Sẽ có sàn giao dịch công nghiệp văn hóa?

Tiếp tục Phiên họp thứ 6, chiều 24/9, Ủy ban Thường vụ Quốc hội (UBTVQH) cho ý kiến về dự án Luật Phát triển công nghiệp văn hóa.

Bộ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch Lâm Thị Phương Thanh trình bày tờ trình. Ảnh: Media Quốc hội.

Trình bày tờ trình, Bộ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch Lâm Thị Phương Thanh cho biết, mục đích ban hành luật nhằm xác định địa vị pháp lý chính thức cho các ngành công nghiệp văn hóa trong cơ cấu ngành kinh tế Việt Nam. Kết nối chuỗi giá trị để thúc đẩy các ngành công nghiệp văn hóa Việt Nam có phát triển đột phá về mặt giá trị kinh tế, tăng cường xuất khẩu, thu hút FDI chiến lược. Lan tỏa sức ảnh hưởng của bản sắc văn hóa Việt Nam, thương hiệu quốc gia Việt Nam và "sức mạnh mềm Việt Nam" trên trường quốc tế.

Dự thảo Luật bao gồm 9 chương và 53 điều, tập trung giải quyết các vấn đề mang tính then chốt để thúc đẩy phát triển công nghiệp văn hóa thông qua 6 nhóm nội dung: Phát triển hệ sinh thái công nghiệp văn hóa; Tài sản trí tuệ trong các ngành công nghiệp văn hóa; Nhân lực công nghiệp văn hóa; Hạ tầng công nghiệp văn hóa; Thị trường công nghiệp văn hóa; Tài chính và hỗ trợ, ưu đãi đầu tư. Thời gian dự kiến trình Quốc hội xem xét dự án Luật Phát triển công nghiệp văn hóa tại Kỳ họp thứ 2, Quốc hội khóa XVI (tháng 10/2026).

Về thử nghiệm có kiểm soát trong các ngành công nghiệp văn hóa (Điều 9), dự thảo luật quy định việc tổ chức tham gia cơ chế thử nghiệm có kiểm soát, thời hạn thực hiện thử nghiệm có kiểm soát, miễn, loại trừ trách nhiệm trong hoạt động thử nghiệm có kiểm soát, bảo vệ người tham gia thử nghiệm có kiểm soát thực hiện theo quy định của pháp luật về khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo và bảo đảm phát huy tiềm năng, lợi thế và đặc trưng văn hóa của địa phương hoặc có tiềm năng nhân rộng, phổ biến.

Ưu tiên thử nghiệm có kiểm soát trong lĩnh vực điện ảnh, âm nhạc, mỹ thuật, du lịch văn hóa, thiết kế, thời trang, thủ công mỹ nghệ, trò chơi điện tử, trò chơi giải trí, ẩm thực và phần mềm, nội dung số làm cơ sở để tổng kết thực tiễn và nhân rộng các mô hình hiệu quả trong phạm vi cả nước.

Chính phủ quy định thẩm quyền việc cho phép, điều chỉnh, gia hạn, tạm dừng, chấm dứt thử nghiệm có kiểm soát trong các ngành công nghiệp văn hóa.

Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa và Xã hội Nguyễn Đắc Vinh trình bày báo cáo thẩm tra sơ bộ. Ảnh: Media Quốc hội.

Dự luật cũng quy định về sử dụng tài sản trí tuệ trong các ngành công nghiệp văn hóa (Điều 11) theo hướng "tài sản trí tuệ trong các ngành công nghiệp văn hóa được sử dụng để góp vốn, làm tài sản bảo đảm trong các quan hệ tín dụng". Tổ chức tín dụng được sử dụng chứng thư thẩm định giá và báo cáo thẩm định giá của doanh nghiệp thẩm định giá theo quy định của pháp luật về giá làm một trong các cơ sở để xem xét, xác định giá trị tài sản bảo đảm khi nhận tài sản trí tuệ làm tài sản bảo đảm.

Một nội dung cũng rất đáng quan tâm, đó là dự luật đã quy định về Sàn giao dịch công nghiệp văn hóa (Điều 27). Theo đó, sàn giao dịch công nghiệp văn hóa là tổ chức, hỗ trợ việc giới thiệu, niêm yết và thực hiện giao dịch đối với sản phẩm công nghiệp văn hóa, tài sản trí tuệ trong các ngành công nghiệp văn hóa và tài sản, quyền tài sản khác có liên quan theo quy định của pháp luật.

Đối tượng được giới thiệu, niêm yết, chào bán, chuyển nhượng, chuyển quyền sử dụng, khai thác và giao dịch trên sàn giao dịch công nghiệp văn hóa bao gồm: sản phẩm công nghiệp văn hóa; Tài sản trí tuệ trong các ngành công nghiệp văn hóa; Tài sản, quyền tài sản khác phục vụ hoạt động sáng tạo, sản xuất, phổ biến, phân phối, khai thác sản phẩm công nghiệp văn hóa theo quy định của pháp luật.

Chủ thể đưa sản phẩm công nghiệp văn hóa, quyền sở hữu trí tuệ, quyền tài sản và quyền khai thác tài sản trí tuệ lên sàn giao dịch phải có quyền thực hiện giao dịch đối với đối tượng đó theo quy định của pháp luật hoặc thỏa thuận hợp pháp; chịu trách nhiệm trước pháp luật về tính chính xác, trung thực của thông tin, tài liệu cung cấp; về quyền sở hữu, quyền sử dụng, quyền khai thác, quyền chuyển giao hoặc quyền định đoạt đối với đối tượng giao dịch.

Tài sản, quyền tài sản đang được sử dụng để bảo đảm thực hiện nghĩa vụ được giao dịch trên sàn khi đáp ứng điều kiện theo quy định của pháp luật về giao dịch bảo đảm và pháp luật có liên quan.

Việc tổ chức, vận hành và giao dịch trên sàn giao dịch công nghiệp văn hóa thực hiện theo quy định của Luật này. Trường hợp hoạt động tổ chức, vận hành hoặc giao dịch trên sàn thuộc phạm vi điều chỉnh của pháp luật về thương mại điện tử, sở hữu trí tuệ, giao dịch tài sản, dữ liệu hoặc pháp luật chuyên ngành khác thì thực hiện theo quy định của pháp luật tương ứng.

Chính phủ quy định chi tiết quy định chủ thể đầu tư, thành lập, tổ chức và vận hành Sàn giao dịch công nghiệp văn hóa; quy định tổ chức, nguyên tắc hoạt động của sàn giao dịch công nghiệp văn hóa.

Thẩm tra sơ bộ dự án Luật, Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa và Xã hội Nguyễn Đắc Vinh cho biết Thường trực Ủy ban tán thành sự cần thiết ban hành Luật. Hồ sơ dự án Luật được chuẩn bị đầy đủ, đúng trình tự, thủ tục theo quy định. Dự thảo Luật phù hợp với chủ trương, đường lối của Đảng, bảo đảm yêu cầu về quốc phòng, an ninh, phù hợp với Hiến pháp; cơ bản bảo đảm tính tương thích với các điều ước quốc tế có liên quan.

Tuy nhiên, đây là dự án Luật được xây dựng mới, xác lập nhiều nội dung, cơ chế, chính sách đặc thù. Đề nghị cơ quan chủ trì soạn thảo tiếp tục rà soát, bảo đảm tính thống nhất của hệ thống pháp luật.

Thường trực Ủy ban đánh giá hồ sơ dự án Luật đủ điều kiện trình Quốc hội xem xét tại Kỳ họp thứ 2 sau khi cơ quan chủ trì soạn thảo nghiên cứu tiếp thu và giải trình đầy đủ các nội dung theo ý kiến thẩm tra tại báo cáo này, ý kiến tham gia thẩm tra của các cơ quan của Quốc hội và ý kiến của Ủy ban Thường vụ Quốc hội.

"Thường trực Ủy ban nhận thấy, đây là dự án Luật mới, còn nhiều ý kiến khác nhau, cần thời gian để nghiên cứu, tiếp thu kỹ lưỡng; đề nghị xem xét, thông qua tại Kỳ họp thứ 3, Quốc hội khóa XVI", ông Nguyễn Đắc Vinh nêu.