Phát triển Y tế Thủ đô: Hiện đại, thông minh, nhân văn

Cùng với việc phát huy y đức "Lương y như từ mẫu", những người thầy thuốc Hà Nội hôm nay còn là những "chiến sĩ" trên mặt trận công nghệ, dùng trí tuệ nhân tạo và chuyển đổi số để dệt nên lưới an sinh bền vững, vì một nền y tế hội nhập, hiện đại và nhân văn.

Khát vọng về một nền y tế nhân văn

Trong không khí hân hoan chào mừng kỷ niệm 71 năm Ngày Thầy thuốc Việt Nam (27-2), chúng ta không chỉ tri ân những cống hiến thầm lặng mà còn chứng kiến một sự chuyển mình mạnh mẽ chưa từng có của ngành Y tế Thủ đô. Như khẳng định của Giám đốc Sở Y tế Hà Nội Nguyễn Trọng Diện, mục tiêu y tế Thủ đô đã và đang quyết liệt thực hiện, đó là "Tiên phong để dẫn dắt đổi mới, kết nối để phát huy sức mạnh tổng lực và đột phá để tạo ra những bước chuyển căn bản về chất lượng dịch vụ".

Tận tình đón tiếp, hướng dẫn bệnh nhân khám, chữa bệnh. Ảnh: Như Ý

Thông điệp ấy không chỉ là khẩu hiệu. Đó là một chiến lược bài bản dựa trên trục hành động cốt lõi là Nghị quyết 72 của Bộ Chính trị. Ở đó, mọi nỗ lực đều hướng tới một nền y tế nhân văn - nơi người bệnh không chỉ được cứu chữa bằng kỹ thuật hiện đại mà còn được phục vụ bằng cả trái tim và sự thấu cảm. Thước đo cuối cùng không còn là số ca bệnh, mà là "chất lượng và sự hài lòng của nhân dân".

Có lẽ, hình ảnh ấn tượng nhất về một "Hà Nội thông minh" trong lĩnh vực y tế chính là những chiếc máy bay không người lái (UAV) xé dọc bầu trời để vận chuyển thuốc cấp cứu và mẫu bệnh phẩm. Tại Bệnh viện Đa khoa Đức Giang, mô hình "Trạm Y tế 4.0" đã biến điều tưởng như chỉ có trong phim viễn tưởng thành hiện thực. Trước đây, giữa dòng xe cộ đông đúc của Thủ đô, việc vận chuyển thuốc hay mẫu xét nghiệm từ trạm y tế lên tuyến trên có thể mất tới 30 phút. Giờ đây, với UAV, thời gian chỉ còn 5-10 phút. "UAV bay theo đường thẳng, không phụ thuộc giao thông, giúp tăng khả năng phản ứng trong các tình huống khẩn cấp như sốc tim hay thiên tai" - PGS.TS Đỗ Đình Tùng, Giám đốc Bệnh viện Đức Giang chia sẻ.

Đây chính là một lời giải cho bài toán nâng cao năng lực y tế cơ sở. Người dân ở những vùng xa trung tâm nhất vẫn có thể nhận được sự "đỡ đầu" chuyên môn từ các bệnh viện lớn thông qua hệ thống Telehealth và vận chuyển mẫu bằng UAV. Khoảng cách về địa lý đã bị xóa nhòa bởi kết nối số.

"Công nghệ dẫn lối, y đức dẫn đường"

Chuyển đổi số không chỉ dành cho những kỹ thuật ngoại khoa phức tạp, mà đã chạm đến những góc khuất nhất của tâm hồn con người. Chia sẻ về chủ đề "Tiên phong, đột phá và phát triển y tế Thủ đô", Giám đốc Trung tâm Chăm sóc nuôi dưỡng và Phục hồi chức năng người tâm thần số 1 Hà Nội Nguyễn Đức Phong đã đưa ra một góc nhìn đầy trăn trở nhưng cũng rất hiện đại. Ông Phong cho biết, đơn vị đã ban hành Nghị quyết chuyên đề với 5 khâu đột phá, trong đó chuyển đổi số là ưu tiên hàng đầu. "Chúng tôi đã xây dựng một AI chuyên biệt về sức khỏe tâm thần trên trang thông tin điện tử. Người dân có thể đặt câu hỏi và AI sẽ giải đáp ngay lập tức". Điều này có ý nghĩa lớn trong bối cảnh nhận thức của xã hội về bệnh tâm thần còn nhiều định kiến. Công nghệ AI lúc này đóng vai trò như một người bạn đồng hành bí mật, giúp bệnh nhân và gia đình vượt qua mặc cảm để tiếp cận điều trị sớm nhất.

Tạo sân chơi thể thao hấp dẫn tại Trung tâm Chăm sóc nuôi dưỡng và Phục hồi chức năng người tâm thần số 1 Hà Nội. Ảnh: Trung Tâm.

Bên cạnh đó, việc áp dụng phần mềm quản lý sức khỏe đối tượng và quản lý dinh dưỡng tại Trung tâm đã giúp cá nhân hóa quy trình chăm sóc. Đó là sự kết hợp nhuần nhuyễn giữa sự chính xác của máy móc và sự tận tụy của người thầy thuốc, biến những con số vô tri thành hơi ấm tình thân.

Tại Bệnh viện Đa khoa Hà Đông - một đơn vị có bề dày lịch sử hơn 100 năm - tinh thần chuyển đổi số được cụ thể hóa bằng phương châm "3 thật": Chất lượng thật - Hiệu quả thật - Hài lòng thật. Từ ngày 01-8-2025, bệnh viện đã công bố bệnh án điện tử, chấm dứt thời kỳ "giấy tờ trên tay". Việc ứng dụng thanh toán không dùng tiền mặt và mô hình "khám trước trả sau" đã rút ngắn quy trình khám chữa bệnh. Nhờ vậy, các bác sĩ, điều dưỡng có nhiều thời gian hơn để giao tiếp, lắng nghe người bệnh. Khi áp lực hành chính giảm đi, sự kết nối giữa người với người sẽ tăng lên. Đó chính là một giá trị cốt lõi của y đức trong thời đại số.

Các bác sĩ Bệnh viện Đa khoa Hà Đông chuẩn bị sẵn sàng trang thiết bị, cơ số thuốc cho hoạt động cấp cứu ngoại viện. Ảnh: Mai Hoa

Cùng chung nhịp đập đó, Bệnh viện Phụ sản Hà Nội - "người gác cổng" cho sức khỏe bà mẹ và trẻ em - lại khẳng định vị thế qua những kỹ thuật cao cấp như can thiệp bào thai. Từ một đơn vị quy mô nhỏ, đến nay bệnh viện đã vươn tầm quốc tế, không chỉ đuổi kịp mà còn dẫn đầu trong nhiều lĩnh vực di truyền và gene. Hệ thống quản trị thông minh (Big Data) giúp dự báo và tối ưu hóa nguồn lực, bảo đảm mọi mầm sống đều được bảo vệ bằng những điều kiện tốt nhất.

Hệ thống các bệnh viện, Trạm Y tế của ngành Y tế Thủ đô đang trong dòng chảy chuyển mình mạnh mẽ. Năm 2026 là năm bản lề để ngành Y tế Thủ đô thực hiện những mục tiêu lớn trong Quy hoạch Thủ đô tầm nhìn 100 năm và Luật Thủ đô (sửa đổi). Nhưng dù công nghệ có tiến xa đến đâu, dù robot hay AI có thông minh đến mức nào, thì trái tim của người thầy thuốc vẫn là thứ không gì thay thế được.Như lời kêu gọi của Giám đốc Sở Y tế Nguyễn Trọng Diện: "Mỗi cán bộ y tế hãy biến niềm tự hào thành hành động, để mỗi tấm áo trắng luôn là biểu tượng của niềm tin và hy vọng". Sự hy sinh thầm lặng của họ trong các ca trực xuyên đêm, trong những chuyến bay UAV giữa bão giông, hay trong những lần miệt mài bên máy tính để số hóa hồ sơ bệnh án, tất cả đều chung một mục đích: Phụng sự sức khỏe nhân dân.

Kỷ niệm Ngày Thầy thuốc Việt Nam, nhìn vào bức tranh y tế Thủ đô với những gam màu sáng của ứng dụng công nghệ cao và thấm đẫm tinh thần nhân văn, chúng ta càng thêm tin tưởng rằng, sức khỏe của mỗi công dân Thủ đô được bảo vệ không chỉ bằng thuốc, bằng máy móc, mà bằng một hệ thống thông minh và những trái tim luôn rực cháy ngọn lửa y đức. Xin gửi lời tri ân, chúc mừng các bác sĩ, cán bộ, nhân viên y tế nhân Ngày Thầy thuốc Việt Nam./.

Mai Hoa