Senegal bị xử thua 0-3 còn sốc hơn Malaysia

Bóng đá châu Phi vừa chứng kiến một quyết định có một không hai trong lịch sử khi Ban kháng cáo của Liên đoàn Bóng đá châu Phi (CAF) lật ngược hoàn toàn kết quả trận chung kết Cúp các quốc gia châu Phi. Đội tuyển Senegal từ vị thế của những nhà vô địch với chiến thắng 1-0 đầy cảm xúc trong hiệp phụ giờ đây chính thức bị xử thua trắng 0-3.

Phán quyết này trao lại ngai vàng bóng đá lục địa đen cho đội chủ nhà Morocco, khép lại một trận chung kết vốn đã vô cùng hỗn loạn và đầy rẫy những tranh cãi nảy lửa.

Vì sao có việc đảo ngược phán quyết ngoạn mục?

Trận chung kết diễn ra vào ngày 18 tháng 1 tại Rabat đáng lẽ phải là một ngày hội thể thao đỉnh cao, nhưng lại biến thành một chuỗi những sự kiện mất kiểm soát. Mọi thứ xuất phát từ những quyết định vô cùng nhạy cảm của tổ trọng tài trong những phút bù giờ cuối cùng. Sự căng thẳng leo thang tột đỉnh khi đội tuyển Senegal bị khước từ một bàn thắng vươn lên dẫn trước. Trọng tài nhận định Abdoulaye Seck đã phạm lỗi với hậu vệ Achraf Hakimi của Morocco, dẫu cho các pha quay chậm trên truyền hình cho thấy những va chạm giữa hai cầu thủ là vô cùng mờ nhạt.

Sự phẫn nộ bùng phát dữ dội khi ngay sau tình huống đó, đội chủ nhà Morocco lại được hưởng một quả phạt đền mang tính quyết định số phận trận đấu. Quá bức xúc trước những phán quyết này, huấn luyện viên Pape Thiaw đã trực tiếp dẫn dắt các cầu thủ Senegal rời khỏi sân thi đấu để phản đối.

Việc Senegal bỏ trận đấu giữa chừng đã mang lại hậu quả sau đó

Trận đấu bị gián đoạn tới 15 phút giữa một bầu không khí ngột ngạt, đỉnh điểm là khi vô số cổ động viên tìm cách tràn xuống mặt cỏ để la ó và gây sức ép. Sau khoảng thời gian đình trệ căng thẳng, hai đội mới chấp nhận thi đấu trở lại. Ở chấm phạt đền, cú sút kiểu Panenka đầy rủi ro của tiền đạo Brahim Diaz đã bị thủ môn Édouard Mendy ôm gọn. Tận dụng đà tâm lý, Senegal vươn lên ghi bàn thắng duy nhất trong hiệp phụ để khép lại trận đấu với chiến thắng 1-0.

Ở phiên điều trần kỷ luật đầu tiên, CAF dường như muốn xoa dịu tình hình khi chỉ đưa ra các án phạt tiền lên tới hơn 1 triệu USD cùng lệnh cấm thi đấu dành cho một số cá nhân của cả hai đội, đồng thời giữ nguyên kết quả trên sân. Tuy nhiên, mọi thứ đã bị lật ngược hoàn toàn tại Ban kháng cáo. Căn cứ vào Điều 82 của quy định giải đấu, việc một đội bóng từ chối thi đấu hoặc tự ý rời sân trước khi kết thúc thời gian thi đấu chính thức mà không có sự cho phép của trọng tài sẽ dẫn đến việc bị coi là kẻ thua cuộc và loại vĩnh viễn khỏi giải. Án phạt xử thua 0-3 được thực thi, biến Senegal từ nhà vô địch thành kẻ chiến bại, mang về cho Morocco danh hiệu châu lục đầu tiên kể từ năm 1976.

Phản ứng trái chiều và nghịch lý trớ trêu trước thềm World Cup 2026

Sự phẫn nộ lập tức bùng nổ từ phía các cầu thủ Senegal ngay sau khi án phạt được công bố. Hậu vệ Moussa Niakhaté đã đăng tải hình ảnh ôm chặt chiếc cúp vô địch trên trang cá nhân kèm dòng trạng thái thách thức đầy gay gắt, dõng dạc tuyên bố những người ra quyết định này thật điên rồ và thách thức họ đến lấy lại cúp. Đồng đội của anh là hậu vệ trái El Hadji Malick Diouf cũng bày tỏ thái độ kiên quyết giữ lại vinh quang, khẳng định chiếc cúp sẽ không đi đâu cả.

Phản hồi lại những phản ứng này, Liên đoàn Bóng đá Morocco (FRMF) lên tiếng khẳng định việc họ nộp đơn kháng cáo hoàn toàn dựa trên tinh thần thượng tôn pháp luật. Họ mong muốn các quy định của giải đấu phải được áp dụng một cách minh bạch nhằm duy trì sự ổn định cho toàn bộ hệ thống bóng đá châu lục. FRMF nhấn mạnh họ tuyệt đối không có ý định hạ thấp hay phủ nhận những nỗ lực và màn trình diễn thể thao quả cảm của đối thủ trên sân cỏ.

Cuộc chiến pháp lý này chắc chắn chưa thể dừng lại. Lối thoát duy nhất dành cho bóng đá Senegal là đệ đơn kiện lên Tòa án Trọng tài Thể thao (CAS) có trụ sở tại Thụy Sĩ. Dù vậy, một quy trình khiếu nại tại cơ quan này thông thường sẽ phải mất khoảng một năm để đi đến phán quyết cuối cùng. Điều này đồng nghĩa với việc vòng chung kết World Cup 2026 do Mỹ, Canada và Mexico đồng đăng cai sẽ kết thúc từ rất lâu trước khi quyền sở hữu đích thực của chiếc cúp vô địch châu Phi được định đoạt một cách dứt điểm.

Phán quyết của CAF tạo ra một nghịch lý vô cùng trớ trêu đối với bóng đá Morocco và cá nhân cựu huấn luyện viên Walid Regragui. Vị chiến lược gia từng lập kỳ tích đưa đội tuyển quốc gia nước này lọt vào tới bán kết World Cup 2022 đã chính thức từ chức cách đây hai tuần. Ông rời đi giữa cơn bão chỉ trích dữ dội từ dư luận vì thất bại trong việc giành chức vô địch AFCON trên sân nhà, để lại lời nhắn nhủ rằng đội bóng cần một luồng sinh khí mới. Thế nhưng, sau quyết định xử thắng trên bàn giấy từ CAF, Morocco giờ đây lại đường hoàng bước đến nước Mỹ tham dự kỳ World Cup 2026 với tư cách là đương kim vô địch châu Phi.

Bùi Tú