Quan hệ Việt Nam, Philippines sắp bước sang một giai đoạn phát triển mới

Lễ xuất khẩu xe Bus thương hiệu Việt của THACO Trường Hải sang Philippines (Quảng Nam, 2019). (Ảnh: Trần Tĩnh/TTXVN)

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Phu nhân cùng đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam sẽ thăm cấp Nhà nước tới Philippines từ ngày 31/5 đến ngày 1/6, theo lời mời của Tổng thống Philippines Ferdinand Romualdez Marcos Jr. và Phu nhân.

Đại sứ Philippines tại Việt Nam Francisco Noel R. Fernandez III đã có cuộc trả lời phỏng vấn báo chí về ý nghĩa của chuyến thăm cũng như triển vọng hợp tác sâu rộng giữa hai quốc gia trong thời gian tới.

Chuyến thăm mang ý nghĩa lịch sử

- Xin Đại sứ chia sẻ về ý nghĩa của chuyến thăm cấp Nhà nước sắp tới của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm?

Đại sứ Francisco Noel R. Fernandez III: Đây là chuyến thăm mang ý nghĩa lịch sử bởi lần đầu tiên một Tổng Bí thư Đảng Cộng sản Việt Nam thăm Philippines, đồng nghĩa với việc lần đầu tiên lãnh đạo cao nhất của hai nước sẽ có cuộc gặp chính thức với nhau.

Đại sứ Philippines tại Việt Nam Francisco Noel R. Fernandez III trả lời phỏng vấn. (Ảnh: Minh Thu/Vietnam+)

Chuyến thăm càng trở nên đặc biệt khi diễn ra khi hai nước chuẩn bị kỷ niệm 50 năm thiết lập quan hệ song phương. Đây là dịp để hai bên nhìn lại chặng đường 50 năm qua và quan trọng hơn là cùng định hướng, thống nhất hoạch định tầm nhìn cho quan hệ hai nước trong 50 năm tiếp theo hoặc xa hơn nữa.

Dự kiến, chuyến thăm sẽ bao quát toàn diện các lĩnh vực hợp tác từ thương mại, văn hóa, an ninh đến sự phối hợp trong ASEAN và tại các diễn đàn đa phương như Liên hợp quốc. Nhân dịp này, hai bên sẽ có cơ hội đánh giá toàn diện quan hệ song phương và cùng trao đổi về định hướng phát triển trong thời gian tới.

- Sau nửa thế kỷ thiết lập quan hệ hữu nghị, Đại sứ đánh giá đâu là những thành tựu nổi bật nhất trong hợp tác giữa hai nước?

Đại sứ Francisco Noel R. Fernandez III: Trong suốt 50 năm qua, quan hệ song phương Việt Nam-Philippines đã phát triển mạnh mẽ trên nhiều lĩnh vực.

Nổi bật nhất là giao lưu nhân dân ngày càng sôi động với khoảng 430.000 du khách Philippines đến Việt Nam và 33.500 du khách Việt Nam đã tới Philippines.

Nếu như cách đây 10-15 năm, người dân muốn di chuyển giữa hai nước phải quá cảnh qua nước thứ ba thì hiện nay đã có các chuyến bay trực tiếp giữa nhiều thành phố của Philippines với Hà Nội, Thành phố Hồ Chí Minh và Đà Nẵng. Philippines cũng đang khuyến khích các hãng hàng không Việt Nam mở thêm các đường bay mới nhằm thúc đẩy hơn nữa giao lưu nhân dân.

Về giáo dục, ngày càng có nhiều sinh viên Philippines sang Việt Nam theo học các chương trình đại học, sau đại học, và ngược lại, nhiều sinh viên Việt Nam cũng sang Philippines thực tập và hoàn thành một phần chương trình học tập tại đây.

Chủ tịch Quốc hội Nông Đức Mạnh thăm căn cứ Subic trong chuyến thăm chính thức Philippines từ ngày 29-31/3/1993. (Ảnh: Xuân Tuân/TTXVN)

Về hợp tác an ninh, chuyến thăm trao đổi giữa Lực lượng Bảo vệ bờ biển Philippines và Cảnh sát biển Việt Nam năm ngoái là minh chứng cho mong muốn mở rộng hợp tác an ninh giữa hai chính phủ. Trong năm nay, các sỹ quan thuộc Bộ Quốc phòng Việt Nam dự kiến sẽ tham gia khóa đào tạo tiếng Anh tại Philippines, trong khi phía Việt Nam cũng tổ chức các khóa học tiếng Việt dành cho quân nhân Philippines.

Hai bên đang nỗ lực mở rộng hợp tác không chỉ trong giáo dục mà cả trong lĩnh vực thể thao quân sự. Việt Nam sắp đăng cai một giải thi đấu giữa quân đội các nước ASEAN, qua đó góp phần tăng cường giao lưu giữa lực lượng vũ trang các nước trong khu vực.

Về kinh tế, tôi cho rằng quan hệ thương mại song phương đang tăng trưởng rất mạnh. Nhiều tập đoàn lớn của Philippines đầu tư vào thực phẩm, năng lượng tái tạo, hạ tầng và cấp nước sạch tại Việt Nam. Việt Nam cũng quan tâm tới kinh nghiệm của doanh nghiệp Philippines trong vận hành cảng biển quốc tế. Một số công ty Philippines có nhiều kinh nghiệm quản lý cảng biển quốc tế ngoài lãnh thổ Philippines và đang được phía Việt Nam đề nghị hợp tác theo hình thức liên doanh nhằm phát triển hệ thống cảng quốc tế tại Việt Nam.

Việt Nam là nhà cung cấp uy tín, chất lượng cho Philippines về các mặt hàng gạo, càphê, sắt thép, dệt may, giày dép… (Ảnh: Vũ Sinh/TTXVN)

- Đại sứ kỳ vọng chuyến thăm lần này của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm có thể tạo ra những động lực mới nào cho quan hệ hai nước?

Đại sứ Francisco Noel R. Fernandez III: Chúng tôi kỳ vọng thương mại tiếp tục tăng trưởng, các hãng hàng không Việt Nam mở thêm đường bay tới nhiều thành phố của Philippines và lượng khách du lịch hai chiều gia tăng mạnh mẽ. Người Việt Nam rất yêu thích du lịch biển, còn Philippines sở hữu những bãi biển đẹp hàng đầu châu Á. Về văn hóa, người Việt Nam và Philippines có rất nhiều điểm tương đồng bởi đều là các quốc gia châu Á.

Chúng tôi cũng rất lạc quan về hợp tác giáo dục. Nếu sinh viên Philippines học tập tại Việt Nam trong nhiều năm, họ sẽ trở thành những “đại sứ” cho quan hệ hai nước. Điều tương tự cũng đúng với sinh viên Việt Nam tại Philippines. Chúng ta đang xây dựng nền tảng cho tương lai quan hệ song phương bằng cách đầu tư vào thế hệ trẻ.

Điều tôi muốn nhấn mạnh là nền tảng quan hệ giữa hai nước hiện nay đã rất vững chắc, với nhiều dư địa mở rộng trong các lĩnh vực kinh tế, giáo dục, quốc phòng, kinh tế biển xanh và hợp tác ASEAN. Quan hệ song phương đang đứng trước cơ hội lịch sử để bứt phá, chúng ta đã sẵn sàng bước sang một giai đoạn phát triển mới, từ chuyến thăm lịch sử của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm.

Mở rộng hợp tác sang các lĩnh vực mới

- Trong bối cảnh hợp tác kinh tế song phương đang phát triển tích cực, Đại sứ đánh giá đâu là những cơ hội để tiếp tục thúc đẩy thương mại và đầu tư giữa hai nước?

Đại sứ Francisco Noel R. Fernandez III: Trong chuyến thăm lần này, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm sẽ dẫn đầu một đoàn doanh nghiệp sang Philippines. Hai nước cũng sẽ tổ chức Diễn đàn doanh nghiệp nhằm tạo cơ hội cho doanh nghiệp hai bên gặp gỡ và tìm kiếm hợp tác.

Hiện nhiều doanh nghiệp Philippines đang đầu tư rất mạnh tại Việt Nam, trong khi ở chiều ngược lại, chúng tôi cũng chứng kiến sự hiện diện ngày càng rõ nét của doanh nghiệp Việt Nam tại Philippines. Không gian hợp tác là rất rộng lớn. Điều quan trọng là ngày càng có nhiều tập đoàn lớn của cả hai nước tham gia các dự án dài hạn, bởi điều đó sẽ tạo nền tảng bền vững hơn cho quan hệ kinh tế song phương.

Hiện tại, kim ngạch thương mại song phương ở khoảng 8,3 tỷ USD, hai bên đang kỳ vọng sẽ tăng kim ngạch thương mại lên hơn 10 tỷ USD. Chúng tôi tin mục tiêu này hoàn toàn khả thi bởi hai bên đang mở rộng hợp tác sang nhiều lĩnh vực mới ngoài các lĩnh vực truyền thống.

Ngày 26/11/2025, Thượng tướng Hoàng Xuân Chiến, Ủy viên Trung ương Đảng, Ủy viên Thường vụ Quân ủy Trung ương, Thứ trưởng Bộ Quốc phòng và Thứ trưởng Bộ Quốc phòng Philippines Irineo Espino chủ trì cuộc Đối thoại Quốc phòng Việt Nam-Philippines lần thứ 7. (Ảnh: Trọng Đức/TTXVN)

- Việt Nam đang bước vào kỷ nguyên mới với những thay đổi mạnh mẽ. Đại sứ đánh giá như thế nào về những chủ trương, định hướng mà Đảng và Nhà nước Việt Nam đặt ra?

Đại sứ Francisco Noel R. Fernandez III: Chúng ta đã chứng kiến Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tích cực triển khai các chính sách đối ngoại.

Là một nhà ngoại giao, tôi thấy Việt Nam hiểu rất rõ rằng không quốc gia nào có thể phát triển trong trạng thái đơn độc. Việt Nam muốn xây dựng các quan hệ đối tác mạnh mẽ hơn, không chỉ trong khu vực mà còn trên toàn cầu. Chúng tôi hy vọng rằng thông qua chiến lược của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhằm tăng cường quan hệ đối tác với các quốc gia trên thế giới, Việt Nam sẽ có thể duy trì sự tăng trưởng và đóng góp vào sự phát triển của khu vực khi tiến lên phía trước, vượt qua những thách thức mà chúng ta đang phải đối mặt.

Tôi cũng theo dõi rất sát các hoạt động của các nhà lãnh đạo Việt Nam và nhận thấy các cuộc họp do Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Thủ tướng Lê Minh Hưng chủ trì đều diễn ra với sự tham gia của nhiều tầng lớp xã hội khác nhau, từ lãnh đạo cấp cao cho tới các cấp cơ sở. Đây là minh chứng cho thấy các nhà lãnh đạo Việt Nam sẵn sàng lắng nghe người dân, sẵn sàng tham gia với người dân. Qua đó, Chính phủ có thể hiểu rõ hơn nhu cầu xã hội và từ đó thực hiện các cam kết nhằm nâng cao đời sống nhân dân.

Tôi cũng rất ấn tượng với quyết tâm của lãnh đạo Việt Nam trong việc thúc đẩy tăng trưởng kinh tế. Chúng ta đang chứng kiến bối cảnh chính trị phức tạp ở Trung Đông khiến tất cả các quốc gia đều bị ảnh hưởng. Nhưng Việt Nam rất quyết tâm khi đặt mục tiêu tăng trưởng kinh tế Việt Nam ở mức hai con số. Điều này rất đáng khích lệ và thể hiện mong muốn của nhà lãnh đạo Việt Nam trong việc tiếp tục cải thiện đời sống người dân. Hy vọng rằng chúng tôi sẽ có thể học hỏi kinh nghiệm của Việt Nam và từ đó có thể bổ sung cho mối quan hệ thương mại giữa hai nước.

Một điều nữa khiến tôi rất ấn tượng là vai trò của Việt Nam tại các diễn đàn quốc tế dưới sự lãnh đạo của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm. Việt Nam ngày càng chủ động và có vai trò lớn hơn trên trường quốc tế. Việt Nam không chỉ là thành viên rất tích cực trong ASEAN mà còn tham gia sâu rộng tại các cơ quan của Liên hợp quốc. Tôi đã gặp gỡ nhiều đại diện các cơ quan Liên hợp quốc tại Hà Nội và nhận thấy sự phối hợp rất chặt chẽ giữa Việt Nam với các tổ chức quốc tế. Điều đó cho thấy cam kết của Việt Nam đối với luật pháp quốc tế và chủ nghĩa đa phương.

Nhân dịp kỷ niệm 10 năm thiết lập Quan hệ Đối tác chiến lược Việt Nam-Philippines, ngày 17/10/2025, tại Bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam (Hà Nội), Đại sứ quán Philippines tổ chức khai mạc Triển lãm “Giao thoa”. (Ảnh: Phương Thanh/TTXVN)

- Tới đây, Việt Nam sẽ chủ trì Diễn đàn Tương lai ASEAN. Theo Đại sứ, sự phối hợp giữa Philippines và Việt Nam trong ASEAN có ý nghĩa như thế nào trong bối cảnh khu vực hiện nay?

Đại sứ Francisco Noel R. Fernandez III: Cả hai nước chúng ta đều là những quốc gia tầm trung năng động, đóng vai trò tích cực trong ASEAN, có lợi ích và thế mạnh bổ trợ cho nhau thay vì cạnh tranh.

Tại Hội nghị Cấp cao ASEAN ở Cebu, Thủ tướng Việt Nam Lê Minh Hưng đã có những chia sẻ kinh nghiệm phát triển và tăng trưởng kinh tế của Việt Nam. Việt Nam hiện là một trong những quốc gia dẫn đầu ASEAN về tốc độ tăng trưởng kinh tế, nhờ đó có nhiều đóng góp quan trọng cho các cuộc thảo luận giữa lãnh đạo các nước ASEAN.

Về phía Philippines, chúng tôi có thế mạnh về lĩnh vực hàng hải. Vì vậy, tại Hội nghị ở Cebu, Philippines đã đề xuất thành lập một trung tâm hàng hải ASEAN và sáng kiến này đã nhận được sự đồng thuận của các nhà lãnh đạo. Việc chú trọng hơn tới các vùng biển kết nối các quốc gia ASEAN sẽ giúp khu vực khai thác hiệu quả hơn các nguồn tài nguyên chung.

Cả Philippines và Việt Nam đều đặc biệt quan tâm tới việc thúc đẩy và duy trì phát triển kinh tế biển. Ví dụ về Vịnh Hạ Long như một mô hình tiêu biểu của kinh tế biển, không chỉ liên quan đến nuôi trồng thủy sản mà còn gắn với phát triển du lịch dựa trên tài nguyên biển.

Vị trí địa lý của Philippines và định hướng phát triển kinh tế biển của Việt Nam tạo ra dư địa hợp tác rất lớn giữa hai nước. Hai bên có thể tăng cường hợp tác, chia sẻ kinh nghiệm và hỗ trợ lẫn nhau trong các lĩnh vực liên quan đến kinh tế biển, hàng hải và phát triển bền vững trong ASEAN.

- Xin cảm ơn chia sẻ của Đại sứ./.

Chương trình nghệ thuật mang đậm nét văn hóa của Philippines tại Lễ Khai mạc Hội nghị Cấp cao ASEAN lần thứ 48. Thủ tướng Lê Minh Hưng đã có các bài phát biểu quan trọng, truyền tải thông điệp đường lối đối ngoại Đại hội XIV của Đảng và quan điểm của Việt Nam về các ưu tiên của ASEAN. (Ảnh: Dương Giang/TTXVN)