Quyền lợi của giáo viên dạy trẻ khuyết tật tại nhiều trường ở Hà Nội đang bị 'bỏ quên' ?

Áp lực nhân đôi nhưng đãi ngộ bằng không

Phản ánh về thực trạng tại địa phương, thầy Nguyễn Văn Hải - giáo viên môn Lịch sử, Trường THCS Đồng Quang (xã Hưng Đạo, Hà Nội) cho biết: Đối với các lớp có học sinh được công nhận và có giấy chứng nhận khuyết tật, từ năm 2021 đến nay, giáo viên tại đơn vị hoàn toàn không được nhận phụ cấp.

"Khi bị cắt chế độ, các giáo viên đã có ý kiến ngay với lãnh đạo nhà trường, đặc biệt là bộ phận kế toán và nhận được câu trả lời rằng cấp trên là Phòng Tài chính huyện Quốc Oai đã cắt. Tuy nhiên, khi hỏi về văn bản quyết định chính thức thì được biết không có văn bản nào cả, các đồng chí tài chính huyện chỉ nói miệng là cắt".

Thầy Hải trong một giờ lên lớp.

Thầy Hải thông tin thêm, trước đây là do Phòng Tài chính huyện chỉ đạo cắt, còn hiện tại khi chuyển giao về xã Hưng Đạo quản lý thì nơi đây cũng không chi trả chế độ dạy học sinh khuyết tật cho giáo viên.

Chia sẻ về công sức hỗ trợ học sinh, thầy Hải nhấn mạnh việc được phân công dạy lớp có học sinh khuyết tật là một áp lực rất lớn vì thầy cô phải điều chỉnh cả phương pháp lẫn thái độ, đặc biệt là với những em có trạng thái tâm lý phức tạp như tăng động, đang học tự nhiên cười nói hoặc chạy sang bàn bạn khác. Nếu giáo viên không có phương pháp khéo léo để ổn định các em thì lớp học rất khó duy trì.

"Để dạy các em hòa nhập và nắm được kiến thức, giáo viên phải kiên trì vừa dạy vừa dỗ dành nên mất rất nhiều thời gian. Cụ thể, thời gian điều chỉnh giáo án thường tăng từ 30% đến 100% so với bình thường. Nếu soạn một tiết dạy bình thường mất 1 giờ thì khi có học sinh khuyết tật phải cần từ 1,5 đến 2 giờ để đơn giản hóa nội dung, thiết kế bài tập riêng và chuẩn bị hình ảnh trực quan. Trên lớp, giáo viên phải tăng thêm 10% đến 30% thời gian chú ý cá nhân để nhắc lại hướng dẫn và kiểm tra mức độ hiểu bài của các em".

Thầy Hải bày tỏ: "Việc không được hưởng phụ cấp ưu đãi thầy cô cảm thấy tâm sức của mình chưa được nhìn nhận đúng mức. Phụ cấp không chỉ là tiền mà còn là sự công nhận công sức của giáo viên. Khi thiếu đi khoản này, nhiều thầy cô sẽ trăn trở liệu công việc mình đang làm có thực sự được coi trọng hay không".

Cùng chung nỗi niềm về sự nhọc nhằn khi đứng lớp hòa nhập, cô Nguyễn Thị Hạnh - giáo viên Trường Tiểu học Dương Xá (xã Gia Lâm, Hà Nội) chia sẻ, để giúp một học sinh khuyết tật theo kịp chương trình, người thầy phải dành tâm sức gấp nhiều lần bình thường. Không chỉ giảng dạy, giáo viên còn phải kiên trì dỗ dành, dạy đi dạy lại một kiến thức vì "nay học, mai trò lại quên".

Cô Hạnh cho biết, công việc hằng ngày còn bao gồm việc tỉ mỉ ghi chép nhật ký theo dõi sát sao từng ưu điểm, tồn tại của trò để điều chỉnh phương pháp hợp lý. Thế nhưng, những vất vả ấy vẫn chưa được ghi nhận: "Chưa chi trả phụ cấp dạy học sinh khuyết tật hòa nhập cho giáo viên. Tôi rất mong các cấp lãnh đạo quan tâm, chỉ đạo để chúng tôi được hưởng đúng, đủ theo quy định".

Áp lực giáo án và khối lượng công việc thực tế tăng gấp đôi, nhưng nhiều giáo viên dạy hòa nhập tại Hà Nội vẫn đang mòn mỏi chờ đợi quyền lợi chính đáng.

Tiếp nối những bất cập đó, thầy Nguyễn Duy Chiến - giáo viên Trường Tiểu học Phú Châu (Vật Lại, Hà Nội) cho biết, tình trạng không được chi trả phụ cấp tại đơn vị đã kéo dài rất nhiều năm. Khi thầy trực tiếp hỏi kế toán nhà trường thì nhận được câu trả lời: "Chưa nghe nói đến thông tư hay nghị định chi trả phụ cấp dạy trẻ khuyết tật". Ngay cả khi thầy gửi văn bản quy định, kế toán vẫn trả lời đã hỏi cán bộ xã và được giải đáp "phải dạy lớp toàn học sinh khuyết tật mới có phụ cấp".

Thầy Chiến bức xúc: "Trách nhiệm của Hiệu trưởng và kế toán là không có. Hằng năm học sinh khuyết tật vẫn được làm hồ sơ nhận hỗ trợ chi phí học tập đầy đủ, nhưng giáo viên dạy thì lại không được hưởng gì".

"Khoảng lặng" chính sách và danh sách kiến nghị nối dài

Tại xã Phúc Thọ, cô Kiều Thị Ninh - giáo viên Trường THCS Tích Giang phản ánh: Trường chưa bao giờ nhắc đến cũng như thực hiện việc chi trả tiền phụ cấp dạy học sinh khuyết tật cho đội ngũ giáo viên. Qua tham khảo đồng nghiệp trên cả nước, cô mới nhận thấy nhiều địa phương khác giáo viên vẫn được nhận chế độ đúng quy định, còn tại đơn vị mình thì hoàn toàn không.

Thậm chí, ngay cả chế độ của học sinh năm học 2024-2025 cũng bị chậm, chỉ khi phụ huynh hỏi kế toán mới chi trả vào ngày 23/6 khi năm học đã kết thúc. Cô Ninh kiến nghị lãnh đạo TP Hà Nội cần quan tâm đến quyền lợi và sự công bằng cho đội ngũ giáo viên đang nỗ lực trong công tác giáo dục hòa nhập.

Tương tự, cô Hoàng Lan Phương - giáo viên Trường Tiểu học Thụy Lâm A (xã Thư Lâm, Hà Nội) cho biết nhà trường luôn yêu cầu giáo viên nộp đầy đủ giấy tờ minh chứng hợp pháp học sinh khuyết tật đúng thời hạn, nhưng chưa bao giờ giáo viên được chi trả tiền chế độ. Lý do được đưa ra là "chưa có hướng dẫn của cấp trên". Tình trạng này vẫn kéo dài từ năm 2024 đến nay.

Cô Phương thiết tha mong muốn: "Là một giáo viên dạy trường công lập của Hà Nội đã từng dạy học sinh khuyết tật có giấy tờ hợp pháp, tôi mong muốn giáo viên được hưởng đúng quy định để giáo viên làm đúng vai trò, nhiệm vụ và học sinh khuyết tật đỡ thiệt thòi".

Đáng chú ý, câu chuyện của 4 thầy cô nêu trên không phải là những trường hợp cá biệt. Danh sách giáo viên tại Hà Nội đang chờ đợi quyền lợi từ chính sách giáo dục hòa nhập vẫn đang nối dài.

Có những giáo viên đã thầm lặng dạy 2 đến 3 học sinh khuyết tật trong cùng một lớp sĩ số đông suốt nhiều năm học, nhưng câu trả lời họ nhận được vẫn chỉ là sự im lặng.

Câu hỏi về việc tại sao một chính sách nhân văn, đã có hành lang pháp lý rõ ràng và xuyên suốt từ hơn 10 năm nay nhưng vẫn gặp "vướng mắc" tại nhiều địa phương của Thủ đô xin được gửi đến Sở GD&ĐT cùng các cơ quan chức năng TP Hà Nội. Đội ngũ nhà giáo đang mong chờ một câu trả lời thỏa đáng và những giải pháp quyết liệt, để sự tâm huyết của thầy cô không bị bào mòn bởi những rào cản hành chính hay những "chỉ đạo miệng" thiếu căn cứ pháp lý.