Sáng nay khai mạc kỳ họp thứ nhất, Quốc hội khóa XVI

Kỳ họp thứ 9, Quốc hội khóa XV. Ảnh: TTXVN

Trước đó, hôm qua 5.4, Quốc hội khóa XVI đã họp phiên trù bị kỳ họp thứ nhất. Theo đó, buổi sáng, các Đoàn đại biểu Quốc hội họp để bầu Trưởng Đoàn, Phó trưởng Đoàn. Chiều cùng ngày, Quốc hội họp tại phòng họp Diên Hồng nghe Chủ tịch Quốc hội khóa XV Trần Thanh Mẫn phát biểu; nghe Tổng Thư ký, Chủ nhiệm Văn phòng Quốc hội Lê Quang Mạnh trình bày báo cáo tiếp thu, giải trình, chỉnh lý dự kiến chương trình kỳ họp thứ nhất, Quốc hội khóa XVI. Sau đó, Quốc hội thảo luận và biểu quyết thông qua chương trình kỳ họp thứ nhất, Quốc hội khóa XVI.

Trước giờ khai mạc kỳ họp sáng nay 6.4, theo chương trình, lãnh đạo Đảng, Nhà nước, Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, các đại biểu Quốc hội đặt vòng hoa và vào Lăng viếng Chủ tịch Hồ Chí Minh. Đại diện các Đoàn đại biểu Quốc hội đặt vòng hoa tại Đài tưởng niệm các Anh hùng liệt sĩ. Vào 8h sáng cùng ngày, Quốc hội họp Phiên khai mạc kỳ họp thứ nhất tại Hội trường Diên Hồng. Phiên khai mạc được truyền hình, phát thanh trực tiếp trên Đài Truyền hình Việt Nam (VTV1), Đài Tiếng nói Việt Nam (VOV1).

Tại kỳ họp này, Quốc hội sẽ xem xét, quyết định công tác tổ chức bộ máy, nhân sự; 8 dự án luật, 1 nghị quyết quy phạm pháp luật; 5 nhóm nội dung về kinh tế - xã hội, tài chính, ngân sách, giám sát và các vấn đề quan trọng khác. Đồng thời, có 9 nhóm nội dung các cơ quan gửi báo cáo để đại biểu Quốc hội nghiên cứu.

Kỳ họp thứ nhất, Quốc hội khóa XVI được tổ chức theo hình thức họp tập trung tại Nhà Quốc hội. Dự kiến tổng thời gian làm việc của kỳ họp là khoảng 11 ngày, chia thành 2 đợt (Đợt 1: từ ngày 6 - 12.4; Đợt 2: từ ngày 20 - 23.4 và dự phòng ngày 24 và 25.4).

Đặc biệt, công tác tổ chức bộ máy, nhân sự là nội dung trọng tâm của kỳ họp thứ nhất. Quốc hội sẽ dành khoảng 2,5 ngày làm việc để xem xét, quyết định về công tác tổ chức bộ máy, nhân sự. Theo đó, Quốc hội sẽ xem xét, quyết định số thành viên Ủy ban Thường vụ Quốc hội; bầu Chủ tịch Quốc hội, Phó Chủ tịch Quốc hội, Ủy viên Ủy ban Thường vụ Quốc hội; bầu Chủ tịch Hội đồng Dân tộc, Chủ nhiệm Ủy ban của Quốc hội, Tổng kiểm toán nhà nước, Tổng thư ký Quốc hội, Chủ nhiệm Văn phòng Quốc hội.

Quốc hội tiến hành bầu Chủ tịch nước, Thủ tướng Chính phủ, Phó Chủ tịch nước, Chánh án TANDTC, Viện trưởng VKSNDTC. Đồng thời, Quốc hội sẽ quyết định cơ cấu số lượng thành viên Chính phủ; phê chuẩn đề nghị bổ nhiệm Thẩm phán TANDTC; phê chuẩn việc bổ nhiệm Phó Thủ tướng Chính phủ, Bộ trưởng và các thành viên khác của Chính phủ; phê chuẩn danh sách Phó Chủ tịch và các Ủy viên Hội đồng Quốc phòng và An ninh. Theo quy định của Hiến pháp năm 2013, ngay sau khi được Quốc hội bầu, Chủ tịch Quốc hội, Chủ tịch nước, Thủ tướng Chính phủ, Chánh án TANDTC sẽ làm Lễ Tuyên thệ trước Quốc hội.

Liên quan đến nội dung đặc biệt quan trọng này, trao đổi với phóng viên tại Họp báo về dự kiến chương trình kỳ họp thứ nhất, Quốc hội khóa XVI vào chiều 3.4, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Công tác đại biểu Tạ Thị Yên cho biết, công tác nhân sự chuẩn bị cho kỳ họp đã được tiến hành một cách chặt chẽ, bài bản, đúng quy trình và đặt dưới sự lãnh đạo thống nhất của Đảng. Trên cơ sở các quy định của Hiến pháp và pháp luật, Bộ Chính trị đã xây dựng phương án tổng thể về tổ chức bộ máy và giới thiệu nhân sự đảm nhiệm các chức danh lãnh đạo chủ chốt của Nhà nước rồi báo cáo BCH Trung ương xem xét, cho ý kiến. Sau đó, các nội dung này đã được hoàn thiện để trình Quốc hội quyết định theo đúng thẩm quyền, bảo đảm nguyên tắc Đảng lãnh đạo, Nhà nước quản lý và nhân dân làm chủ.

Phó Chủ nhiệm Ủy ban Công tác đại biểu nêu rõ, việc Quốc hội bầu và phê chuẩn các chức danh lãnh đạo Nhà nước tại kỳ họp sắp tới có ý nghĩa rất quan trọng. Thứ nhất, đây là bước kiện toàn bộ máy lãnh đạo cấp cao của Nhà nước, bảo đảm sự ổn định, liên tục và thông suốt trong hoạt động của hệ thống chính trị ngay sau bầu cử. Thứ hai, quá trình này thể hiện rõ vai trò của Quốc hội là cơ quan đại biểu cao nhất của nhân dân, cơ quan quyền lực nhà nước cao nhất trực tiếp quyết định các vấn đề quan trọng của đất nước, trong đó có các chức danh lãnh đạo chủ chốt.

Thứ ba, trong bối cảnh đất nước đang bước vào giai đoạn phát triển mới với yêu cầu rất cao về hoàn thiện thể chế và thúc đẩy tăng trưởng, việc lựa chọn, bầu và phê chuẩn đội ngũ lãnh đạo có đủ phẩm chất, năng lực, uy tín sẽ có ý nghĩa quyết định đối với việc tổ chức thực hiện các mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội, nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản trị quốc gia và đáp ứng kỳ vọng của nhân dân. “Đây là một trong những nội dung trọng tâm có ý nghĩa đặc biệt quan trọng của Kỳ họp thứ nhất nhằm hoàn thành đầy đủ bộ máy lãnh đạo Nhà nước, tiền đề quan trọng để mở ra một nhiệm kỳ mới với kỳ vọng mới về đổi mới, hành động và phát triển”, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Công tác đại biểu nhấn mạnh.

Về công tác lập pháp, tại kỳ họp này, Quốc hội sẽ tiến hành xem xét thông qua 8 dự án luật và 1 nghị quyết, bao gồm: Luật Quốc tịch (sửa đổi); Luật Thủ đô (sửa đổi); Luật Tiếp cận thông tin (sửa đổi); Luật Tín ngưỡng, tôn giáo (sửa đổi); Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của: Luật Công chứng; Luật Trợ giúp pháp lý; Luật Thi đua, khen thưởng; Luật Cơ quan đại diện nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam ở nước ngoài. Nghị quyết về cơ chế, chính sách đặc thù nâng cao hiệu quả phòng ngừa và giải quyết tranh chấp đầu tư quốc tế.

Tại kỳ họp, Quốc hội sẽ xem xét, quyết định 5 nhóm nội dung về KT - XH, tài chính, ngân sách, giám sát và các vấn đề quan trọng khác, như xem xét Báo cáo đánh giá bổ sung kết quả thực hiện Kế hoạch phát triển KT - XH năm 2025; tình hình triển khai Kế hoạch phát triển KT - XH những tháng đầu năm 2026; xem xét Báo cáo đánh giá bổ sung kết quả thực hiện ngân sách nhà nước năm 2025 và những tháng đầu năm 2026; phê chuẩn quyết toán ngân sách nhà nước năm 2024; xem xét, thông qua Nghị quyết về Chương trình giám sát của Quốc hội năm 2027; và một số nội dung quan trọng khác.

Quốc hội cũng sẽ xem xét, thông qua các nghị quyết về: Kế hoạch phát triển KT - XH 5 năm giai đoạn 2026 - 2030; Kế hoạch tài chính 5 năm quốc gia giai đoạn 2026 - 2030; kế hoạch vay, trả nợ công giai đoạn 2026 - 2030; Kế hoạch đầu tư công trung hạn giai đoạn 2026 - 2030, làm định hướng phát triển cho 5 năm tới.

Kỳ họp thứ nhất đặt nền tảng cho toàn bộ hoạt động của Quốc hội khóa XVI trong 5 năm tới tuy chỉ diễn ra trong 11 ngày nhưng với sự chuẩn bị kỹ lưỡng với nhiều nội dung quan trọng, cấp bách khác được đưa ra bàn thảo trên nghị trường sẽ kịp thời thể chế hóa các chủ trương lớn và tháo gỡ vướng mắc thực tiễn, góp phần vào việc thực hiện thắng lợi mục tiêu mà Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ XIV đã đề ra.