Phi hành gia được phép dùng điện thoại thông minh trong sứ mệnh vũ trụ
Giám đốc Cơ quan Hàng không - Vũ trụ Mỹ (NASA) Jared Isaacman vừa thông báo từ hai sứ mệnh SpaceX Crew-12 và Artemis II, phi hành gia có thể đem theo điện thoại thông minh ra ngoài không gian.
Sứ mệnh SpaceX Crew-12 đã được thực hiện vào ngày 13.2, đưa 4 phi hành gia lên Trạm Vũ trụ quốc tế (ISS) ngay 1 ngày sau đó. Sứ mệnh Artemis II dự kiến diễn ra vào tháng 3 với 4 phi hành gia thực hiện chuyến bay kéo dài 10 ngày vòng quanh Mặt trăng rồi quay về Trái đất.
Theo giám đốc Isaacman: “Chúng tôi đang cung cấp cho phi hành đoàn của mình những công cụ để ghi lại những khoảnh khắc đặc biệt cho gia đình họ, cũng như để chia sẻ hình ảnh và video đầy cảm hứng với thế giới”.

Các sứ mệnh vũ trụ sắp được ghi hình bằng điện thoại thông minh - Ảnh: SpaceX/CNET
Ông không nêu đích danh thương hiệu hay mẫu điện thoại cụ thể nào mà phi hành gia lựa chọn đem theo. Tuy nhiên đại diện của Apple cho trang tin công nghệ CNET biết rằng đây là lần đầu tiên iPhone được chứng nhận đầy đủ để sử dụng lâu dài trên quỹ đạo và ngoài không gian.
Lâu nay phi hành gia chỉ dùng máy ảnh hoặc thiết bị ghi hình đời cũ. Theo trang Ars Technica, các sứ mệnh hiện nay đang sử dụng máy ảnh DSLR Nikon và GoPro sản xuất năm 2016.
Nhiếp ảnh đóng vai trò quan trọng trong các sứ mệnh vũ trụ kể từ loạt sứ mệnh Apollo những năm 1960 và 1970. Phi hành đoàn Apollo 11 (tháng 7.1969) - con người đầu tiên đặt chân lên Mặt trăng - đã chụp không ít bức ảnh mang tính biểu tượng về chuyến đi nổi tiếng này bằng máy ảnh Hasselblad được sửa đổi đặc biệt.
Nikon có lịch sử hợp tác lâu dài với NASA. Mối quan hệ bắt đầu từ mẫu Nikon F chụp phim dùng cho sứ mệnh Apollo 15 năm 1971, sau đó hai mẫu DSRL Nikon D5 cùng D6 được sử dụng suốt nhiều năm, đến năm 2024 phi hành gia đem mẫu không gương lật cao cấp Nikon Z9 lên ISS. Vài năm gần đây vài mẫu GoPro được ưa chuộng nhờ kích thước nhỏ gọn, thích hợp dùng cho công tác ghi video hành trình.

Niko Z9 được đưa lên ISS năm 2024 - Ảnh: NASA
Phi hành gia chụp ảnh hoặc quay phim bằng nhiều loại ống kính khác nhau, từ siêu rộng đến siêu tele để chụp chi tiết Trái đất lẫn thiên thể khác. Bất kể dùng thiết bị gì, tất cả đều phải được tùy chỉnh để chống chịu điều kiện không gian khắc nghiệt. Chúng thường sở hữu phần mềm (firmware) riêng của NASA cùng chất bôi trơn đặc biệt để hoạt động ổn định ở môi trường chân không và bức xạ, đồng thời bọc trong lớp cách nhiệt để không bị bụi vũ trụ hoặc thay đổi nhiệt độ đột ngột gây hư hỏng. Không rõ điện thoại thông minh sắp được sử dụng có trải qua tùy chỉnh tương tự không.
Quy trình xử lý rồi gửi ảnh về Trái đất cũng phức tạp chẳng kém. Phi hành gia chụp ảnh ở định dạng RAW để giữ lại tối đa chi tiết và dải tương phản cho công tác hậu kì, sau đó dùng thuật toán nâng cao nén dung lượng mà không làm giảm chất lượng ảnh, cuối cùng thông qua máy tính chuyên dụng quản lý, sắp xếp và kiểm tra ảnh trước khi truyền phát.













