Đề xuất nhiều cơ chế, chính sách đột phá phát triển công nghiệp văn hóa
Chiều 24-9, tại phiên họp thứ 6 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội, Chính phủ trình Ủy ban Thường vụ Quốc hội xem xét, cho ý kiến về dự án Luật Phát triển công nghiệp văn hóa. Đây là lần đầu tiên, Việt Nam xây dựng một đạo luật riêng biệt, tổng thể về phát triển công nghiệp văn hóa, với nhiều cơ chế, chính sách đột phá được đề xuất.

Phó Chủ tịch Thường trực Quốc hội Đỗ Văn Chiến tổng kết nội dung thảo luận. Ảnh: CỔNG THÔNG TIN ĐIỆN TỬ QUỐC HỘI
Trình bày tờ trình, Bộ trưởng Bộ VH-TT-DL Lâm Thị Phương Thanh cho biết, việc xây dựng luật nhằm tạo hành lang pháp lý mang tính "kiến tạo" và "bảo vệ", chính thức xác lập vị trí pháp lý của công nghiệp văn hóa trong cơ cấu kinh tế quốc dân.

Bộ trưởng Bộ VH-TT-DL Lâm Thị Phương Thanh trình dự luật. Ảnh: CỔNG THÔNG TIN ĐIỆN TỬ QUỐC HỘI
Dự thảo Luật Phát triển công nghiệp văn hóa đưa ra các cơ chế, chính sách đột phá. Điển hình là cho phép áp dụng cơ chế thử nghiệm có kiểm soát (sandbox) đối với các công nghệ, quy trình, mô hình kinh doanh mới trong các ngành công nghiệp văn hóa (như điện ảnh, âm nhạc, thiết kế, phần mềm, nội dung số, trò chơi điện tử...) mà pháp luật chưa quy định hoặc khác với quy định hiện hành.
Dự thảo cũng lần đầu tiên đề xuất cho phép sử dụng tài sản trí tuệ trong công nghiệp văn hóa để góp vốn, làm tài sản bảo đảm (thế chấp) cho các khoản vay tín dụng; quy định cơ chế hỗ trợ định giá, lập mã định danh và hồ sơ số cho tài sản trí tuệ.
Trong thu hút nhân lực và nhân tài, nội dung đột phá là việc công nhận nghệ sĩ nhân dân, nghệ sĩ ưu tú, nghệ nhân nhân dân, nghệ nhân ưu tú đáp ứng tiêu chuẩn giảng dạy trong các cơ sở giáo dục mà không vướng rào cản văn bằng chuyên môn.
Nhân lực chất lượng cao được miễn thuế thu nhập cá nhân trong 5 năm (khi đáp ứng một số điều kiện cụ thể); chuyên gia và gia đình là người nước ngoài được cấp thẻ tạm trú ưu đãi...
Dự thảo đề xuất các dự án xây dựng công trình mới (chung cư, thương mại, ga hàng không, công viên...) phải dành tối thiểu 0,1% chi phí xây dựng (tối đa 10 tỷ đồng) để mua sắm hoặc không gian trưng bày, phát triển sản phẩm văn hóa Việt Nam. Ngân sách nhà nước hỗ trợ tối đa 30% chi phí sản xuất tại Việt Nam cho các dự án văn hóa có giá trị kinh tế cao và hoàn thuế 100% giá trị gia tăng cho các đoàn làm phim nước ngoài sử dụng bối cảnh tại Việt Nam.

Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa và Xã hội của Quốc hội Nguyễn Đắc Vinh. Ảnh: CỔNG THÔNG TIN ĐIỆN TỬ QUỐC HỘI
Báo cáo thẩm tra, Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa và Xã hội của Quốc hội Nguyễn Đắc Vinh đề nghị đưa các nội dung ưu đãi thuế vào các luật thuế chuyên ngành để bảo đảm thống nhất, cân đối ngân sách. Do Việt Nam chưa có nhiều kinh nghiệm định giá tài sản trí tuệ, cơ quan thẩm tra đề nghị chỉ quy định nguyên tắc và vai trò quản lý nhà nước, tránh quy định quá sâu, mang tính hành chính.

Các đại biểu dự họp. Ảnh: CỔNG THÔNG TIN ĐIỆN TỬ QUỐC HỘI
Chính phủ đề xuất trình Quốc hội xem xét, thông qua dự thảo luật theo quy trình rút gọn tại kỳ họp thứ 2. Song, cơ quan thẩm tra nhận định đây là luật mới, nhiều nội dung phức tạp còn ý kiến khác nhau, nên đề xuất Quốc hội xem xét và thông qua tại kỳ họp thứ 3, Quốc hội khóa XVI để có thêm thời gian hoàn thiện.
Tổng kết các ý kiến tại phiên họp, Phó Chủ tịch Thường trực Quốc hội Đỗ Văn Chiến tán thành quan điểm của cơ quan thẩm tra, dự kiến trình dự thảo để Quốc hội cho ý kiến tại kỳ họp thứ 2 và xem xét thông qua tại kỳ họp thứ 3, do đây là luật phức tạp và Việt Nam chưa có kinh nghiệm thực tiễn.
Phó Chủ tịch Thường trực Quốc hội Đỗ Văn Chiến cũng đề nghị rà soát lại phạm vi điều chỉnh, tập trung nguồn lực vào 6 ngành văn hóa cốt lõi, trọng tâm theo tinh thần Nghị quyết số 80-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam.
Ngoài ra, các cơ quan soạn thảo, thẩm tra cần phối hợp, đánh giá cụ thể, sát thực tế hơn tác động của các chính sách mới đến ngân sách nhà nước và sự đồng bộ với các luật khác.
