Phiên tòa giả định tại Trường THPT Lang Chánh: Đưa pháp luật đến gần hơn với học sinh

Sáng 27/10, tại Trường THPT Lang Chánh, xã Linh Sơn, tỉnh Thanh Hóa, VKSND khu vực 11 phối hợp với TAND khu vực 11, Công an xã Linh Sơn, Đoàn Thanh niên nhà trường tổ chức chương trình “Phiên tòa giả định – Tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật”, thu hút hơn 1.250 học sinh và giáo viên tham gia.

 Hơn 1.250 học sinh, giáo viên Trường THPT Lang Chánh tham gia.

Tham dự chương trình có đồng chí Võ Minh Toàn, Viện trưởng VKSND khu vực 11; đồng chí Vũ Văn Nga, Chánh án TAND khu vực 11; Đại úy Lương Hồng Nam, Phó Trưởng Công an xã Linh Sơn; đồng chí Nguyễn Quang Huy, Hiệu trưởng Trường THPT Lang Chánh, cùng đại diện các đơn vị phối hợp, cán bộ, công chức, giáo viên và đông đảo học sinh nhà trường.

Đây là hoạt động thiết thực nhằm đổi mới phương thức tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật trong thanh thiếu niên, đưa những quy định pháp luật vốn được tiếp cận qua sách vở trở thành những tình huống trực quan, sinh động, gần gũi với đời sống học đường. Qua đó, giúp học sinh nâng cao nhận thức, chủ động phòng ngừa vi phạm và hình thành ý thức sống, học tập theo Hiến pháp và pháp luật.

Phát biểu khai mạc chương trình, đồng chí Phạm Diệu Linh, Phó Bí thư Chi đoàn VKSND khu vực 11 nhấn mạnh ý nghĩa của việc tăng cường tuyên truyền, giáo dục pháp luật cho thế hệ trẻ trong bối cảnh các hành vi vi phạm pháp luật liên quan đến thanh thiếu niên vẫn là vấn đề cần được quan tâm. Những mâu thuẫn tưởng chừng nhỏ nhặt, nếu không được giải quyết đúng cách, có thể dẫn đến hành vi bạo lực, gây rối trật tự công cộng và để lại những hậu quả đáng tiếc cho bản thân, gia đình và xã hội.

Từ thực tế đó, việc đưa kiến thức pháp luật đến với học sinh thông qua các tình huống trực quan, gần gũi với đời sống được xác định là một giải pháp thiết thực, giúp các em không chỉ hiểu quy định của pháp luật mà còn biết vận dụng vào việc ứng xử hằng ngày, chủ động phòng ngừa vi phạm và có trách nhiệm hơn với hành vi của mình.

 Kiểm sát viên công tố tại phiên tòa giả định.

Điểm nhấn của chương trình là phiên tòa sơ thẩm hình sự giả định xét xử bị cáo H.X.T. và đồng phạm bị truy tố về tội “Gây rối trật tự công cộng”. Đây là hành vi vi phạm pháp luật đáng lưu ý trong lứa tuổi thanh thiếu niên, thường có thể bắt nguồn từ những mâu thuẫn, sự bồng bột, tâm lý hiếu thắng hoặc nhận thức chưa đầy đủ về hậu quả hành vi.

Ngay tại sân trường, không gian xét xử được bố trí trang nghiêm, mô phỏng phiên tòa thực tế. Với sự tham gia của các cán bộ, công chức trong vai Hội đồng xét xử, Kiểm sát viên, luật sư và các lực lượng liên quan, phiên tòa tái hiện các trình tự tố tụng cơ bản, từ thủ tục khai mạc, xét hỏi, tranh luận đến nghị án và tuyên án.

Thông qua diễn biến vụ án, học sinh được trực tiếp quan sát vai trò của những người tiến hành tố tụng, cách thức xem xét các tình tiết và đánh giá hành vi của bị cáo trên cơ sở quy định pháp luật. Những nội dung pháp lý được thể hiện bằng tình huống cụ thể giúp các em dễ tiếp cận, dễ ghi nhớ, đồng thời hiểu rõ hơn về trách nhiệm pháp lý đối với hành vi gây mất an ninh, trật tự công cộng.

Không chỉ tái hiện trình tự xét xử, phiên tòa còn đặt ra những vấn đề gần gũi với đời sống thanh thiếu niên: Khi xảy ra mâu thuẫn, mỗi người cần ứng xử như thế nào? Ranh giới nào khiến một hành vi có thể bị xử lý hình sự? Những phút nóng giận, hiếu thắng có thể dẫn đến hậu quả gì đối với tương lai của bản thân?

Qua từng tình huống được phân tích tại phiên tòa, các em có thêm cơ sở để nhận diện hành vi vi phạm, hiểu rằng những hành động tưởng chừng bột phát có thể kéo theo hậu quả nghiêm trọng, ảnh hưởng đến việc học tập, tương lai, gia đình và các mối quan hệ xã hội.

Đặc biệt, hình thức tuyên truyền trực quan tạo cơ hội để học sinh cảm nhận rõ hơn tính nghiêm minh của pháp luật. Những quy định không còn là kiến thức trừu tượng mà được đặt trong một vụ án cụ thể, với hành vi, trách nhiệm và hậu quả pháp lý rõ ràng. Từ đó, góp phần hình thành ý thức tự giác chấp hành pháp luật, biết kiểm soát cảm xúc, giải quyết mâu thuẫn bằng đối thoại và tránh xa các hành vi bạo lực.

Thẩm phán Lê Minh Tiến, Phó Chánh án TAND khu vực 11, tỉnh Thanh Hóa, Chủ tọa phiên tòa giả định, nhấn mạnh, trước tình trạng vi phạm pháp luật trong thanh thiếu niên còn tiềm ẩn nhiều diễn biến phức tạp, việc tuyên truyền cần gắn với tình huống thực tế để học sinh nhận diện hậu quả và nâng cao ý thức chấp hành pháp luật.

Theo Thẩm phán Lê Minh Tiến, phiên tòa giả định không nhằm tạo tâm lý lo sợ mà giúp học sinh hiểu rõ trách nhiệm pháp lý, biết kiểm soát cảm xúc, giải quyết mâu thuẫn bằng cách ứng xử văn minh. Qua đó, góp phần giáo dục, phòng ngừa vi phạm từ sớm, xây dựng ý thức thượng tôn pháp luật ngay từ khi còn ngồi trên ghế nhà trường.

 Chương trình góp phần nâng cao ý thức chấp hành pháp luật, phòng ngừa vi phạm trong lứa tuổi thanh thiếu niên.

Bên cạnh phần diễn án, Ban Tổ chức tổ chức giao lưu, giải đáp thắc mắc của học sinh về chế tài xử lý vi phạm hình sự, phòng, chống bạo lực học đường và an toàn giao thông. Thông qua các tình huống thực tế, kiến thức pháp luật được truyền tải gần gũi, giúp học sinh nâng cao nhận thức, biết cách ứng xử phù hợp, chủ động phòng ngừa vi phạm và bảo vệ bản thân.

Việc tổ chức phiên tòa giả định tại Trường THPT Lang Chánh thể hiện hiệu quả phối hợp giữa ngành Tòa án, Kiểm sát, lực lượng Công an và nhà trường trong công tác tuyên truyền, giáo dục pháp luật cho thế hệ trẻ.

Với hơn 1.250 cán bộ, giáo viên, học sinh tham gia, chương trình mang đến cách tiếp cận pháp luật trực quan, sinh động, góp phần nâng cao ý thức trách nhiệm, phòng ngừa vi phạm và xây dựng môi trường học đường an toàn, lành mạnh. Qua đó, lan tỏa tinh thần thượng tôn pháp luật, thúc đẩy văn hóa ứng xử văn minh trong học sinh, góp phần giữ gìn an ninh, trật tự trên địa bàn tỉnh Thanh Hóa.