Quản lý chặt hiện trạng, ngăn đón đền bù Dự án đê Hữu Cầu

Lãnh đạo phường Phan Đình Phùng kiểm tra một hộ dân tự ý cải tạo nhà trong phạm vi Dự án tuyến đê Hữu Cầu.

Những ngày đầu tháng 8, tại tổ dân phố 19, phường Phan Đình Phùng, không khó để nhận thấy một số công trình vừa được cải tạo, cơi nới như nhà khung sắt quây tôn, mái tôn; nền, tường mới ốp đá; trần gỗ chống nóng; khung giàn inox, cửa cuốn, hàng rào sắt...

Đáng chú ý, có 3 công trình dạng nhà 2 tầng, kết cấu khung thép hộp, mái tôn, vách thạch cao; tầng 1 đổ nền bê tông, tầng 2 lát sàn gỗ ép và đang trong quá trình hoàn thiện.

Ông Nguyễn Văn Tính, Tổ trưởng tổ dân phố 19, cho biết: Phần lớn người dân nơi đây đã sinh sống lâu năm, đất do cha ông để lại, chia cho con cháu nên nhu cầu sửa chữa, xây dựng nhà ở là có thật. Tuy nhiên, khi Dự án được triển khai, tổ dân phố thường xuyên tuyên truyền, nhắc nhở người dân không tự ý cơi nới, xây dựng thêm. Dù vậy vẫn xuất hiện công trình có dấu hiệu làm để “đón” đền bù. Việc thi công thường diễn ra vào ban đêm hoặc ngoài giờ làm việc, gây khó khăn cho công tác phát hiện, ngăn chặn.

Khi phát hiện vi phạm, tổ dân phố đã báo cáo UBND phường. Qua kiểm tra, lực lượng chức năng xác định 17 hộ tự ý xây dựng, cải tạo công trình. Một số trường hợp không xuất trình được giấy phép xây dựng hoặc hồ sơ liên quan đến quyền sử dụng đất. Các hộ đã bị lập biên bản, yêu cầu dừng thi công và tháo dỡ hạng mục trái phép trong thời hạn quy định.

So với hàng trăm hộ bị ảnh hưởng trên địa bàn phường, 17 trường hợp chưa phải con số lớn. Điều đáng lo không chỉ nằm ở số lượng vi phạm mà còn ở nguy cơ tạo thành tiền lệ. Nếu tài sản phát sinh trái quy định vẫn có thể mang lại lợi ích, người chấp hành nghiêm sẽ chịu thiệt, còn vi phạm dễ kéo theo vi phạm.

Vì vậy, bên cạnh tuyên truyền, các tổ công tác cần bám sát địa bàn, tăng cường kiểm tra, kể cả ngoài giờ hành chính; xác định rõ mốc hiện trạng, công khai chính sách và xử lý dứt điểm từng vụ việc. Đồng thời, những tài sản hợp pháp, tồn tại ổn định của người dân phải được kiểm kê đầy đủ, bảo đảm quyền lợi theo quy định.

Lãnh đạo phường Phan Đình Phùng kiểm tra hạng mục trần gỗ được một hộ dân tự ý cải tạo trong phạm vi Dự án tuyến đê Hữu Cầu.

Ông Đặng Quang Ngọc, Phó Chủ tịch UBND phường Phan Đình Phùng, thông tin: UBND phường đã ban hành Thông báo số 364/TB-UBND, yêu cầu các hộ trong phạm vi dự án giữ nguyên hiện trạng đất đai, công trình, vật kiến trúc, cây trồng; không tự ý cơi nới, xây dựng mới, cải tạo, sửa chữa làm thay đổi hiện trạng; không trồng bổ sung cây lâu năm hoặc tạo lập tài sản nhằm mục đích được bồi thường, hỗ trợ. Các phòng chuyên môn, Công an phường và tổ trưởng các tổ dân phố 18, 19, 22, 23 được giao tăng cường kiểm tra, kịp thời phát hiện, xử lý vi phạm.

Đối với 17 hộ vi phạm, ông Đặng Quang Ngọc cho biết lực lượng chức năng đã lập biên bản, yêu cầu dừng thi công, tháo dỡ các hạng mục đang thực hiện và chấp hành nghiêm quy định của pháp luật về đất đai, xây dựng. Trường hợp cố tình vi phạm sẽ không được xem xét bồi thường, hỗ trợ đối với phần tài sản tạo lập trái quy định và bị xử lý nghiêm theo pháp luật.

Dự án xây dựng tuyến đê Hữu Cầu, đoạn từ cầu Cao Ngạn đến đập Thác Huống, thuộc Hệ thống công trình chống ngập lụt khu vực trung tâm tỉnh Thái Nguyên. Tuyến đê dài khoảng 16km, phạm vi thu hồi khoảng 114,9ha đất tại 4 phường: Quan Triều, Linh Sơn, Gia Sàng và Phan Đình Phùng. Riêng phường Phan Đình Phùng có 674 hộ dân và 10 tổ chức bị ảnh hưởng.

Đằng sau những con số ấy là hàng nghìn thửa đất, công trình, cây cối, vật kiến trúc phải xác minh nguồn gốc và thời điểm hình thành. Một tài sản có thể được tạo lập trong thời gian rất ngắn, nhưng nếu không được phát hiện kịp thời, hệ quả sẽ kéo dài trong suốt quá trình kiểm đếm, lập phương án bồi thường và giải quyết kiến nghị.

Anh Vũ Ngọc Hiến, người dân tổ dân phố 19, đã sinh sống lâu năm và chứng kiến nhiều trận lũ lịch sử tại khu vực. Mong muốn lớn nhất của anh là tuyến đê sớm hoàn thành. Bởi với người dân ven sông, đây không đơn thuần là một dự án đầu tư mà còn là công trình gắn trực tiếp với sự an toàn của mỗi gia đình trong mùa mưa lũ.

Việc xây dựng tuyến đê Hữu Cầu có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, cấp bách trong bảo vệ khu vực trung tâm tỉnh trước nguy cơ ngập lụt ngày càng nghiêm trọng. Các trận mưa lũ lịch sử năm 2024 và 2025 cho thấy nhiều khu dân cư, tuyến đường, công trình hạ tầng ven sông Cầu bị ngập sâu, gây thiệt hại lớn về người và tài sản.

Khi hoàn thành, tuyến đê cùng hệ thống kè, cống qua đê và đường giao thông trên mặt đê sẽ nâng cao năng lực phòng, chống lũ, bảo vệ an toàn tính mạng, tài sản của nhân dân; đồng thời góp phần hoàn thiện hạ tầng giao thông, chỉnh trang đô thị, khai thác hiệu quả quỹ đất và tạo động lực phát triển kinh tế - xã hội.

Tình trạng xây dựng rầm rộ, thi công xuyên đêm để “đón” đền bù từng xảy ra và đã bị xử lý nghiêm. Bài học ấy không thể bị lãng quên. Phường Phan Đình Phùng cùng các địa phương trong vùng dự án cần tiếp tục kiểm soát chặt hiện trạng, phát hiện sớm, xử lý dứt điểm vi phạm. Không thể để một công trình bảo vệ an toàn cho hàng vạn người dân bị cản trở bởi một số cá nhân cố tình trục lợi chính sách.