Phát hiện sớm mầm bệnh, giảm thiệt hại do dịch tả lợn châu Phi

Hà Tĩnh hiện có đàn lợn hơn 351.000 con.

Siết chặt an toàn

Những ngày này tại khu vực chăn nuôi của gia đình ông Nguyễn Chính Cảnh ở phường Trần Phú việc vận hành được triển khai theo quy trình khép kín. Từ cổng vào đến từng dãy chuồng nuôi đều được bố trí điểm khử trùng, khu thay quần áo và ủng chuyên dụng. Công nhân ăn, ở tập trung trong trang trại để hạn chế tiếp xúc với bên ngoài.

Hơn 800 con lợn tại đây đang được bảo vệ bằng quy trình an toàn sinh học nghiêm ngặt. Tần suất tiêu độc, khử trùng được tăng lên hai đến ba lần mỗi tuần; khẩu phần ăn được bổ sung men vi sinh và các chế phẩm tăng sức đề kháng nhằm giúp đàn lợn thích nghi với điều kiện nắng nóng và giảm nguy cơ mắc bệnh. Theo ông Nguyễn Chính Cảnh, khi dịch tả lợn châu Phi chưa có thuốc điều trị đặc hiệu, phòng bệnh vẫn là giải pháp hiệu quả nhất.

“Hiện nay việc quan trọng nhất là thực hiện nghiêm an toàn sinh học. Người vào trại phải khử khuẩn, thay quần áo, thay ủng theo từng khu chuồng. Chúng tôi phải giữ cho đàn lợn khỏe mới có thể chống chọi được với dịch bệnh”, ông Cảnh cho hay.

Việc lấy mẫu giám sát virus dịch tả lợn châu Phi góp phần phát hiện sớm, cảnh báo nguy cơ dịch bệnh.

Cùng với việc hướng dẫn người dân áp dụng chăn nuôi an toàn sinh học, ngành thú y cũng tăng cường lấy mẫu giám sát sự lưu hành của virus tại môi trường chăn nuôi và các khu vực có nguy cơ.

Ông Trần Việt Phương, Trưởng Trạm Bảo vệ thực vật và Thú y khu vực 7 (Chi cục Trồng trọt và Chăn nuôi Hà Tĩnh) cho biết, việc giám sát được thực hiện thường xuyên theo cả hai hình thức chủ động và bị động. Nếu giám sát chủ động nhằm phát hiện sự lưu hành của mầm bệnh trong môi trường thì giám sát bị động được triển khai ngay khi phát hiện vật nuôi nghi mắc bệnh. Việc lấy mẫu giám sát giúp phát hiện sớm mầm bệnh, xác định nguyên nhân và triển khai các biện pháp xử lý kịp thời, hạn chế dịch bệnh lây lan.

Theo ngành chuyên môn, hoạt động lấy mẫu giám sát không chỉ giúp cảnh báo nguy cơ dịch bệnh mà còn cung cấp cơ sở khoa học để đánh giá tình hình dịch tễ, xác định phạm vi lưu hành của virus và điều chỉnh các giải pháp phòng, chống dịch phù hợp với thực tiễn.

Giảm thiểu thiệt hại

Việc lấy mẫu giám sát virus dịch tả lợn châu Phi giúp ngành chức năng chủ động trong công tác phòng dịch.

Dịch tả lợn châu Phi là bệnh truyền nhiễm nguy hiểm với khả năng lây lan nhanh, xảy ra ở mọi giống lợn, mọi lứa tuổi. Virus dịch tả lợn châu Phi có sức đề kháng cao, tồn tại lâu trong môi trường và hiện vẫn chưa có thuốc điều trị đặc hiệu. Vì vậy, phát hiện sớm mầm bệnh được xem là yếu tố quyết định để khống chế dịch.

Hà Tĩnh hiện có tổng đàn lợn hơn 351.000 con. Trong 6 tháng đầu năm 2026, dịch tả lợn châu Phi đã xuất hiện tại 31 trong tổng số 69 xã, phường khiến gần 1.600 con lợn, tương đương hơn 133 tấn phải tiêu hủy.

Từ thực tế đó, ngành nông nghiệp đang tập trung lấy mẫu giám sát tại các cơ sở chăn nuôi, điểm giết mổ và khu vực nguy cơ cao. Những kết quả phân tích từ các mẫu bệnh phẩm sẽ là căn cứ để cảnh báo sớm, khoanh vùng và xử lý ngay từ khi mầm bệnh mới xuất hiện. Tại phường Trần Phú, các tổ công tác thường xuyên rà soát tổng đàn, hướng dẫn hộ chăn nuôi vệ sinh chuồng trại, tiêu độc khử trùng và theo dõi diễn biến dịch bệnh.

Theo ông Lê Quang Nghiêm, Phó Trưởng phòng Kinh tế, Hạ tầng và Đô thị phường Trần Phú, ý thức của người chăn nuôi là yếu tố quan trọng trong công tác phòng, chống dịch.

“Khi phát hiện vật nuôi có dấu hiệu bất thường, người dân cần báo ngay cho chính quyền và cán bộ thú y để lấy mẫu, xác định nguyên nhân và xử lý từ ổ dịch đầu tiên”, ông Lê Quang Nghiêm thông tin.

Các cơ sở chăn nuôi lợn thực hiện rải vôi tại các vị trí cổng ra vào nhằm khử trùng, phòng dịch.

Theo Chi cục Trồng trọt và Chăn nuôi (Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Tĩnh), mặc dù tình hình dịch bệnh trên địa bàn từ đầu năm đến nay cơ bản được kiểm soát, nhưng nguy cơ vẫn rất lớn do diễn biến phức tạp của dịch trên cả nước. Đồng thời, Hà Tĩnh cũng là địa phương có hoạt động vận chuyển, buôn bán gia súc, gia cầm sôi động. Ngoài ra, thời tiết nắng nóng xen kẽ mưa cũng tạo điều kiện để mầm bệnh phát sinh và lây lan.

Ông Nguyễn Hoài Nam, Trưởng phòng Thú y, Chi cục Trồng trọt và Chăn nuôi (Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Tĩnh) cho biết, ngành chuyên môn tiếp tục tham mưu UBND tỉnh triển khai đồng bộ các giải pháp phòng, chống dịch; tăng cường lấy mẫu giám sát, kiểm soát vận chuyển, đẩy mạnh tuyên truyền và hướng dẫn người chăn nuôi áp dụng chăn nuôi an toàn sinh học. Trong số đó, trọng tâm là áp dụng đồng bộ quy trình chăn nuôi an toàn sinh học, tăng cường giám sát, lấy mẫu định kỳ, nâng cao nhận thức của người chăn nuôi và chuyển từ tư duy xử lý khi có dịch sang chủ động phòng bệnh từ sớm, từ xa.