Phát huy sức mạnh đội ngũ trí thức trong đổi mới sáng tạo
Trong bối cảnh kỷ nguyên số, trí tuệ nhân tạo và cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư phát triển mạnh mẽ, đội ngũ trí thức, nhà khoa học ngày càng giữ vai trò quan trọng trong đổi mới sáng tạo.
Với lợi thế là trung tâm đào tạo nguồn nhân lực lớn, Thái Nguyên đang phát huy vai trò của đội ngũ trí thức khoa học, công nghệ (KHCN) trong nghiên cứu, chuyển giao công nghệ, thúc đẩy đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, góp phần phát triển kinh tế - xã hội.

Nhiều nghiên cứu khoa học của Trường Đại học Kỹ thuật công nghiệp đã đi vào thực tiễn
Thái Nguyên là một trong những trung tâm đào tạo nguồn nhân lực lớn của cả nước, với Đại học Thái Nguyên và nhiều cơ sở giáo dục nghề nghiệp. Mỗi năm, các cơ sở này đào tạo khoảng 100.000 lao động, đáp ứng nhu cầu tuyển dụng của doanh nghiệp trong và ngoài tỉnh.
Trong đó, nguồn nhân lực chất lượng cao tập trung phần lớn tại Đại học Thái Nguyên, với trên 3.100 người.
Nhìn chung, đội ngũ trí thức KHCN của tỉnh có tỷ lệ và cơ cấu tương đối hợp lý, đang tham gia ngày càng sâu vào hoạt động nghiên cứu và ứng dụng KHCN. Tại Trường Đại học Kỹ thuật công nghiệp (Đại học Thái Nguyên), mỗi năm có hàng chục dự án, đề tài nghiên cứu khoa học do cán bộ, giảng viên và sinh viên thực hiện.
Nhiều công trình đã được ứng dụng vào thực tiễn, mang lại hiệu quả kinh tế - xã hội cho doanh nghiệp và địa phương.
PGS.TS Phạm Thành Long, giảng viên Trường Đại học Kỹ thuật công nghiệp (Đại học Thái Nguyên), người có nhiều năm nghiên cứu, phối hợp thực hiện và chuyển giao các đề tài, dự án KHCN, cho rằng làm khoa học đòi hỏi mỗi người phải có trình độ chuyên môn vững vàng, đồng thời dành thời gian học hỏi, nghiên cứu và gắn ứng dụng công nghệ hiện đại, trí tuệ với thực tiễn sản xuất.
Đặc biệt, nhà khoa học phải quan tâm đến nhu cầu thị trường để sản phẩm nghiên cứu có khả năng thương mại hóa, từ đó tạo ra hiệu quả kinh tế cao.

Đội ngũ trí thức khoa học công nghệ đã có nhiều đóng góp cho sự phát triển của tỉnh Thái Nguyên thời gian qua.
Thực tế tại Thái Nguyên cho thấy, đội ngũ trí thức đang trở thành lực lượng quan trọng trong phát triển KHCN và đổi mới sáng tạo. Các nhà khoa học không chỉ tập trung nghiên cứu mà còn trực tiếp chuyển giao công nghệ, tư vấn cho doanh nghiệp, đồng hành với các cơ sở sản xuất nhằm nâng cao năng suất, chất lượng sản phẩm.
Tiến sĩ Phan Thị Hồng Phúc, Phó Hiệu trưởng Trường Đại học Nông lâm, Đại học Thái Nguyên, cho rằng đội ngũ trí thức không chỉ được đánh giá qua bằng cấp hay công trình nghiên cứu mà quan trọng hơn là năng lực chuyên môn, khả năng đổi mới sáng tạo và giải quyết các vấn đề thực tiễn.
Vì vậy, Nhà trường chú trọng thu hút nguồn nhân lực chất lượng cao, xây dựng các nhóm nghiên cứu mạnh, đầu tư cơ sở vật chất, phòng thí nghiệm, đồng thời đẩy mạnh nghiên cứu liên ngành và tập trung giải quyết những vấn đề thực tiễn của địa phương.
Theo ông Nguyễn Văn Vỵ, Chủ tịch Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật tỉnh Thái Nguyên, năng lực sáng tạo của các nhà khoa học trên nhiều lĩnh vực tại Thái Nguyên rất lớn. Tuy nhiên, giá trị của hoạt động nghiên cứu không chỉ nằm ở việc tạo ra sản phẩm khoa học mà còn ở khả năng đưa kết quả nghiên cứu vào thực tiễn, giải quyết những bài toán cụ thể của doanh nghiệp và nông dân.
Do đó, tỉnh cần có giải pháp tiếp cận, thu hút và trọng dụng đội ngũ trí thức KHCN để phát huy tốt hơn năng lực của các nhà khoa học phục vụ phát triển địa phương.
Nghị quyết số 57 của Bộ Chính trị về đột phá phát triển KHCN, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia xác định con người, tri thức, công nghệ và dữ liệu là trung tâm của chiến lược phát triển. Đây cũng là cơ sở quan trọng để Thái Nguyên tiếp tục phát huy thế mạnh về đào tạo, nghiên cứu và nguồn nhân lực KHCN.
Theo đó, tỉnh đang ưu tiên đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao, nhất là nhân lực có kỹ năng số và khả năng thương mại hóa công nghệ; đồng thời khuyến khích đổi mới sáng tạo, tôn vinh các tập thể, cá nhân có thành tích trong lĩnh vực KHCN.
Trong bối cảnh yêu cầu phát triển ngày càng dựa nhiều hơn vào tri thức và công nghệ, phát huy sức mạnh của đội ngũ trí thức không chỉ là nhiệm vụ của các cơ sở đào tạo, nghiên cứu mà cần sự phối hợp chặt chẽ giữa Nhà nước, nhà khoa học và doanh nghiệp.
Khi kết quả nghiên cứu được kết nối hiệu quả với nhu cầu sản xuất, kinh doanh và đời sống, tri thức sẽ thực sự trở thành nguồn lực thúc đẩy đổi mới sáng tạo, nâng cao năng suất và sức cạnh tranh.
Với nền tảng là đội ngũ trí thức đông đảo, các cơ sở đào tạo, nghiên cứu có thế mạnh và hệ sinh thái sản xuất, công nghiệp ngày càng phát triển, Thái Nguyên có nhiều điều kiện để phát huy nguồn lực KHCN.
Sự đồng hành của doanh nghiệp cùng các chính sách thu hút, trọng dụng nhân tài được kỳ vọng sẽ tạo thêm động lực để đội ngũ trí thức phát huy năng lực, đưa nhiều kết quả nghiên cứu vào thực tiễn, góp phần để Thái Nguyên bứt phá, hiện thực hóa khát vọng phát triển giàu mạnh trong kỷ nguyên vươn mình của dân tộc.

