn lãnh thổ và luật pháp quốc tế.
Chính phủ Đan Mạch cũng khẳng định không có bất kỳ cuộc đàm phán nào với NATO liên quan đến vấn đề chủ quyền Greenland. Thủ tướng Mette Frederiksen mô tả đây vẫn là một tình huống khó khăn, song cho rằng các bên có thể tập trung vào việc tăng cường an ninh chung tại Bắc Cực, trong đó có khả năng mở rộng sự hiện diện thường trực của NATO quanh Greenland.
Về phía NATO, Tổng Thư ký Mark Rutte cho biết liên minh cần sớm cụ thể hóa các yêu cầu an ninh mới, với mục tiêu tăng cường hiện diện tại Bắc Cực ngay trong năm 2026. Theo các nguồn thạo tin, khuôn khổ thảo luận hiện nay cũng đề cập đến việc hạn chế đầu tư từ Nga và Trung Quốc tại Greenland, dù các chi tiết vẫn mang tính định hướng và chưa ràng buộc.
Diễn biến trên đã tác động trực tiếp tới tâm lý thị trường, khi chứng khoán châu Âu và Mỹ phục hồi sau thông tin Washington giảm căng thẳng với châu Âu. Dù vậy, nhiều nhà ngoại giao cho rằng “vụ Greenland” đã làm lung lay niềm tin của các nước EU vào độ ổn định trong chính sách của Mỹ. Chủ tịch Nghị viện châu Âu nhận định EU có thể nối lại các cuộc thảo luận thương mại với Washington, song giới lãnh đạo vẫn thận trọng trước nguy cơ Mỹ tiếp tục thay đổi lập trường.
Tại Nuuk, thủ đô của Greenland, người dân bày tỏ sự hoang mang trước những tín hiệu trái chiều từ Washington. Một số ý kiến cho rằng sự bất định hiện nay khiến việc xây dựng lòng tin và hợp tác lâu dài trở nên khó khăn hơn, không chỉ với Greenland mà còn với toàn bộ cấu trúc an ninh xuyên Đại Tây Dương.
