Phát triển nhà ở xã hội theo nhu cầu thực tế

Trong số này, có 363 dự án đã hoàn thành với 216.626 căn; 293 dự án đang triển khai xây dựng với 363.065 căn; 291 dự án được chấp thuận chủ trương đầu tư với 331.242 căn. Riêng 9 tháng qua, cả nước đã hoàn thành 46.962 căn nhà ở xã hội. Về nhà ở cho thuê, từ tháng 6/2026 đến nay, cả nước đã khởi công 29 dự án với quy mô 85.594 căn, trong đó có 33.886 căn nhà ở cho thuê, chiếm khoảng 40%. Đến hết quý III/2026, cả nước hoàn thành 8.314 căn, đạt 48% kế hoạch năm. Dự kiến cả năm 2026 có thể hoàn thành 18.049 căn, đạt 105% kế hoạch.

Dù đã đạt được những kết quả tích cực, nhưng theo đánh giá của Phó Thủ tướng Thường trực Phạm Gia Túc tại Phiên họp Ban Chỉ đạo Trung ương về chính sách nhà ở và thị trường bất động sản thì lĩnh vực nhà ở và thị trường bất động sản vẫn đang đối mặt với nhiều khó khăn, thách thức, tập trung ở những vấn đề như chỉ tiêu phát triển nhà ở xã hội, nhà ở cho thuê đạt thấp. Cụ thể, chỉ tiêu phát triển nhà ở xã hội giao cho các địa phương năm 2026 là hơn 97.000 căn nhưng 9 tháng qua mới hoàn thành gần 47.000 căn, đạt khoảng 48% kế hoạch.

Tiếp đó là giá nhà vẫn vượt khả năng chi trả của đại đa số người dân, nhất là công nhân, người lao động, kể cả một bộ phận cán bộ, công chức. Lượng bất động sản tồn kho có xu hướng tăng, việc tiếp cận nguồn vốn tín dụng còn khó khăn, ảnh hưởng đến sức mua và khả năng hấp thụ của thị trường dù Thủ tướng Chính phủ đã chỉ đạo Bộ Xây dựng rà soát lượng bất động sản tồn kho để có giải pháp xử lý phù hợp; đồng thời tập trung tháo gỡ khó khăn về nguồn vốn tín dụng, nhất là nguồn vốn tín dụng chính sách phục vụ phát triển nhà ở. Cuối cùng là nhiều dự án bất động sản còn tồn đọng, vướng mắc kéo dài, chủ yếu liên quan đến pháp lý, đất đai, tài chính, cần sớm được giải quyết để khơi thông nguồn lực xã hội.

Phát triển nhà ở xã hội, nhà ở cho thuê là nhiệm vụ chính trị quan trọng nhằm hiện thực hóa quan điểm về quyền có nơi ở hợp pháp là quyền cơ bản của công dân và bảo đảm mọi người dân có cơ hội tiếp cận nhà ở an toàn, phù hợp với khả năng chi trả. Và dù thời gian qua đã đạt những kết quả nhất định nhưng thực tế, nguồn cung vẫn còn thiếu, cơ cấu sản phẩm nhà ở còn thiên về sở hữu, trong khi nhu cầu cho thuê nhà ở với giá hợp lý của người lao động rất lớn.

Bởi vậy, để có thể thực hiện được Đề án Đầu tư xây dựng ít nhất 1 triệu căn hộ nhà ở xã hội cho đối tượng thu nhập thấp, công nhân khu công nghiệp giai đoạn 2021 - 2030, điều quan trọng là phải có cơ chế, chính sách huy động nguồn lực xã hội, nhất là các doanh nghiệp bất động sản lớn, có năng lực, kinh nghiệm, trách nhiệm xã hội, tham gia.

Quan trọng nữa, như ý kiến của Phó Thủ tướng Thường trực Phạm Gia Túc, cần đánh giá thực trạng bất động sản tồn kho, nhà ở tái định cư, nhà ở thuộc tài sản công chưa được bố trí sử dụng từ đó nghiên cứu giải pháp chuyển đổi công năng, đưa vào khai thác làm nhà ở xã hội, nhà ở cho thuê.

Ngoài ra, cần làm rõ yêu cầu phát triển nhà ở theo nhu cầu thực tế. Phải đánh giá đúng quan hệ cung - cầu trên thị trường bất động sản, không thể chỉ xem xét số lượng sản phẩm đưa ra thị trường mà phải phân tích nhu cầu từng phân khúc, từng khu vực, từng nhóm đối tượng, gắn với thu nhập và khả năng chi trả của người dân. Không thể chỉ dựa vào số lượng giao dịch giảm để đánh giá sức cầu mà phải xem xét cơ cấu sản phẩm, vị trí dự án, điều kiện hạ tầng và khả năng tiếp cận của người mua - Phó Thủ tướng Thường trực Phạm Gia Túc nhấn mạnh.