Phụ nữ Quảng Trị góp sức tạo nên những đổi thay

Bắt đầu từ chiếc điện thoại

Với nhiều phụ nữ, chuyển đổi số trước hết là biết dùng chiếc điện thoại đang có trong tay để tra cứu thông tin, làm thủ tục trực tuyến hoặc giới thiệu sản phẩm của gia đình. Một thao tác tưởng nhỏ, nhưng có thể giúp người bán tìm thêm khách hàng và bớt phụ thuộc vào cách tiêu thụ quen thuộc.

Khu du lịch suối A Lao

Đó cũng là cách các cấp Hội LHPN tỉnh Quảng Trị đưa yêu cầu về đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số trong Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng và Nghị quyết Đại hội Đảng bộ tỉnh lần thứ I, nhiệm kỳ 2025–2030 đến gần hội viên. Thay vì nói nhiều về công nghệ, cán bộ Hội hướng dẫn chị em sử dụng dịch vụ công trực tuyến, thanh toán số, kiểm chứng thông tin trước khi chia sẻ và quảng bá sản phẩm trên mạng.

Theo Hội LHPN tỉnh, các cấp Hội đã xây dựng 66 mô hình, trong đó có “Chợ số”, “Chi hội phụ nữ ứng dụng số – sinh hoạt số”, “Gia đình số”, “Tổ phụ nữ chuyển đổi số cộng đồng” và Câu lạc bộ “Phụ nữ hội nhập quốc tế trên môi trường mạng”. Mỗi mô hình có một cách tiếp cận, nhưng cùng hướng tới việc giúp hội viên có thêm kỹ năng để giải quyết công việc hằng ngày và mở rộng cơ hội làm ăn.

Một người biết đăng bán nông sản, một tổ hợp tác biết giới thiệu sản phẩm bằng mã QR, một chi hội duy trì liên lạc với hội viên qua môi trường số. Giá trị của những mô hình này không chỉ nằm ở số lượng được triển khai, mà ở việc các kỹ năng mới thực sự được phụ nữ sử dụng để giải quyết công việc, tiếp cận khách hàng và kết nối với cộng đồng.

Từ sản vật quê nhà đến một sinh kế

Chị Nguyễn Thị Anh Đào, Giám đốc Công ty TNHH Hùng Dung ở xã Vĩnh Linh, khởi đầu bằng việc thu mua sắn, môn để nuôi con. Từ công việc buôn bán nhỏ, chị từng bước xây dựng doanh nghiệp, phát triển chăn nuôi khép kín, chế biến tinh bột nghệ và những sản phẩm dựa trên nguyên liệu địa phương.

Theo tư liệu Hội LHPN tỉnh cung cấp, doanh nghiệp hiện đạt doanh thu khoảng 26 - 30 tỉ đồng mỗi năm, tạo việc làm cho nhiều lao động, trong đó có hội viên phụ nữ và người dân tộc thiểu số. Sản phẩm từ nghệ được đầu tư chế biến, đạt chứng nhận OCOP. Dự án của chị Đào đoạt giải Nhì Cuộc thi “Phụ nữ khởi nghiệp phát huy tài nguyên bản địa” toàn quốc năm 2023. Năm 2024, chị được trao Giải thưởng Phụ nữ Việt Nam.

Chị Nguyễn Thị Anh Đào (ngoài cùng bên trái) tại lễ trao giải cuộc thi khởi nghiệp sáng tạo

Những giải thưởng cho thấy một chặng đường đã được ghi nhận. Nhưng điều đáng kể hơn trong câu chuyện của chị Đào là cách một sản vật quen thuộc được chế biến để có giá trị cao hơn, rồi tạo thêm việc làm tại quê nhà. Từ kinh nghiệm ấy, các hoạt động hỗ trợ khởi nghiệp, xây dựng tổ hợp tác, hợp tác xã và kết nối thị trường của Hội có một điểm tựa rất cụ thể: Giúp phụ nữ làm được việc và duy trì được sinh kế.

Nếu câu chuyện của chị Nguyễn Thị Anh Đào cho thấy cách một sản vật địa phương có thể trở thành sinh kế và tạo thêm việc làm, thì ở xã Đakrông, phụ nữ lại chọn du lịch cộng đồng để khai thác những giá trị sẵn có của quê hương.

Từ ý tưởng “Tour trải nghiệm 199k” tại suối A Lao, từng đoạt giải đặc biệt cuộc thi Phụ nữ khởi nghiệp năm 2019, Hội LHPN xã đồng hành xây dựng tổ hợp tác du lịch cộng đồng A Lao với 15 thành viên. Những ngày đầu, nhóm còn thiếu kỹ năng phục vụ, kinh nghiệm quản lý, vốn và cơ sở vật chất. Làm du lịch từ những gì bản làng sẵn có vì thế không hề là chuyện dễ dàng.

Theo số liệu trong tư liệu của Hội, suối A Lao đón khoảng 5.000 – 6.000 lượt khách mỗi năm, tạo việc làm cho 35 lao động với thu nhập bình quân 6 – 8 triệu đồng/người/tháng. Cùng với dịch vụ trải nghiệm, thổ cẩm, đồ đan lát, nếp than và nông sản địa phương được giới thiệu tới du khách, quảng bá trên các nền tảng trực tuyến.

Thu nhập là một kết quả có thể nhìn thấy, nhưng ở A Lao, giá trị của mô hình còn nằm ở việc nghề truyền thống và sản vật của đồng bào Bru - Vân Kiều có thêm cơ hội được giới thiệu đến du khách. Phụ nữ tham gia cung cấp dịch vụ, giới thiệu văn hóa, sản vật quê hương, đồng thời cùng cộng đồng gìn giữ những giá trị tạo nên bản sắc của điểm đến.

Để phụ nữ vùng khó có tiếng nói

Cơ hội phát triển không chỉ là có việc làm. Với phụ nữ và trẻ em ở vùng đồng bào dân tộc thiểu số, đó còn là khả năng được tiếp cận thông tin, được hỗ trợ khi gặp khó khăn và được nói lên điều mình cần. Dự án 8 về thực hiện bình đẳng giới, giải quyết những vấn đề cấp thiết đối với phụ nữ và trẻ em vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi được các cấp Hội triển khai từ nhu cầu ấy.

Câu lạc bộ “Phụ nữ hội nhập quốc tế trên môi trường mạng” sinh hoạt chuyên đề

Theo Hội LHPN tỉnh, trên địa bàn đã thành lập 242 tổ truyền thông cộng đồng, 44 câu lạc bộ “Thủ lĩnh của sự thay đổi” và 72 “Địa chỉ tin cậy”. Tổ truyền thông là nơi trao đổi về những khuôn mẫu giới còn hiện hữu trong gia đình, cộng đồng. Câu lạc bộ tạo không gian để trẻ em, thanh thiếu niên bày tỏ suy nghĩ; còn “Địa chỉ tin cậy” là điểm tiếp nhận, hỗ trợ phụ nữ và trẻ em khi cần.

Từ một kỹ năng mới, một sinh kế được duy trì đến một tiếng nói được lắng nghe, những thay đổi ở Quảng Trị đang bắt đầu từ những việc rất gần với đời sống phụ nữ. Khi có thêm cơ hội học hỏi, làm việc và tự quyết định, phụ nữ không chỉ cải thiện cuộc sống của mình mà còn góp phần tạo nên những thay đổi trong gia đình và cộng đồng.