Ông Vance và phía Iran bước vào đàm phán tại Thụy Sĩ; Israel tuyên bố không rút quân khỏi Lebanon

Sự chú ý liên quan căng thẳng Trung Đông hiện dồn vào cuộc đàm phán sắp diễn ra giữa phái đoàn Mỹ và Iran.

Mỹ-Iran bước vào đàm phán tại Thụy Sĩ

Chiều 21-6 (giờ địa phương), Phó Tổng thống Mỹ JD Vance có cuộc họp báo ngay tại địa điểm sẽ diễn ra đàm phán Mỹ-Iran, cho biết Tổng thống Donald Trump đã trao cho phái đoàn Mỹ thẩm quyền để tìm kiếm một giải pháp ngoại giao cho hàng loạt vấn đề, theo đài CNN.

“Chưa từng có thời điểm nào trong lịch sử mà lãnh đạo Iran và Mỹ gặp nhau ở cấp độ cao như vậy” - ông Vance mở đầu.

Phó Tổng thống Mỹ JD Vance bước vào địa điểm diễn ra đàm phán Mỹ-Iran tại Thụy Sĩ ngày 21-6. Nguồn: Pool/CNN

Trong cuộc họp báo trước thềm đàm phán với Iran, ông Vance quy trách nhiệm cho Tehran, gọi nước này là một “tác nhân gây bất ổn trong khu vực”.

Tuy nhiên, ông cho biết các bên đã đạt được những tiến triển “rất đáng kể” trong vài giờ qua.

Theo ông Vance, hai nước hiện đang nhìn thấy “một tương lai chung, nơi mọi người có thể cùng hợp tác để thúc đẩy hòa bình và thịnh vượng”.

Ông cũng cho biết Tổng thống Trump đã yêu cầu phái đoàn Mỹ “mở ra một chương mới” nhằm chuyển biến quan hệ với người dân Iran.

Phó tổng thống Mỹ khẳng định Washington đã làm “nhiều hơn bất kỳ chính phủ nào trên thế giới trong vài tháng qua” để chấm dứt xung đột tại Lebanon.

“Hòa bình không bao giờ là điều dễ dàng. Hòa bình luôn đòi hỏi nỗ lực. Nó luôn đòi hỏi các bên phải có sự nhượng bộ nhất định” - ông nói.

“Nhưng Tổng thống Mỹ không chỉ cam kết về hòa bình giữa Mỹ và Iran. Tổng thống còn cam kết thúc đẩy hòa bình trên toàn khu vực. Đó là lý do chúng tôi có mặt ở đây và đang làm việc rất tích cực để giải quyết những bất đồng giữa các bên” - ông Vance nói thêm.

Ông Vance thừa nhận rằng “sẽ có những bất đồng về cách thức cụ thể để đạt được hòa bình khu vực”, nhưng nhấn mạnh: “Tôi thực sự cảm thấy rất lạc quan về tình hình ở Lebanon. Vẫn còn nhiều việc phải làm, nhưng chúng tôi sẽ tiếp tục nỗ lực”.

Thủ tướng Pakistan Shehbaz Sharif và Thủ tướng Qatar Sheikh Mohammed bin Abdulrahman bin Jassim Al Thani cũng có mặt tại địa điểm đàm phán.

Phía đoàn Iran chưa đưa ra phát biểu.

Trước thềm các cuộc đàm phán, Phó Tổng thống thứ nhất Iran - ông Mohammad Reza Aref bày tỏ hy vọng các cuộc đàm phán tại Thụy Sĩ “sẽ đạt được kết quả”.

Ông Aref nói rằng “chúng ta đang bước vào một giai đoạn mới, một giai đoạn mà việc tẩy chay bất kỳ quốc gia nào trong khu vực Ả Rập sẽ không còn là một lựa chọn và hoàn toàn không thể chấp nhận”.

Ông Aref cũng cảnh báo rằng “eo biển Hormuz thuộc về Iran, và tổ tiên chúng ta đã hy sinh rất nhiều sinh mạng trong suốt chiều dài lịch sử để bảo vệ eo biển này. Vì vậy, không thể tùy tiện đi qua eo biển đó”.

Tổng thống Iran - ông Masoud Pezeshkian ngày 21-6 cũng nêu thêm chi tiết về thỏa thuận với Mỹ, cho biết 6 tỉ USD tài sản bị phong tỏa hiện do Qatar nắm giữ sẽ được hoàn trả theo thỏa thuận sơ bộ với Mỹ.

“Hầu hết các điều khoản trong biên bản ghi nhớ đều có lợi cho chúng ta, và những thành quả từ các cuộc đối thoại, đàm phán này sẽ sớm được thể hiện rõ” - hãng thông tấn Tasnim dẫn lời ông Pezeshkian.

Tổng thống Iran cũng công kích Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu, cho rằng ông Netanyahu sẽ là “người đầu tiên không hài lòng với các cuộc đàm phán” đang diễn ra tại Thụy Sĩ.

“Điểm duy nhất mà Mỹ quan tâm là chúng ta không sở hữu bom nguyên tử. Đây cũng là điều mà vị lãnh tụ đã anh dũng hy sinh nhiều lần khẳng định: ‘Chúng ta không muốn có bom nguyên tử’ - ông Pezeshkian nói, nhắc tới sắc lệnh tôn giáo do Lãnh tụ Tối cao Ali Khamenei ban hành trước khi qua đời.

Phía Iran cũng nói rằng các cuộc giao tranh đang diễn ra tại Lebanon giữa Israel và Hezbollah sẽ là nội dung trọng tâm trong các cuộc đàm phán Iran-Mỹ tại Thụy Sĩ.

“Chế độ phục quốc Do Thái vẫn tiếp tục vi phạm các cam kết của họ tại Lebanon. Đây sẽ là chủ đề thảo luận chính trong các cuộc đàm phán hôm nay”- theo người phát ngôn Bộ Ngoại giao Iran Esmaeil Baghaei.

Pakistan, Saudi Arabia, Thổ Nhĩ Kỳ và Ai Cập thảo luận về bản ghi nhớ Mỹ-Iran

Bộ Ngoại giao Pakistan cho biết cuộc họp cấp bộ trưởng R-4 đã khai mạc tại Cairo (Ai Cập) vào ngày 21-6, quy tụ ngoại trưởng Pakistan, Ai Cập, Saudi Arabia và Thổ Nhĩ Kỳ, theo kênh Al Jazeera.

Viết trên mạng xã hội X, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Pakistan - ông Tahir Andrabi cho biết các bộ trưởng đã họp theo hình thức hạn chế để thảo luận về “những diễn biến trong khu vực, việc triển khai Biên bản ghi nhớ Islamabad và các lĩnh vực hợp tác ưu tiên”.

Ông cho biết 4 nước đã tái khẳng định “cam kết đối với đối thoại, ngoại giao và vai trò chủ động của khu vực trong việc giải quyết các thách thức chung”.

Ông Andrabi nói thêm rằng “Pakistan, Saudi Arabia, Thổ Nhĩ Kỳ và Ai Cập đang tiếp tục tăng cường hợp tác nhằm xây dựng một khu vực hòa bình hơn, ổn định hơn và kết nối chặt chẽ hơn”.

Israel tuyên bố “sẽ không rút quân” khỏi Lebanon

Ngày 21-6, Bộ trưởng Quốc phòng Israel - ông Israel Katz nói rằng quân đội nước này “sẽ không rút khỏi vùng an ninh” ở Lebanon, CNN đưa tin.

Thiệt hại tại khu vực tòa nhà ngân hàng trung ương Lebanon, nơi bị nhắm mục tiêu trong một cuộc tấn công của Israel vào ngày 20-6. Ảnh: AFP

Ông Katz khẳng định không có bất kỳ hạn chế nào đối với các binh sĩ Israel khi “tiến hành hoạt động tại Lebanon”.

“Các lực lượng của chúng tôi vẫn được triển khai trong vùng an ninh dọc theo Đường Vàng tại Lebanon và từ đó tiến hành các hoạt động chống lại những phần tử khủng bố và cơ sở hạ tầng khủng bố” - ông nói.

“Lệnh ngừng bắn được công bố ngày hôm qua vẫn cho phép Lực lượng Phòng vệ Israel (IDF) duy trì toàn bộ vị trí hiện có trong vùng an ninh, khu vực bảo vệ các cộng đồng dân cư ở miền bắc Israel” - vị bộ trưởng nói thêm.