Siêu El Nino: Việt Nam và Đông Nam Á đối mặt những rủi ro nào?
El Nino đang ở ngưỡng mạnh và được dự báo tiếp tục duy trì ở mức mạnh đến rất mạnh trong những tháng cuối năm 2026, làm gia tăng nguy cơ thiếu mưa, hạn hán, thiếu nước và xâm nhập mặn, đặc biệt tại Nam Trung Bộ, Tây Nguyên và Nam Bộ.
Theo Trung tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn Quốc gia, trong tuần đầu tháng 9-2026, nhiệt độ mặt nước biển khu vực NINO3.4 cao hơn trung bình nhiều năm 1,8°C.
Giai đoạn tháng 10-12/2026, xác suất El Nino đạt cường độ rất mạnh khoảng 98%. Hiện tượng này có khả năng tiếp tục duy trì trong những tháng đầu năm 2027 trước khi suy yếu dần.
Nắng nóng gay gắt. Ảnh: PV/Vietnam+
Tại Việt Nam, El Nino thường làm giảm lượng mưa và tăng nền nhiệt. Dự báo từ nay đến cuối năm, lượng mưa tại Duyên hải Nam Trung Bộ và Nam Bộ có thể thiếu hụt 20-40% so với trung bình nhiều năm.
Những tháng đầu năm 2027, nắng nóng có khả năng xuất hiện sớm, làm gia tăng nguy cơ hạn hán, thiếu nước và xâm nhập mặn.
Nguồn nước được dự báo chịu sức ép lớn. Theo Cục Tài nguyên nước, dòng chảy trên nhiều lưu vực sông trong giai đoạn 2026-2027 có thể thiếu hụt 15-78% so với trung bình nhiều năm; nguy cơ thiếu nước, hạn hán được dự báo sẽ rất cao.
Bộ Nông nghiệp và Môi trường cảnh báo nhiều khu vực trên toàn quốc có thể hứng chịu các đợt hạn hán, thiếu nước và xâm nhập mặn trong mùa khô 2026-2027.
El Nino cũng gây tác động rõ rệt tại nhiều khu vực của Đông Nam Á. Tại Indonesia, cơ quan khí tượng nước này dự báo mùa mưa năm 2026 đến muộn tại khoảng 61% diện tích lãnh thổ.
Ở phần lớn khu vực, mùa mưa dự kiến bắt đầu vào đầu tháng 11, muộn hơn so với dự báo trước đó là tháng 10. El Nino được dự báo kéo dài đến quý I/2027, dù tác động sẽ giảm khi mùa mưa bắt đầu.
Mùa khô kéo dài đã góp phần làm trầm trọng thêm các vụ cháy rừng tại Indonesia. Đồng thời, hạn hán đang tác động đến nhiều cây trồng chủ lực.
Các tổ chức nông nghiệp Indonesia cho biết, sản lượng ca cao trong cao điểm thu hoạch tháng 8-9 đã giảm tới 15% so với tháng 6, trong khi sản lượng mía bình quân năm nay được ước tính giảm 25%.
Sản lượng lúa năm 2027 có thể giảm 10%, còn sản lượng dầu cọ được dự báo giảm khoảng 2-8% do ảnh hưởng của hạn hán năm nay.
Thời tiết nóng hơn và lượng mưa suy giảm đang gây sức ép lên nguồn nước, nông nghiệp và thủy sản của Đông Nam Á.
Tại lưu vực sông Mekong, dòng chảy thấp gây khó khăn cho các cộng đồng phụ thuộc vào nguồn nước phục vụ đánh bắt thủy sản và sản xuất nông nghiệp.
Việt Nam và Thái Lan nằm trong nhóm các nước xuất khẩu gạo lớn có khả năng chịu tác động của El Nino, trong khi Indonesia và Malaysia cung cấp khoảng 85% dầu cọ của thế giới.
Theo AP, hạn hán có thể khiến nông dân phải lùi thời vụ, thu hẹp diện tích hoặc chuyển đổi cây trồng.