Sinh viên Nam Á không còn vội đến đại học phương Tây

Số hồ sơ của sinh viên đại học Ấn Độ nộp vào các trường đại học Mỹ đã giảm 15% trong mùa tuyển sinh 2025-26. Ảnh: Zista Education

Trong nhiều năm, với sinh viên Nam Á, việc lấy bằng đại học tại một quốc gia phương Tây được xem như bước đệm gần như mặc định để hướng tới sự nghiệp quốc tế. Tuy nhiên, lựa chọn này đang dần thay đổi khi chi phí du học tăng cao, chính sách thị thực trở nên chặt chẽ hơn và triển vọng việc làm sau tốt nghiệp tại các thị trường truyền thống trở nên kém chắc chắn.

Thay vì từ bỏ mục tiêu quốc tế, ngày càng nhiều sinh viên đang lựa chọn một chiến lược khác: hoàn thành chương trình đại học đầu tiên ở trong nước hoặc tại một quốc gia châu Á, sau đó mới ra nước ngoài học thạc sĩ hoặc các chương trình chuyên sâu.

Sự thay đổi này được phản ánh trong Khảo sát Điểm đến Cambridge 2025-26 vừa được công bố tuần này. Theo báo cáo, hơn 50% người được hỏi tại Nam Á hiện muốn ở lại quê nhà để học đại học trước khi theo học chương trình sau đại học ở nước ngoài.

Khảo sát Điểm đến Cambridge 2025-26 vừa được công bố

Theo báo cáo, hơn 50% người được hỏi tại Nam Á hiện muốn ở lại quê nhà để học đại học trước khi theo học chương trình sau đại học ở nước ngoài

Theo khảo sát Cambridge, sinh viên ngày càng “coi các trường đại học trong nước hoặc trong khu vực là những bệ phóng khả thi cho sự nghiệp quốc tế và việc học sau đại học”.

Chính sách thị thực làm thay đổi lựa chọn

Sự thay đổi rõ nét tại Ấn Độ, quốc gia có số lượng sinh viên du học thuộc nhóm lớn nhất thế giới, cho thấy những tính toán mới của các gia đình Nam Á.

Số hồ sơ của sinh viên đại học Ấn Độ nộp vào các trường đại học Mỹ đã giảm 15% trong mùa tuyển sinh 2025-26, theo báo cáo của tổ chức phi lợi nhuận Common App. Đây là một trong những mức giảm mạnh nhất xét theo từng quốc gia, đồng thời đánh dấu sự đảo chiều sau nhiều năm tăng trưởng.

Arjun Seth, nhà sáng lập EdBrand, một công ty tư vấn giáo dục tại New Delhi chuyên hỗ trợ sinh viên và người trẻ đăng ký các chương trình đại học ở nước ngoài, cho rằng nhu cầu du học vẫn rất lớn, nhưng chính sách thị thực của Mỹ đã khiến nhiều sinh viên thận trọng hơn.

Mỹ vẫn là điểm đến được sinh viên Ấn Độ lựa chọn nhiều nhất, nhưng sức hấp dẫn đã giảm. Anh cũng từng hưởng lợi từ nhu cầu này, song theo ông Seth, tăng trưởng kinh tế chậm và thị trường việc làm khó khăn đang tác động tới quyết định của sinh viên.

Trong bối cảnh này, Singapore, Dubai, Hàn Quốc, Nhật Bản và Malaysia đang nổi lên như những lựa chọn thay thế trong khu vực. Các điểm đến châu Âu như Hà Lan, Đức và Ireland cũng ngày càng được quan tâm.

Dù vậy, các chuyên gia lưu ý rằng quy mô tiếp nhận của những thị trường này vẫn còn rất nhỏ so với nhu cầu khổng lồ của Ấn Độ.

Đại học châu Á trở thành lựa chọn thực tế hơn

Một yếu tố khác thúc đẩy xu hướng mới là sự phát triển của các trường đại học chất lượng cao ngay tại châu Á.

Tại Ấn Độ, chính sách năm 2023 cho phép các trường đại học nước ngoài mở cơ sở độc lập đã tạo điều kiện cho sự hiện diện ngày càng lớn của các trường quốc tế, trong khi các trường đại học tư nhân trong nước cũng ngày càng nhận được sự quan tâm. Ấn Độ hiện là hệ thống giáo dục đại học được đại diện nhiều thứ tư trong Bảng xếp hạng Đại học Thế giới QS 2027, sau Mỹ, Anh và Trung Quốc.

Các quốc gia Nam Á khác như Bangladesh, Sri Lanka cũng đang tìm cách giữ chân sinh viên và nhân tài bằng cách mở rộng lựa chọn giáo dục trong nước và thu hút các nhà cung cấp giáo dục nước ngoài.

Ấn Độ hiện là hệ thống giáo dục đại học được đại diện nhiều thứ tư trong Bảng xếp hạng Đại học Thế giới QS 2027, sau Mỹ, Anh và Trung Quốc. Ảnh: Shutterstock

“Trên toàn Nam Á, ngày càng có nhiều gia đình cân nhắc những trường đại học tốt trong nước hoặc ở những nơi khác tại châu Á để học đại học, trong khi dành các trường đại học phương Tây, đặc biệt, cho bậc sau đại học và giáo dục chuyên ngành”, Habibe Millat, Chủ tịch Trung tâm Toàn cầu về Quản trị Dân chủ tại Canada nhận định.

Theo ông, chất lượng giáo dục đại học tại châu Á đã được cải thiện đáng kể trong những năm gần đây, đặc biệt ở các lĩnh vực y khoa, kỹ thuật, công nghệ và kinh doanh: “Sinh viên hiện có những lựa chọn đáng tin cậy trong khu vực, có thể cung cấp tiêu chuẩn học thuật tốt với chi phí thấp hơn nhiều”.

Bài toán chi phí

Thực tế, bài toán chi phí ngày càng trở thành yếu tố quyết định. Học phí và chi phí sinh hoạt tại các điểm đến phương Tây truyền thống tăng cao, trong khi cơ hội nhận học bổng ngày càng cạnh tranh và quy trình xin thị thực kéo dài. Những yếu tố này khiến các gia đình phải tính toán kỹ hơn về hiệu quả của khoản đầu tư cho giáo dục ở nước ngoài.

“Các gia đình hiện đang nhìn xa hơn bảng xếp hạng đại học và cân nhắc cả vấn đề an ninh, triển vọng việc làm, khả năng tiếp cận thị thực và liệu sinh viên có cảm thấy được chào đón tại quốc gia mà mình lựa chọn hay không”, ông Millat nói.

Những thay đổi hiện tại cho thấy bản đồ du học của Nam Á đang được định hình lại. Các trường đại học phương Tây vẫn giữ sức hút nhờ danh tiếng, mạng lưới quốc tế và cơ hội nghiên cứu, nhưng lợi thế của chúng không còn mang tính mặc định như trước.

Với nhiều gia đình, lựa chọn học đại học trong nước hoặc tại châu Á trước khi tiếp tục học sau đại học ở phương Tây đang trở thành một cách cân bằng giữa tham vọng quốc tế và bài toán chi phí, thị thực cũng như triển vọng việc làm. Nói cách khác, sinh viên Nam Á không hẳn đang quay lưng với phương Tây, họ đang thay đổi thời điểm và cách thức để đến đó.