Quảng Ninh gắn chuyển đổi xanh với chuyển đổi số trong mô hình phát triển mới

Ngày 23/9/2026, Diễn đàn Khoa học công nghệ, Đổi mới sáng tạo và Chuyển đổi số Quảng Ninh năm 2026 được tổ chức với chủ đề “Chuyển đổi xanh, chuyển đổi số gắn với thích ứng biến đổi khí hậu góp phần kiến tạo Quảng Ninh phát triển nhanh, bền vững”. Chương trình có sự tham gia của các chuyên gia, nhà khoa học, viện nghiên cứu, trường đại học, doanh nghiệp công nghệ và đại diện các cơ quan quản lý.

Thay đổi cách quản trị không gian phát triển

Phát biểu tại diễn đàn, Phó Chủ tịch UBND thành phố Quảng Ninh Nguyễn Văn Công cho rằng, bên cạnh những cơ hội từ kinh tế biển, logistics, công nghiệp hiện đại, du lịch và quá trình mở rộng không gian đô thị, Quảng Ninh cũng đứng trước áp lực ngày càng lớn đối với tài nguyên, môi trường, hệ sinh thái Vịnh Hạ Long - Vịnh Bái Tử Long và năng lực chống chịu thiên tai.

Quảng Ninh đứng trước áp lực ngày càng lớn đối với tài nguyên, môi trường. Ảnh T.T

“Không thể quản trị một không gian phát triển mới bằng tư duy cũ; không thể giải quyết bài toán phát triển bền vững và an toàn cho nhân dân bằng những công cụ chắp vá, lạc hậu”, ông Nguyễn Văn Công nhấn mạnh.

Theo định hướng được nêu tại diễn đàn, chuyển đổi xanh là mục tiêu cốt lõi; chuyển đổi số là công cụ và phương thức thực hiện; khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo là động lực dẫn dắt; người dân và doanh nghiệp là trung tâm phục vụ và chủ thể thụ hưởng.

Phó Chủ tịch UBND thành phố Quảng Ninh cũng đặt ra yêu cầu chuyển đổi xanh và chuyển đổi số phải song hành, hỗ trợ và thúc đẩy lẫn nhau. Trước tác động của biến đổi khí hậu và các hiện tượng thiên tai cực đoan, thành phố cần nâng cao năng lực dự báo, cảnh báo, quản trị rủi ro và khả năng chống chịu trên cơ sở dữ liệu và khoa học công nghệ.

Từ cách tiếp cận này, chuyển đổi số không chỉ gắn với số hóa thủ tục hành chính hay ứng dụng công nghệ. Dữ liệu còn được sử dụng trong quy hoạch, đầu tư, quản trị tài nguyên, cảnh báo thiên tai và quá trình ra quyết định.

Kết nối tăng trưởng xanh với dữ liệu

Một nội dung của diễn đàn là xác định các ưu tiên trong giai đoạn 2026-2030 nhằm kết nối tăng trưởng xanh, dữ liệu và năng lực chống chịu trước biến đổi khí hậu.

Quang cảnh diễn đàn. Ảnh T.D

GS.TSKH Hồ Tú Bảo đặt vấn đề xây dựng một hệ thống vừa tạo tăng trưởng, vừa có khả năng chịu đựng, phản ứng, phục hồi và thích nghi trước biến đổi khí hậu. Nhóm đề xuất tập trung vào 5 hướng: xây dựng bản sao số vốn tự nhiên; kết nối các cực phát triển thành một hệ thống; gắn tăng trưởng xanh với khả năng chống chịu khí hậu; xây nền tảng số, IoT và dữ liệu tập trung; tiến tới hình thành hệ điều hành và hệ quyết định Xanh - Số.

Trong cách tiếp cận này, tăng trưởng không chỉ được xem xét từ giá trị kinh tế tạo ra mà còn gắn với yêu cầu bảo toàn và phục hồi vốn tự nhiên.

Giải pháp phù hợp từng khu vực

Điều kiện địa hình của Quảng Ninh có sự khác biệt lớn giữa ven biển, hải đảo và miền núi. Khu vực ven biển đối diện với bão, triều cường, nước biển dâng, xâm nhập mặn và ngập lụt; các khu vực hải đảo có thêm áp lực về nguồn nước ngọt và khả năng duy trì hạ tầng trong điều kiện thời tiết cực đoan; trong khi miền núi chịu rủi ro về lũ quét, lũ ống và sạt lở đất.

Từ thực tế này, nghiên cứu của PGS.TS Lưu Đức Hải và PGS.TS Tạ Quỳnh Hoa đề xuất kết hợp quy hoạch đô thị thích ứng, hạ tầng xanh - xám, mô hình “đô thị bọt biển” và các giải pháp dựa vào tự nhiên.

Một số sản phẩm công nghệ được giới thiệu tại diễn đàn. Ảnh T.D

Với mô hình “đô thị bọt biển”, không gian đô thị được thiết kế để tăng khả năng thấm, giữ, lọc, lưu trữ và thoát nước có kiểm soát. Rừng ngập mặn, đất ngập nước, hồ điều hòa và không gian xanh cũng được tính đến như một phần của hạ tầng tăng khả năng chống chịu.

Lãnh đạo Quảng Ninh đề nghị từ các trao đổi tại diễn đàn xác định những nhiệm vụ ưu tiên, mô hình thí điểm và nhóm giải pháp có khả năng triển khai trong giai đoạn 2026-2030.

Bên cạnh các nội dung thảo luận, sự kiện giới thiệu một số công nghệ như chip bán dẫn, robot tự hành, UAV, tự động hóa và các nền tảng ứng dụng AI trong giáo dục, y tế, giao thông, du lịch và quản lý đô thị.