Phải bảo đảm đủ điện trong mọi trường hợp bằng các giải pháp cụ thể

Đây là cuộc họp lần thứ năm về phương thức vận hành hệ thống điện năm 2027 và năm 2028. Ngay từ tháng 5-2026, lãnh đạo Bộ Công Thương đã chỉ đạo Cục Điện lực và Công ty Vận hành hệ thống điện và thị trường điện Quốc gia (NSMO) tính toán, đánh giá khả năng cung ứng điện cho hai năm tới.

Bộ trưởng Bộ Công Thương Lê Mạnh Hùng chủ trì hội nghị. 

Hội nghị nhận định công tác vận hành hệ thống điện năm 2027 sẽ đối mặt với nhiều thách thức đan xen, năm 2028 còn khó khăn hơn: Nhu cầu điện tiếp tục tăng khoảng 10% trên nền cao của năm 2026, trong khi các nguồn điện nền chưa kịp vào vận hành do cần thời gian đầu tư; El Niño có thể kéo dài tới khoảng tháng 6-2027 dẫn tới diễn biến thủy văn phức tạp, vừa phải bảo đảm an ninh năng lượng, vừa phải đáp ứng nhu cầu nước cho sản xuất nông nghiệp, sinh hoạt ở hạ du; tình hình địa chính trị thế giới tiềm ẩn bất ổn, có thể tác động tới chuỗi cung ứng và giá than, LNG nhập khẩu.

Trên cơ sở tính toán các kịch bản, NSMO đề xuất 8 nhóm giải pháp và kiến nghị Bộ Công Thương thành lập Ban Chỉ đạo cung ứng điện của ngành Công Thương cho giai đoạn 2027-2028, xem xét đến năm 2030.

Chủ động nguồn, lưới và nhiên liệu, giảm áp lực công suất đỉnh

Kết luận hội nghị, Bộ trưởng Lê Mạnh Hùng nhấn mạnh, trong mọi trường hợp, phải cung ứng đủ năng lượng nói chung, đặc biệt là điện, cho nhu cầu phát triển kinh tế và đời sống nhân dân bằng các giải pháp cụ thể, khả thi.

Bộ trưởng yêu cầu cả hệ thống vào cuộc đồng bộ, tập trung giải quyết những vấn đề cấp bách, xác định rõ nhiệm vụ, trách nhiệm, thời hạn thực hiện; ma trận công việc phải đi liền với ma trận trách nhiệm và ma trận rủi ro để quản trị, thực hiện bằng được mục tiêu đề ra. Các công trình nguồn, lưới đã xác định bắt buộc phải vào vận hành năm 2027 thì phải thực hiện bằng được, phải có mốc quyết định, mốc tiến độ cụ thể; việc thiết kế giải pháp là để phòng rủi ro tăng trưởng, không phải để tính phương án lùi.

Tổng giám đốc Công ty Vận hành hệ thống điện và thị trường điện Quốc gia (NSMO) Nguyễn Đức Ninh phát biểu tại hội nghị.

Trên cơ sở đó, Bộ trưởng Lê Mạnh Hùng giao các đơn vị liên quan tập trung triển khai 8 nhiệm vụ trọng tâm nhằm bảo đảm cung ứng điện trong năm 2027 và các năm tiếp theo. Trong đó, khẩn trương hoàn thiện phương thức vận hành hệ thống điện quốc gia năm 2027, có tính đến năm 2028 và tầm nhìn dài hạn; xây dựng các kịch bản cung ứng điện, đánh giá đầy đủ nguồn, phụ tải và rủi ro hệ thống.

Các đơn vị cần chủ động tích nước các hồ thủy điện, phấn đấu hoàn thành tối đa dung tích vào ngày 31-12-2026 và duy trì đến hết ngày 31-3-2027; tối ưu khai thác, sử dụng nước, bảo đảm nguồn thủy điện cho mùa khô năm 2027. Đồng thời, duy trì công suất khả dụng của các nhà máy điện, chủ động kế hoạch bảo dưỡng, sửa chữa, ưu tiên thực hiện trong giai đoạn tháng 1-4, hạn chế dừng máy vào cao điểm mùa khô và cuối năm.

Cùng với đó, cần bảo đảm nguồn nhiên liệu cho phát điện, xây dựng kế hoạch cung ứng than, khí, dầu đồng bộ với phương thức vận hành; đẩy nhanh cơ chế bổ sung LNG nhập khẩu và bảo đảm dự trữ nhiên liệu trước mùa khô. Tiến độ các dự án nguồn và lưới điện trọng điểm cũng phải được đẩy nhanh, bảo đảm đầu tư đồng bộ, hiệu quả; ưu tiên các trạm biến áp 500kV cấp điện cho miền Bắc và tăng cường nhập khẩu điện.

Bên cạnh việc phát triển nguồn và lưới điện, Bộ trưởng yêu cầu triển khai các giải pháp bổ sung công suất đỉnh, thúc đẩy đầu tư hệ thống pin lưu trữ năng lượng (BESS), phát triển điện mặt trời mái nhà tại khu công nghiệp, khách hàng lớn và công sở. Công tác quản lý nhu cầu và tiết kiệm điện cần được tăng cường, đẩy mạnh điều chỉnh phụ tải, phấn đấu giảm tối thiểu khoảng 3.000MW công suất đỉnh tại miền Bắc trong năm 2027.

Bộ trưởng cũng yêu cầu phân công rõ trách nhiệm, tăng cường phối hợp liên ngành, bảo đảm đúng thẩm quyền, có cơ chế kiểm tra, đánh giá việc thực hiện; đồng thời đẩy mạnh truyền thông, thông tin khách quan về kết quả cung ứng điện năm 2026 và những thách thức trong giai đoạn 2027-2028.

Bộ trưởng đề nghị các bộ, ngành, địa phương và doanh nghiệp phối hợp chặt chẽ, triển khai đồng bộ, quyết liệt các giải pháp, bảo đảm cung ứng điện an toàn, ổn định, liên tục, đáp ứng yêu cầu phát triển kinh tế - xã hội.

Năm 2026: Bảo đảm đủ điện trong bối cảnh khó khăn chưa có tiền lệ

Năm 2026, công tác cung ứng điện đối mặt nhiều khó khăn do xung đột địa chính trị, đứt gãy chuỗi cung ứng và giá nhiên liệu tăng cao, trong khi Việt Nam phụ thuộc khoảng 44% năng lượng sơ cấp nhập khẩu. Nắng nóng kéo dài, phụ tải cực đại tăng 6,4%, nhu cầu điện cả năm tăng hơn 10%, tập trung áp lực lớn tại miền Bắc. Thời tiết cực đoan và tác động của El Niño khiến lượng nước về hồ thủy điện chỉ đạt khoảng 80% trung bình nhiều năm, sản lượng thủy điện dự kiến giảm 18,5 tỷ kWh so với năm 2025. Trong khi đó, các nhà máy nhiệt điện chịu áp lực xử lý sự cố, sửa chữa; việc đưa nguồn điện nền mới vào vận hành còn hạn chế, gây thêm thách thức cho bảo đảm cung ứng điện.

 Quang cảnh hội nghị.

Trong bối cảnh đó, dưới sự chỉ đạo của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ, Bộ Công Thương đã chỉ đạo toàn ngành triển khai đồng bộ các giải pháp, đáp ứng mức tăng trưởng phụ tải cao, bảo đảm cung ứng đủ điện cho phát triển kinh tế - xã hội và đời sống nhân dân, không chỉ đủ điện mà còn tối ưu về kinh tế.

Theo báo cáo của Công ty Vận hành hệ thống điện và thị trường điện Quốc gia (NSMO) và các đơn vị tại hội nghị, điện sản xuất và nhập khẩu toàn hệ thống năm 2026 ước đạt 356,2 tỷ kWh, tăng 10,3% so với năm 2025, cao hơn kịch bản cơ sở (tăng 8,5%) khoảng 6,2 tỷ kWh. Riêng quý IV-2026, phụ tải toàn quốc dự kiến tăng khoảng 13%, miền Bắc khoảng 14%, nhiều tỉnh miền Bắc và Bắc Trung Bộ tăng xấp xỉ 20%; nhưng hệ thống vẫn đáp ứng đủ.