Saudi Arabia mua 4 máy bay tuần tra C-27J để tăng cường phòng thủ Biển Đỏ và Vịnh Ba Tư

Vào ngày 16/2/2026, Bộ Quốc phòng Saudi Arabia công bố hợp đồng với tập đoàn Leonardo của Ý về việc mua 4 máy bay tuần tra hàng hải loại C-27J Spartan, phiên bản chuyên dụng cho nhiệm vụ trinh sát và tác chiến hàng hải.

Những máy bay này dự kiến được bàn giao cho Lực lượng Hải quân Hoàng gia Saudi Arabia bắt đầu từ năm 2029, đánh dấu lần đầu tiên biến thể C-27J được cung cấp với hệ thống vũ khí tích hợp phục vụ nhiệm vụ phòng thủ biển.

Quyết định này diễn ra trong bối cảnh an ninh hàng hải khu vực trở nên phức tạp, đặc biệt tại eo biển Bab el-Mandeb và eo biển Hormuz, nơi các tàu thương mại chịu rủi ro từ tên lửa, UAV tấn công, và các tàu nhỏ cơ động.

Việc tăng cường năng lực trinh sát trên không giúp Saudi Arabia cải thiện nhận thức tình huống và mở rộng biện pháp phản ứng nhanh hơn với các sự cố trên biển.

C-27J Spartan vốn là một máy bay đa nhiệm cỡ vừa, được phát triển từ mẫu vận tải G.222 và sử dụng các thành phần kỹ thuật từ vận tải cơ C-130J Super Hercules.

Đây là máy bay hai động cơ tuốc bin cánh quạt với khả năng hoạt động trên đường băng ngắn và không chuẩn, thích hợp triển khai từ nhiều sân bay ven biển.

Tốc độ hành trình của C-27J vào khoảng 600 km/h, độ cao bay dịch vụ đạt tới 9 000 m, và nó có thể chở tới hơn 11 tấn tải trọng, hoặc tối đa lên đến 60 binh sĩ trong cấu hình vận tải.

Trong cấu hình tuần tra hàng hải, C-27J MPA được trang bị một hệ thống nhiệm vụ chuyên dụng, bao gồm radar mảng quét điện tử chủ động (AESA) dành cho tìm kiếm trên bề mặt, cảm biến điện-quang/ hồng ngoại để phát hiện mục tiêu, cùng hệ thống ATOS giúp tổng hợp dữ liệu từ nhiều nguồn.

Máy bay còn có hệ thống nhận dạng tự động (AIS) cho phép theo dõi tàu thuyền, thiết bị trinh sát điện tử để giám sát tín hiệu điện từ và cảm biến từ trường để phát hiện tàu ngầm.

Một trong những nâng cấp trọng đại của phiên bản mà Saudi Arabia đặt mua là khả năng mang vũ khí hàng hải.

C-27J MPA được thiết kế có sáu giá treo dưới cánh để mang tải trọng vũ khí khoảng 3,6 tấn, gồm ngư lôi chống tàu ngầm cỡ nhẹ, tên lửa chống hạm, hoặc bom nổ sâu tùy theo nhiệm vụ.

Khả năng này biến nó không chỉ là máy bay trinh sát, mà còn là nền tảng tấn công nhẹ, có thể đối phó trực tiếp với các mối đe dọa bề mặt và dưới nước.

Trong hoạt động tìm kiếm và cứu nạn, C-27J Spartan MPA có thể triển khai sonobuoy (phao âm vọng) để thu thập tín hiệu âm thanh dưới nước, đồng thời thả các phao tín hiệu hoặc ngòi sáng để hỗ trợ tàu và trực thăng tìm kiếm vị trí người gặp nạn.

Hệ thống thông tin liên lạc hiện đại cho phép truyền dữ liệu tình huống tới các trung tâm chỉ huy hoặc đơn vị phối hợp, kể cả ngoài tầm nhìn trực tiếp.

Một lợi thế chiến lược của C-27J là tính linh hoạt. Các thiết bị nhiệm vụ hàng hải của biến thể MPA được thiết kế cho phép tháo bỏ nhanh, biến khoang máy bay trở lại thành tàu vận tải chiến thuật tiêu chuẩn.

Khi đó, C-27J có thể thực hiện các nhiệm vụ khác như tiếp tế, thả dù, hoặc cấp cứu y tế, giúp Saudi Arabia tận dụng tối đa mỗi chiếc máy bay trong nhiều vai trò khác nhau.

Biển Đỏ và Vịnh Ba Tư là 2 tuyến hàng hải quan trọng không chỉ đối với Saudi Arabia, mà với nền kinh tế toàn cầu do lưu lượng dầu mỏ và hàng hóa đi qua hàng ngày.

Việc bổ sung các máy bay tuần tra hàng hải có khả năng mang vũ khí tăng khả năng tự chủ an ninh hàng hải, giảm phụ thuộc vào các lực lượng nước ngoài và củng cố vị thế trong khuôn khổ một mạng lưới an ninh khu vực đang được xây dựng xung quanh các mối đe dọa phi quy ước và chiến tranh tên lửa hàng hải.

Việt Hùng