Quản lý chặt chẽ đô thị chuyển tiếp, khu vực phát triển mới sau sắp xếp đơn vị hành chính

Thủ tướng Chính phủ vừa ban hành Công văn số 835/TTg-CN ngày 22/7 về tăng cường quản lý quy hoạch, phát triển đô thị và hạ tầng kỹ thuật đáp ứng yêu cầu tổ chức chính quyền địa phương hai cấp.

Thủ tướng yêu cầu các địa phương tổ chức rà soát, điều chỉnh quy hoạch đô thị và nông thôn, bảo đảm đồng bộ giữa quy hoạch với đầu tư phát triển hạ tầng và sử dụng hiệu quả các nguồn lực. Ảnh minh họa.

Theo công văn, thời gian qua, thực hiện chủ trương của Đảng, Quốc hội về sắp xếp đơn vị hành chính và tổ chức mô hình chính quyền địa phương hai cấp, các bộ, ngành và địa phương đã tích cực triển khai công tác quy hoạch đô thị và nông thôn, phát triển đô thị, hạ tầng kỹ thuật đô thị.

Trong đó, nhiều địa phương chủ động rà soát, điều chỉnh quy hoạch, cơ cấu lại không gian phát triển, thúc đẩy liên kết giữa các khu vực sau sắp xếp đơn vị hành chính, từng bước hình thành các không gian phát triển mới có quy mô lớn hơn, phát huy hiệu quả nguồn lực đất đai và hạ tầng, tạo động lực phát triển kinh tế - xã hội, nâng cao chất lượng đô thị và đời sống người dân.

Tuy nhiên, công tác quản lý quy hoạch đô thị, phát triển đô thị và hạ tầng kỹ thuật vẫn còn những hạn chế. Việc rà soát, điều chỉnh, lập mới quy hoạch tại nhiều địa phương còn chậm; một số quy hoạch, chương trình phát triển đô thị chưa phù hợp với không gian phát triển mới sau sắp xếp đơn vị hành chính.

Công tác quản lý các đô thị chuyển tiếp, phát triển hạ tầng kỹ thuật liên vùng, liên xã, phường còn gặp khó khăn; cơ sở dữ liệu chưa được cập nhật kịp thời, trong khi năng lực đội ngũ cán bộ ở một số địa phương, nhất là cấp cơ sở, còn hạn chế.

Trên cơ sở Báo cáo số 228/BC-BXD của Bộ Xây dựng, Thủ tướng yêu cầu UBND các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương tổ chức rà soát, điều chỉnh quy hoạch đô thị và nông thôn, bảo đảm đồng bộ giữa quy hoạch với đầu tư phát triển hạ tầng và sử dụng hiệu quả các nguồn lực. Đồng thời, bố trí kinh phí, huy động nguồn lực, đẩy nhanh tiến độ lập, thẩm định, phê duyệt quy hoạch phục vụ công tác quản lý, thu hút đầu tư và triển khai các dự án xây dựng.

Tăng cường quản lý phát triển đô thị theo quy hoạch; quản lý chặt chẽ các đô thị chuyển tiếp và khu vực phát triển mới sau sắp xếp đơn vị hành chính; kiểm soát sử dụng đất tiết kiệm, hiệu quả; không để xảy ra tình trạng phát triển đô thị tự phát, phân tán, thiếu đồng bộ, gây quá tải hạ tầng hoặc ảnh hưởng đến môi trường, cảnh quan và chất lượng đô thị.

Thủ tướng yêu cầu ưu tiên đầu tư hạ tầng xã hội, nhất là giáo dục và y tế; hạ tầng kỹ thuật khung, hạ tầng đầu mối, giao thông, cấp thoát nước, xử lý nước thải, chiếu sáng đô thị, hạ tầng kỹ thuật dùng chung và hạ tầng số; tăng cường kết nối hạ tầng kỹ thuật liên vùng, liên đô thị, liên xã, phường nhằm nâng cao chất lượng phục vụ người dân và khả năng thích ứng với biến đổi khí hậu.

Bên cạnh đó, các địa phương cần rà soát việc phân công, phân cấp quản lý hạ tầng kỹ thuật; đẩy mạnh chuyển đổi số, xây dựng và hoàn thiện cơ sở dữ liệu về quy hoạch đô thị, nông thôn, phát triển đô thị và hạ tầng kỹ thuật, bảo đảm kết nối với các cơ sở dữ liệu quốc gia và chuyên ngành; tăng cường công khai thông tin trên môi trường số. Đồng thời, xây dựng chương trình nâng cao năng lực chuyên môn cho đội ngũ cán bộ làm công tác quy hoạch, phát triển đô thị và quản lý hạ tầng kỹ thuật cấp cơ sở, hoàn thành trước tháng 10/2026.

Đối với các quy hoạch có phạm vi liên quan nhiều địa phương cấp xã hoặc nhiều tỉnh, thành phố, Thủ tướng yêu cầu thực hiện báo cáo cấp có thẩm quyền trước khi phê duyệt nhằm bảo đảm tính đồng bộ, khả thi. Riêng Hà Nội và Thành phố Hồ Chí Minh khẩn trương lập Quy hoạch hạ tầng không gian ngầm của thành phố theo đúng quy định, bảo đảm yêu cầu quốc phòng, an ninh và báo cáo Thủ tướng Chính phủ trước khi phê duyệt.

Đối với các tỉnh dự kiến thành lập thành phố trực thuộc Trung ương, Thủ tướng yêu cầu chủ động rà soát, hoàn thiện cơ sở chính trị, pháp lý; tập trung lập, phê duyệt quy hoạch, chương trình và kế hoạch phát triển đô thị, hồ sơ phân loại đô thị; đồng thời đầu tư đồng bộ hạ tầng kỹ thuật, hạ tầng xã hội đáp ứng các tiêu chí theo quy định.

Thủ tướng giao Bộ Xây dựng chủ trì rà soát, hoàn thiện hệ thống pháp luật về quy hoạch đô thị và nông thôn, kiến trúc, phát triển đô thị và hạ tầng kỹ thuật; hướng dẫn địa phương tháo gỡ khó khăn, đôn đốc công tác lập, điều chỉnh và quản lý quy hoạch; xây dựng hệ thống thông tin, cơ sở dữ liệu quốc gia và cơ sở dữ liệu chuyên ngành; tăng cường ứng dụng công nghệ số, hệ thống thông tin địa lý (GIS), kiểm tra, đánh giá tình hình thực hiện và định kỳ báo cáo Thủ tướng Chính phủ.

Đồng thời, xây dựng các chương trình hỗ trợ, đào tạo, bồi dưỡng ngắn hạn và dài hạn cho đội ngũ cán bộ chuyên môn các cấp, nhất là cấp phường, xã, hoàn thành trước tháng 10/2026.