Gia Lai khảo sát xây dựng chuỗi giá trị hàng hóa không gây mất rừng

Theo kế hoạch, trong đợt khảo sát, đoàn chuyên gia sẽ làm việc trực tiếp tại từng xã, thu thập số liệu và phỏng vấn người dân, hợp tác xã, tổ hợp tác cùng các doanh nghiệp thu mua, chế biến nông sản. Nội dung tập trung đánh giá hiện trạng sản xuất, thị trường, sinh kế, các tác nhân tham gia chuỗi và tiềm năng phát triển những ngành hàng theo hướng không gây mất rừng.

VCAP là một trong những nội dung quan trọng của Dự án Giảm thiểu khí thải ở khu vực Tây Nguyên và Duyên hải Nam Trung Bộ (RECAF), được triển khai nhằm phát triển các chuỗi giá trị nông nghiệp bền vững trên nền tảng hợp tác giữa Nhà nước, doanh nghiệp và người sản xuất. Dự án hướng đến tạo sinh kế, nâng cao thu nhập cho người dân gắn với bảo vệ rừng tự nhiên và giảm phát thải khí nhà kính.

Ban quản lý dự án RECAF Gia Lai (Sở Tài chính tỉnh Gia Lai) phối hợp Phân viện Quy hoạch và Thiết kế Nông nghiệp triển khai công tác xây dựng Kế hoạch hành động chuỗi giá trị hàng hóa không gây mất rừng. Ảnh: ĐVCC

Dự án RECAF được Chính phủ Việt Nam phối hợp với Quỹ Phát triển Nông nghiệp Quốc tế (IFAD) và Quỹ Khí hậu Xanh (GCF) triển khai tại 4 tỉnh Đắk Lắk, Gia Lai, Lâm Đồng và Khánh Hòa, với tổng vốn đầu tư 102,5 triệu USD. Trong 6 năm thực hiện, dự án đặt mục tiêu giảm khoảng 6,68 triệu tấn CO2 tương đương, chuyển đổi 145.000 ha đất lâm nghiệp sang các hệ thống nông - lâm kết hợp bền vững và góp phần bảo vệ khoảng 500.000 ha rừng tự nhiên có giá trị cao.

Tại Gia Lai, dự án có tổng vốn đầu tư 25,457 triệu USD, gồm 14 triệu USD vốn vay từ Quỹ Phát triển Nông nghiệp Quốc tế (IFAD), 6 triệu USD vốn viện trợ không hoàn lại từ vốn viện trợ không hoàn lại từ Quỹ Khí hậu Xanh (GCF) ủy thác qua IFAD và 5,457 triệu USD vốn đối ứng của địa phương. Dự án dự kiến mang lại lợi ích cho hơn 30.000 hộ dân trên địa bàn tỉnh.

Trước đó, trong chuyến làm việc tại Gia Lai từ ngày 6 đến 8-5-2026, đoàn chuyên gia hỗ trợ kỹ thuật của IFAD khuyến nghị tỉnh phát triển, xây dựng kế hoạch hành động chuỗi giá trị hàng hóa bền vững, không gây mất rừng trên nền tảng hợp tác 4P (Hợp tác Đối tác Công - Tư - Người dân). Đồng thời xây dựng bản đồ khu vực thực hiện dự án với sự tham gia của cộng đồng. Việc triển khai khảo sát VCAP là bước cụ thể hóa các định hướng này.

Tại Gia Lai, khảo sát tập trung vào 4 nhóm chuỗi giá trị gồm cà phê, hồ tiêu; cây điều; cây keo; cây tre và các cây lâu năm khác. Trong đó, cà phê và hồ tiêu được khảo sát tại các xã Lơ Pang, Hra, KDang, Kon Gang, Đak Sơmei, Ayun, Kon Chiêng, Ia Băng, Ia Boòng và Ia Pia; cây điều tại Ia Boòng, Ia Pia, Ia Lâu, Ia Rsai, Ia Dreh và Phú Túc; cây keo tại Lơ Pang, Hra, Ayun, Kon Chiêng, SRó, Đăk Song, Ia Rsai, Ia Dreh và Phú Túc. Tiềm năng cây tre và các cây lâu năm khác được đánh giá tại cả 16 xã.

Đợt khảo sát cũng đặt yêu cầu bảo đảm sự tham gia của các nhóm cộng đồng, trong đó phụ nữ làm chủ hộ chiếm ít nhất 40% số người tham gia; đồng bào dân tộc thiểu số và thanh niên, mỗi nhóm chiếm ít nhất 30%.

Kết quả khảo sát sẽ là cơ sở xây dựng VCAP và được chuyển giao cho Sở Nông nghiệp và Môi trường cùng UBND các xã để lồng ghép vào kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội. Qua đó, RECAF Gia Lai hướng đến hình thành các chuỗi giá trị vừa nâng cao giá trị sản xuất và thu nhập cho người dân, vừa góp phần giảm áp lực lên rừng tự nhiên.