Phát triển vận tải công cộng để giảm ùn tắc và hạn chế xe cá nhân

TP. Hà Nội đang phát triển hệ thống vận tải hành khách công cộng theo hướng hiện đại, thuận tiện

Theo kế hoạch, các sở, ngành và UBND các xã, phường sẽ đẩy mạnh tuyên truyền để người dân, doanh nghiệp và nhà đầu tư nắm bắt đầy đủ các chính sách mới; đồng thời rà soát, sửa đổi hoặc ban hành các văn bản hướng dẫn thuộc thẩm quyền nhằm bảo đảm việc triển khai thống nhất, minh bạch và hiệu quả.

Điểm nhấn của kế hoạch là phát triển hệ thống vận tải hành khách công cộng theo hướng hiện đại, thuận tiện và đủ sức cạnh tranh với phương tiện cá nhân. Hà Nội sẽ ưu tiên đầu tư các loại hình vận tải khối lượng lớn, nâng cao chất lượng dịch vụ xe buýt, đồng thời tăng cường kết nối giữa đường sắt đô thị với xe buýt và các phương thức vận tải khác để hình thành mạng lưới giao thông liên thông.

Song song với đó, thành phố sẽ rà soát, đầu tư đồng bộ hệ thống điểm đầu cuối, điểm trung chuyển, điểm dừng đỗ, nhà chờ xe buýt và các công trình hạ tầng phục vụ vận tải công cộng. Việc hoàn thiện hạ tầng được kỳ vọng sẽ giúp người dân tiếp cận phương tiện công cộng thuận tiện hơn, rút ngắn thời gian di chuyển và nâng cao chất lượng dịch vụ.

Một nội dung đáng chú ý khác là Hà Nội sẽ đẩy nhanh lộ trình chuyển đổi xe buýt sử dụng nhiên liệu hóa thạch sang phương tiện chạy điện và các dạng năng lượng xanh. Đối với các tuyến buýt mở mới, thành phố sẽ ưu tiên sử dụng ngay phương tiện thân thiện với môi trường. Đây không chỉ là giải pháp giảm phát thải khí nhà kính, cải thiện chất lượng không khí mà còn góp phần xây dựng hình ảnh hệ thống giao thông văn minh, hiện đại, phù hợp với mục tiêu phát triển đô thị xanh và cam kết phát thải ròng bằng "0" của Việt Nam vào năm 2050.

Không dừng ở việc đầu tư phương tiện và hạ tầng, Hà Nội cũng hướng tới xây dựng hệ sinh thái vận tải số nhằm nâng cao trải nghiệm của người dân và hiệu quả quản lý.

Theo đó, thành phố sẽ phát triển các nền tảng đặt xe, đặt vé, thanh toán điện tử liên thông và hệ thống quản lý vận tải đa phương thức; đồng thời nghiên cứu thí điểm các loại hình vận tải ứng dụng công nghệ cao và giải pháp giao thông thông minh.

Việc số hóa toàn bộ quá trình sẽ giúp người dân dễ dàng tra cứu lộ trình, mua vé, thanh toán không dùng tiền mặt và kết nối nhiều phương thức di chuyển chỉ trên một nền tảng. Đây cũng là xu hướng đang được nhiều đô thị lớn trên thế giới triển khai nhằm giảm chi phí vận hành và nâng cao sức hấp dẫn của giao thông công cộng. Đáng chú ý, việc hạn chế phương tiện cá nhân sẽ được nghiên cứu theo lộ trình, không thực hiện một cách đột ngột. Thành phố yêu cầu đánh giá toàn diện điều kiện hạ tầng giao thông, năng lực đáp ứng của hệ thống vận tải công cộng, tác động kinh tế - xã hội cũng như bảo đảm sự đồng thuận của người dân trước khi triển khai các giải pháp kiểm soát phương tiện vào khu vực trung tâm.

Cách tiếp cận này cho thấy Hà Nội đặt trọng tâm vào việc tạo thêm lựa chọn đi lại thuận tiện cho người dân trước khi áp dụng các biện pháp hạn chế xe cá nhân. Đây được xem là hướng đi phù hợp với thực tiễn, tránh gây xáo trộn lớn trong đời sống và hoạt động sản xuất, kinh doanh.

Nhiều người dân Thủ đô bày tỏ sự đồng tình với chủ trương phát triển giao thông xanh, song cho rằng điều quan trọng nhất là chất lượng dịch vụ vận tải công cộng phải được cải thiện trước khi tính đến các biện pháp hạn chế phương tiện cá nhân.

Anh Nguyễn Văn Hùng, trú tại phường Thanh Xuân - Hà Nội cho biết, hiện tại tôi vẫn sử dụng xe máy để đi làm vì việc kết nối giữa xe buýt và các tuyến đường sắt đô thị chưa thật sự thuận tiện. Nếu xe buýt chạy đúng giờ, điểm dừng gần nơi ở và nơi làm việc hơn, có thể thanh toán điện tử, kết nối thuận tiện với metro thì tôi sẵn sàng để xe máy ở nhà. Người dân không ngại thay đổi, nhưng phải có phương án đi lại thuận tiện hơn.

Trong khi đó, chị Trần Thu Hà, trú tại phường Hai Bà Trưng - Hà Nội chia sẻ, việc chuyển đổi xe buýt sang xe điện là hướng đi tích cực. Xe buýt điện vận hành êm, ít tiếng ồn, không có khói bụi nên chắc chắn sẽ tạo cảm giác dễ chịu hơn cho cả hành khách và người tham gia giao thông. Nếu mạng lưới được mở rộng và tần suất dày hơn, chắc chắn sẽ có thêm nhiều người lựa chọn phương tiện công cộng.

Theo nhiều chuyên gia giao thông, kinh nghiệm từ các đô thị lớn trên thế giới cho thấy việc hạn chế xe cá nhân chỉ thành công khi hệ thống giao thông công cộng đủ sức đáp ứng nhu cầu đi lại. Do đó, việc Hà Nội ưu tiên đầu tư hạ tầng, chuyển đổi phương tiện xanh và phát triển vận tải số trước khi triển khai các biện pháp kiểm soát phương tiện cá nhân là hướng đi phù hợp.

Với lộ trình này, giao thông công cộng không chỉ đóng vai trò là phương tiện thay thế mà còn trở thành nền tảng của hệ thống giao thông đô thị hiện đại. Khi người dân có thêm nhiều lựa chọn di chuyển thuận tiện, chi phí hợp lý và thân thiện với môi trường, mục tiêu giảm ùn tắc, cải thiện chất lượng không khí và xây dựng Thủ đô xanh, thông minh sẽ có thêm cơ sở để hiện thực hóa.