Quang Minh gỡ dự án 'treo', khơi thông nguồn lực đất đai

Công ty cổ phần Đầu tư xây dựng Hưng Nga đẩy nhanh tiến độ thi công dự án Khu biệt thự nhà vườn, thương mại và dịch vụ tổng hợp Hưng Nga tại xã Quang Minh. Ảnh: Hoàng Sơn

Hiện nay, trên địa bàn xã Quang Minh có nhiều dự án sử dụng vốn ngoài ngân sách chậm triển khai, kéo dài qua nhiều năm, gây lãng phí nguồn lực đất đai và ảnh hưởng đến phát triển kinh tế - xã hội. Từ thực tiễn này, chính quyền địa phương đã chủ động rà soát, phân loại dự án theo từng nhóm để triển khai giải pháp tháo gỡ vướng mắc, bước đầu tạo chuyển biến tích cực, giúp chủ đầu tư đẩy nhanh tiến độ triển khai dự án.

Nhiều dự án quy mô lớn “đắp chiếu” kéo dài

Toàn xã Quang Minh hiện có 29 dự án sử dụng vốn ngoài ngân sách chậm triển khai. Đáng chú ý, nhiều dự án có quy mô hàng chục đến hơn 100ha nhưng kéo dài hơn hai thập kỷ, trở thành lực cản đối với phát triển đô thị và không khai thác được hiệu quả quỹ đất. Điển hình, Dự án Khu đô thị mới Vinalines (hơn 106ha) vướng xác định nghĩa vụ tài chính sau điều chỉnh quy hoạch; Khu đô thị mới An Thịnh (khoảng 78ha) đang chờ điều chỉnh chủ trương đầu tư; các dự án như Khu đô thị Cienco 5, ROSE VALLEY hay Khu đô thị mới Chi Đông đều chậm hoàn thiện thủ tục pháp lý. Riêng Dự án Trung tâm Triển lãm quốc tế và phát triển nhà đã giải phóng mặt bằng một phần nhưng vẫn chưa thể triển khai do vướng điều chỉnh quy hoạch. Một số dự án công nghiệp, dịch vụ khác gần như “đóng băng”, phải tính đến phương án thu hồi.

Thực trạng này không chỉ gây lãng phí đất đai mà còn làm gián đoạn quy hoạch, ảnh hưởng trực tiếp đến đời sống người dân trong vùng dự án khi quyền lợi bị “treo” trong thời gian dài.

Đại diện xã Quang Minh kiểm tra tiến độ thi công dự án Khu biệt thự nhà vườn, thương mại và dịch vụ tổng hợp Hưng Nga. Ảnh: Hoàng Sơn

Ông Phùng Công Thế, Trưởng phòng Kinh tế xã Quang Minh nhìn nhận, tình trạng dự án chậm triển khai kéo dài làm giảm hiệu quả sử dụng đất, ảnh hưởng môi trường đầu tư. Phân tích nguyên nhân, ông Phùng Công Thế cho biết, ngoài yếu tố lịch sử khi khu vực này từng thuộc tỉnh Vĩnh Phúc, phải điều chỉnh lại quy hoạch sau khi sáp nhập về Hà Nội, còn có những vướng mắc lớn liên quan đến nghĩa vụ tài chính, điều chỉnh quy hoạch phân khu, quy hoạch chi tiết. Bên cạnh đó, không ít nhà đầu tư hạn chế về năng lực tài chính, dẫn đến dự án bị “treo”.

Ở góc độ doanh nghiệp, ông Chu Văn Hùng, Tổng Giám đốc Công ty cổ phần Đầu tư xây dựng Hưng Nga cho rằng, việc thay đổi chính sách, quy hoạch qua nhiều giai đoạn khiến doanh nghiệp phải nhiều lần điều chỉnh hồ sơ. Đồng thời, giải phóng mặt bằng cũng là “nút thắt” lớn khi liên quan đến đất dịch vụ tồn tại từ trước, hồ sơ địa chính thiếu đồng bộ, phát sinh tranh chấp phức tạp. Một bộ phận người dân còn tâm lý chờ đợi mức bồi thường cao hơn nên chưa đồng thuận…

Phân loại vướng mắc, xử lý theo nhóm

Công nhân Công ty cổ phần Đầu tư xây dựng Hưng Nga khẩn trương thi công các hạng mục hạ tầng dự án. Ảnh: Hoàng Sơn

Trước thực tế trên, xã Quang Minh lựa chọn cách tiếp cận theo hướng “bóc tách từng điểm nghẽn” thay vì xử lý dàn trải. Phó Chủ tịch UBND xã Hoàng Quốc Thịnh cho biết, sau khi rà soát và làm việc trực tiếp với từng nhà đầu tư, địa phương phân các dự án thành 3 nhóm vướng mắc chính để tập trung xử lý. Trong đó, nhóm thuộc thẩm quyền cấp xã như giải phóng mặt bằng, thủ tục hành chính cơ bản, điều chỉnh cục bộ quy hoạch chi tiết…, địa phương chủ động phối hợp với các doanh nghiệp, giải quyết theo hướng “rõ việc, rõ tiến độ”. Đối với nhóm thuộc thẩm quyền thành phố và các sở, ngành, gồm: Điều chỉnh chủ trương đầu tư, xác định nghĩa vụ tài chính, quy hoạch phân khu… xã tăng cường kiến nghị, đôn đốc, hạn chế tối đa tình trạng hồ sơ tồn đọng. Riêng nhóm nhà đầu tư yếu kém, không đủ năng lực triển khai, xã kiên quyết đề xuất thành phố Hà Nội thu hồi, tạo quỹ đất sạch cho các nhà đầu tư mới có đủ năng lực vào thuê đất.

Cách làm này giúp phân định rõ trách nhiệm từng cấp, từng bên liên quan, khắc phục tình trạng đùn đẩy, né tránh – một trong những nguyên nhân khiến dự án kéo dài trước đây. Đáng chú ý, việc thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp đã tạo thêm dư địa cho cơ sở chủ động xử lý công việc. “Khi được phân cấp mạnh hơn, chính quyền xã có điều kiện bám sát từng dự án, trực tiếp tháo gỡ các điểm nghẽn cụ thể. Nhờ đó, một số dự án đã hoàn thành giải phóng mặt bằng chỉ trong 2–4 tháng sau khi được tập trung xử lý”, Phó Chủ tịch UBND xã Quang Minh Hoàng Quốc Thịnh nhấn mạnh.

Phát huy kết quả đạt được, hiện nay, UBND xã Quang Minh tiếp tục chỉ đạo rà soát toàn bộ danh mục dự án, kiên quyết xử lý dứt điểm trường hợp chậm triển khai kéo dài, đặc biệt là dự án có nhà đầu tư yếu kém. Đồng thời, xã đẩy nhanh hoàn thiện hồ sơ pháp lý, nâng cao trách nhiệm đội ngũ cán bộ, gắn quyền hạn với trách nhiệm thực thi, không để tái diễn tình trạng trì trệ. Có thể thấy, từ một địa bàn có nhiều dự án “treo”, xã Quang Minh đang từng bước tháo gỡ khó khăn, khơi thông nguồn lực đất đai, tạo đà cho địa phương phát triển bền vững.