Phòng ngừa tội phạm mua bán người

Lực lượng chức năng tuyên truyền, hướng dẫn người có uy tín tại bản Nậm Ngám, xã Pu Nhi nhận diện, phòng ngừa thủ đoạn mua bán người.

Một công việc văn phòng, chỉ cần thao tác trên máy tính, thu nhập từ 20 đến 30 triệu đồng mỗi tháng, không phải bỏ chi phí ban đầu... Những lời mời gọi thông qua mạng xã hội kèm hình ảnh hào nhoáng của các tài khoản tự xưng doanh nhân hoặc nhà tuyển dụng uy tín. Phía sau lời mời hấp dẫn có thể là hành trình đã được tính toán: Tạo lòng tin, tổ chức ăn ở, làm giấy tờ, đưa người qua nhiều địa điểm rồi chuyển ra nước ngoài. Đến khi nhận ra sự thật, nạn nhân đã bị kiểm soát và rất khó tự trở về.

Mới đây, cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh Điện Biên khởi tố vụ án, khởi tố bị can, bắt tạm giam 5 bị can về hành vi mua bán người, mua bán người dưới 16 tuổi và cưỡng đoạt tài sản; giải cứu an toàn 9 nạn nhân. Các bị can gồm: Mào Văn Lâm, Lò Đại Nam cùng trú tại xã Tủa Chùa; Bùi Hoàng Hiệp trú tại xã Cao Dương, tỉnh Phú Thọ; Hồ Thị Kim Oanh trú tại xã Nội Bài, thành phố Hà Nội và Vũ Việt Anh trú tại phường An Biên, thành phố Hải Phòng.

Kết quả điều tra xác định đây là đường dây liên tỉnh, xuyên quốc gia, móc nối với các đối tượng người Trung Quốc tại Myanmar và Lào. Sau khi tuyển được người, các đối tượng đưa nạn nhân đến văn phòng tuyển dụng trá hình ở Hà Nội, bố trí ăn ở, làm hộ chiếu, mua vé máy bay sang Thái Lan rồi chuyển đến Myanmar. Nạn nhân bị giao cho các công ty do người Trung Quốc quản lý, ép thực hiện hành vi lừa đảo trên mạng. Người không chịu làm việc hoặc tìm cách bỏ trốn bị đe dọa, đánh đập, buộc gọi về gia đình yêu cầu nộp tiền chuộc lên tới 250 triệu đồng. Nếu không có tiền, họ tiếp tục bị bán sang công ty khác.

Vụ án cho thấy không gian mạng đã trở thành nơi các đối tượng tìm kiếm và tiếp cận nạn nhân. Chúng bắt đầu bằng những cuộc trò chuyện, hỏi thăm hoàn cảnh, nhu cầu việc làm và thu nhập. Khi tạo được sự tin tưởng, đối tượng mới đưa ra lời mời, hứa lo chi phí, giấy tờ và phương tiện đi lại.

Đại tá Nguyễn Tuấn Bắc, Trưởng phòng Cảnh sát hình sự, Công an tỉnh Điện Biên cho biết: “Tội phạm mua bán người triệt để lợi dụng mạng xã hội để che giấu danh tính, tiếp cận người có nhu cầu tìm việc và dẫn dắt nạn nhân qua nhiều địa bàn. Người dân cần cảnh giác trước lời mời thu nhập cao nhưng không nêu rõ doanh nghiệp, địa chỉ làm việc, hợp đồng và tư cách pháp lý của người tuyển dụng. Trước khi đi làm xa hoặc ra nước ngoài, thông tin phải được kiểm chứng qua cơ quan chức năng và doanh nghiệp được cấp phép”.

Tại xã, phường, nội dung phòng, chống mua bán người được lồng ghép trong họp bản, sinh hoạt chi bộ, hoạt động của các đoàn thể và hệ thống loa truyền thanh. Phụ nữ, thanh niên chưa có việc làm ổn định, người có nhu cầu đi làm xa là nhóm cần được cung cấp thông tin thường xuyên. Cán bộ cơ sở chỉ rõ những dấu hiệu đáng ngờ như tài khoản không xác thực, công việc mô tả mập mờ, mức lương cao bất thường, không có hợp đồng, yêu cầu giao giấy tờ hoặc giục người được tuyển nhanh chóng rời địa bàn.

Anh Lầu A Chư, bản Nậm Ngám, xã Pu Nhi cho biết, trước đây trong bản từng có người nghe lời rủ rê đi làm việc ở nước ngoài qua mạng xã hội. Thấy người tuyển dụng nói lương cao, không mất chi phí, một số người tin và muốn đi theo. “Từ khi được cán bộ giải thích rõ thủ đoạn mua bán người, bà con đã cẩn thận hơn. Ai thấy thông tin tuyển dụng không rõ ràng hoặc có người lạ đến rủ đi làm đều báo trưởng bản hoặc chính quyền” - anh Chư chia sẻ.

Phòng ngừa cần gắn với tạo việc làm và cải thiện đời sống, nhất là tại vùng sâu, vùng xa. Mong muốn tìm cơ hội tốt hơn của người dân là chính đáng nhưng họ phải được tiếp cận thông tin tuyển dụng tin cậy, hiểu quy định về lao động, xuất cảnh và biết nơi liên hệ để kiểm chứng lời mời. Sinh kế ổn định, kiến thức pháp luật cùng sự hỗ trợ của trưởng bản, người có uy tín và chính quyền cơ sở sẽ làm giảm điều kiện để các đối tượng lợi dụng khó khăn, lôi kéo người dân.

Tội phạm mua bán người có tổ chức, hoạt động qua nhiều địa bàn và luôn điều chỉnh thủ đoạn để tránh bị phát hiện. Vì vậy, đấu tranh phải được tiến hành thường xuyên, kết hợp điều tra, xử lý với phòng ngừa xã hội. Mỗi người dân cần thận trọng trước lời mời trên mạng, không giao giấy tờ, không đi theo người không rõ lai lịch và báo ngay cho chính quyền khi có dấu hiệu nghi vấn. Khi cơ sở chủ động nắm tình hình và người dân biết tự bảo vệ mình, những chiếc bẫy mua bán người sẽ được nhận diện sớm, góp phần giữ bình yên cho từng gia đình, thôn, bản.