Ông Zelensky tiết lộ vì sao từng rơi vào tình huống khó xử trước Tổng thống Trump

Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky lần đầu công khai chi tiết những bất đồng với cựu Bộ trưởng Quốc phòng Mykhailo Fedorov, trong đó có một sự việc liên quan đến Starlink khiến ông phải giải thích với Tổng thống Mỹ Donald Trump.

Các thông tin được ông Zelensky đưa ra trong cuộc gặp kéo dài 2 giờ với các phóng viên và được công bố toàn văn hôm 23/8. Tổng thống Ukraine cho rằng một số hành động của ông Fedorov, trong đó có việc tham gia các cuộc biểu tình quy mô lớn và kêu gọi tổ chức bầu cử, có thể là những tính toán sai lầm.

Ông Fedorov, người được mệnh danh là "ông trùm drone" nhờ thúc đẩy hiện đại hóa lực lượng vũ trang Ukraine và ứng dụng máy bay không người lái trong chiến sự, bị cách chức tháng trước sau bất đồng với Tổng tư lệnh quân đội Oleksandr Syrsky.

Ông Zelensky cho biết một thông tin từ cơ quan của ông Fedorov từng khiến ông rơi vào tình huống khó xử trước ông Trump, trong thời điểm Ukraine đang tìm cách duy trì sự ủng hộ quân sự từ Mỹ.

Hồi đầu năm, Bộ Quốc phòng Ukraine báo cáo rằng SpaceX đã đồng ý cho Ukraine sử dụng Starlink trên không phận Nga để thực hiện các cuộc tập kích sâu, với điều kiện có phê duyệt chính trị.

Dựa trên thông tin này, ông Zelensky trao đổi trực tiếp với ông Trump và khẳng định tỷ phú Elon Musk đã xác nhận đề xuất. Hai bên sau đó tìm cách xác nhận lại thông tin với ông Musk và thảo luận về việc tài trợ cho dự án.

Tuy nhiên, trong một cuộc gặp sau đó, ông Trump nói ông Musk bác bỏ đề xuất sử dụng Starlink trên lãnh thổ Nga để phục vụ chiến sự. Ông Musk cũng cho rằng việc sử dụng hệ thống này cho các cuộc tập kích sâu sẽ là một bước leo thang nguy hiểm.

"Ông ấy nói rằng tôi đã lừa ông ấy, vì Musk từ chối cho Ukraine sử dụng sóng Starlink trên lãnh thổ Nga. Tôi quay lại chất vấn Bộ Quốc phòng và họ nói rằng thông tin có thể sai", ông Zelensky kể.

Tổng thống Ukraine không trực tiếp cáo buộc ông Fedorov nói dối, nhưng cho biết sự việc là một trong những nguyên nhân dẫn đến "một số quyết định" về nhân sự.

Ông Zelensky cũng tiết lộ ông Fedorov từng đề xuất thành lập Bộ Chiến tranh với cơ cấu chỉ huy quân sự thuộc về bộ trưởng. Ý tưởng này được cho là một trong những nguồn gốc dẫn đến bất đồng nghiêm trọng giữa ông Fedorov và tướng Syrsky.

"Tôi gọi cho ông ấy ngay từ đầu và nói: Bộ Chiến tranh à? Nơi không có Tổng tư lệnh và Tổng tham mưu trưởng thì cơ bản mọi quyền lực thuộc về ông sao? Hãy quên ý tưởng đó đi", ông Zelensky kể.

Theo ông Zelensky, ông Fedorov ban đầu chấp nhận nhượng bộ nhưng sau đó tiếp tục tìm cách thúc đẩy những thay đổi theo hướng mong muốn. Tổng tư lệnh Syrsky đáp trả bằng các quy trình giấy tờ phức tạp nhằm cản trở kế hoạch.

Mâu thuẫn cuối cùng nghiêm trọng đến mức 2 người không còn trao đổi trực tiếp. Khoảng 2 tuần trước khi quyết định cách chức được đưa ra, ông Zelensky yêu cầu họ gặp nhau để giải quyết bất đồng nhưng không thành công.

"Không thể có xung đột ở cấp độ này giữa các lãnh đạo", ông Zelensky nói, đồng thời nhấn mạnh Bộ trưởng Quốc phòng và Tổng tư lệnh quân đội không thể hoạt động tách rời trong thời chiến.

Tổng thống Ukraine khẳng định vẫn ghi nhận đóng góp của cả ông Fedorov và ông Syrsky. Sau khi ông Fedorov rời Bộ Quốc phòng, ông Zelensky cho biết đã đề nghị ông này đảm nhận 4 vị trí khác trong chính phủ nhưng đều bị từ chối. Ông Fedorov nói chỉ trở lại chính phủ nếu giữ cương vị Bộ trưởng Quốc phòng.