Pin cát Alternō: Thúc đẩy phát triển công nghiệp xanh

Nguyên lý hoạt động của pin cát Alternō.

Thúc đẩy công nghệ xanh nội địa

Start Up Energy Transition Award (SET Awards) là giải thưởng quốc tế tập trung vào các sáng kiến thúc đẩy chuyển dịch năng lượng bền vững, với các lĩnh vực như năng lượng tái tạo, lưu trữ, lưới điện và giảm phát thải. Trong bối cảnh nhu cầu năng lượng toàn cầu tiếp tục tăng, các công nghệ lưu trữ hiệu quả và chi phí thấp đang trở thành một trong những hướng nghiên cứu và đầu tư đáng chú ý.

Với thành tích đã đạt được, Alternō không chỉ đánh dấu một bước tiến mới cho doanh nghiệp Việt, mà còn trở thành đại diện Đông Nam Á hiếm hoi “chen chân” vào cuộc thi vốn được dẫn dắt bởi các startup công nghệ năng lượng và công nghệ chuyên sâu hàng đầu châu Âu.

Tại vòng chung kết, Alternō trình bày giải pháp lưu trữ năng lượng nhiệt bằng cát, hay còn gọi là “pin cát” (sand battery). Hệ thống này sử dụng vật liệu cát để tích trữ nhiệt ở nhiệt độ cao, phục vụ cho các nhu cầu công nghiệp như sấy nông sản hoặc sản xuất quy mô lớn. So với các công nghệ lưu trữ năng lượng dựa trên pin hóa học, giải pháp này có chi phí thấp hơn nhờ sử dụng nguyên liệu phổ biến và không yêu cầu các vật liệu hiếm. Mức tiết giảm chi phí được ước tính có thể lên tới 50% so với một số phương thức lưu trữ truyền thống, đồng thời giảm tác động môi trường.

Anh Hồ Việt Hải, Giám đốc điều hành Alternō (phường Hải Châu, thành phố Đà Nẵng) cho biết, công nghệ pin cát của Alternō đã thu hút sự chú ý mạnh mẽ từ các nhà đầu tư và tổ chức quốc tế, nhiều công ty từ châu Phi và châu Âu trực tiếp đặt vấn đề mời Alternō mở nhà máy sản xuất tại nước họ. Đối với các khu vực này, việc sở hữu nhà máy sản xuất pin cát tại chỗ sẽ mang lại lợi ích kép: vừa giải quyết bài toán an ninh năng lượng thay thế khí đốt, vừa tạo ra việc làm và thúc đẩy công nghệ xanh nội địa. Tuy nhiên, Alternō đang ưu tiên nghiên cứu khả năng phát triển cơ sở sản xuất tại Việt Nam và nỗ lực hiện thực hóa kế hoạch xây dựng nhà máy sản xuất tại Đà Nẵng để cung ứng và xuất khẩu công nghệ pin cát sang thị trường châu Âu.

Theo anh Hải, việc đặt cơ sở sản xuất tại Đà Nẵng có thể góp phần hình thành chuỗi cung ứng công nghệ năng lượng mới, tạo thêm việc làm kỹ thuật và thúc đẩy phát triển công nghiệp xanh tại địa phương. Đồng thời đây cũng có thể là nền tảng để từng bước đưa các giải pháp công nghệ “Make in Vietnam” tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị năng lượng toàn cầu.

Về cấu tạo, pin cát Alternō là một thùng thép cách nhiệt, chứa đầy cát mịn bên trong. Phần lõi cát gồm những thanh thép được nối với nguồn điện bên ngoài để nung cát nóng đến 600 độ, biến cát thành “kho nhiệt”. Ngoài ra, pin cát cũng được thiết kế đi kèm một con chip thông minh đặt trong lõi pin, cùng hàng loạt cảm biến xen giữa các lớp cát, từ đó gửi thông số về hoạt động của pin tới ứng dụng quản lý của start-up và người sử dụng.

Pin cát Alternō lấy năng lượng từ các nguồn tái tạo tại chỗ như điện gió, điện mặt trời mái nhà, thậm chí cả điện lưới. Trong mùa hè, doanh nghiệp có thể tranh thủ giá điện lưới thấp hơn vào ban đêm để nạp đầy năng lượng vào pin cát. Không chỉ phát triển phần cứng, Alternō còn tích hợp vào hệ thống một phần mềm có khả năng tính toán lượng carbon mà nhà máy giảm phát thải ra môi trường, từ đó có thể phát hành các tín chỉ carbon tương ứng, tăng thêm nguồn thu.

Giải pháp hướng đến “net zero”

Công nghệ lưu trữ nhiệt bằng cát của Alternō hướng tới việc cung cấp nguồn nhiệt ổn định cho các ngành công nghiệp như chế biến nông sản và sản xuất, với chi phí cạnh tranh so với các phương thức truyền thống.

Anh Hồ Việt Hải giới thiệu về hệ thống pin cát Alternō. Ảnh NVCC

Trong bối cảnh nhiệt công nghiệp chiếm tỷ trọng lớn trong tổng nhu cầu năng lượng, các giải pháp lưu trữ nhiệt dài hạn được xem là một trong những hướng tiếp cận tiềm năng nhằm giảm phát thải và nâng cao hiệu quả sử dụng năng lượng trong sản xuất.

Bên cạnh đó, pin cát giúp giảm phát thải carbon trong các ngành công nghiệp sử dụng nhiệt, vốn là một trong những nguồn phát thải lớn nhưng khó thay thế hoàn toàn bằng điện năng tái tạo. Ở góc độ ứng dụng, công nghệ lưu trữ nhiệt bằng cát được kỳ vọng có thể hỗ trợ doanh nghiệp giảm phụ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch, đặc biệt là than đá trong các quy trình sản xuất cần nhiệt. Điều này có thể góp phần giảm áp lực lên hệ thống điện và đa dạng hóa nguồn năng lượng trong nước.

Theo thông tin từ Alternō, việc sử dụng cát làm vật liệu giữ nhiệt giá rẻ và bền bỉ giúp giải quyết bài toán khử carbon cho các ngành công nghiệp cần nhiệt lượng lớn. Ưu điểm của pin cát còn ở sự an toàn năng lượng khi nó đáp ứng là nguồn điện năng dự phòng an toàn tuyệt đối, triệt tiêu hoàn toàn nguy cơ cháy nổ ngay cả trong những điều kiện khắc nghiệt nhất.

Hiện nay Alternō đã triển khai công nghệ với các đối tác lớn như PepsiCo và Mondelez cùng nhiều doanh nghiệp chuyên về chế biến nông sản. Ở thị trường nước ngoài, Alternō hiện đặt chi nhánh ở tỉnh Ibaraki, Nhật Bản.

Anh Hồ Việt Hải nói, việc Alternō chọn ươm mầm sản phẩm mới tại Đà Nẵng bắt nguồn từ một khát vọng: Xây dựng nơi đây thành trung tâm xuất khẩu pin thế hệ mới. Với lợi thế cảng biển, hạ tầng logistics hiện đại và vị thế “Thung lũng Silicon của miền Trung”, Đà Nẵng chính là cứ điểm chiến lược để đưa sản phẩm vươn xa.