Số hóa quản lý tàu cá, nâng cao hiệu quả phòng, chống tội phạm
Đẩy mạnh ứng dụng công nghệ số trong quản lý tàu cá, kiểm soát hoạt động khai thác thủy sản và tiếp nhận thông tin tố giác tội phạm đang giúp Đồn Biên phòng Tây Yên, Bộ đội Biên phòng tỉnh An Giang từng bước đổi mới phương thức thực hiện nhiệm vụ. Dữ liệu được cập nhật, khai thác kịp thời giúp cán bộ, chiến sĩ nắm chắc tình hình phương tiện, ngư dân, phát hiện dấu hiệu vi phạm, đồng thời giảm thời gian thực hiện thủ tục, tạo thuận lợi cho người dân hoạt động tại khu vực biên giới biển.

Tổ công tác của Đồn Biên phòng Tây Yên trao đổi nghiệp vụ, cập nhật thông tin tàu cá trên phần mềm eCDT. Ảnh: Tiến Vinh
Đồn Biên phòng Tây Yên quản lý địa bàn rộng, có cảng cá và số lượng lớn phương tiện thường xuyên hoạt động, trong đó có nhiều tàu khai thác xa bờ. Hằng ngày, đơn vị thực hiện nhiều nhiệm vụ như: Kiểm soát tàu cá xuất nhập bến; quản lý phương tiện, thuyền viên; tuyên truyền, kiểm tra việc chấp hành các quy định về chống khai thác hải sản bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định (IUU); đấu tranh phòng, chống buôn lậu, gian lận thương mại, vận chuyển hàng cấm, xuất nhập cảnh trái phép và các loại tội phạm trên khu vực biên giới biển.
Khối lượng phương tiện và thông tin cần kiểm tra, đối chiếu lớn đặt ra yêu cầu phải đổi mới phương thức quản lý. Nếu trước đây, nhiều nội dung được ghi chép, tổng hợp bằng sổ sách, văn bản giấy hoặc trao đổi qua điện thoại thì hiện nay, việc ứng dụng phần mềm và cơ sở dữ liệu điện tử đã giúp cán bộ làm nhiệm vụ tiếp cận, kiểm tra thông tin nhanh hơn.
Thực hiện chủ trương cải cách hành chính, chuyển đổi số trong thực hiện nhiệm vụ, Đồn Biên phòng Tây Yên đã khai thác các phần mềm phục vụ quản lý tàu cá, trong đó có phần mềm eCDT truy xuất nguồn gốc thủy sản do Bộ Nông nghiệp và Môi trường quản lý và phần mềm quản lý tàu cá do Tập đoàn Công nghiệp - Viễn thông Quân đội (Viettel) phát triển, phục vụ công tác quản lý của Bộ đội Biên phòng.
Thông qua các nền tảng số, cán bộ làm nhiệm vụ có thể cập nhật, kiểm tra thông tin về tàu cá ra vào cảng; tình trạng đăng ký, đăng kiểm; giấy phép khai thác; số lượng lao động, thuyền viên; tình trạng thiết bị giám sát hành trình cùng những dữ liệu liên quan đến hoạt động của phương tiện. Những trường hợp thiếu giấy tờ, chưa bảo đảm điều kiện hoặc có dấu hiệu vi phạm được phát hiện để kiểm tra, xử lý theo quy định. Việc cập nhật được thực hiện theo thời gian thực, giúp cán bộ trực ban, lực lượng kiểm soát và chỉ huy đơn vị nhanh chóng nắm chắc tình hình, phục vụ công tác chỉ đạo, điều hành.
Thượng tá Bùi Văn Kết, Đồn trưởng Đồn Biên phòng Tây Yên cho biết, ứng dụng công nghệ số đã tạo nhiều thuận lợi trong quản lý tàu cá và quản lý địa bàn. Để hệ thống vận hành thông suốt, hạn chế sai sót và tránh gây phiền hà cho người dân, đơn vị thường xuyên tổ chức trao đổi nghiệp vụ, tạo điều kiện cho cán bộ tham gia các lớp tập huấn chuyên ngành, đồng thời yêu cầu mỗi cán bộ chủ động tự học, nâng cao kỹ năng sử dụng công nghệ. “Đến nay, cơ bản cán bộ làm nhiệm vụ tại các trạm kiểm soát, tổ công tác đã nắm được quy trình sử dụng các phần mềm, sẵn sàng hướng dẫn ngư dân khi gặp khó khăn. Việc số hóa thông tin giúp đơn vị quản lý chặt chẽ hơn hoạt động của phương tiện, hỗ trợ cán bộ kiểm tra, xử lý công việc nhanh chóng, chính xác hơn” - Thượng tá Bùi Văn Kết cho biết.
Đặc biệt, trong các đợt cao điểm đấu tranh phòng, chống tội phạm hoặc khi thời tiết diễn biến phức tạp, số lượng tàu cá ra vào bến nhiều, hệ thống đã phát huy hiệu quả rõ nét khi mọi thông tin đều được cập nhật liên tục, giúp cán bộ trực xử lý nhanh các tình huống phát sinh. Với việc ứng dụng công nghệ, đơn vị thường xuyên bố trí thời gian cho cán bộ tham gia các lớp tập huấn về kỹ năng sử dụng hòm thư điện tử, quy trình cập nhật dữ liệu, bảo đảm an toàn thông tin và bảo mật tài liệu nghiệp vụ. Mỗi cán bộ được phân công quản lý một lĩnh vực cụ thể, chịu trách nhiệm cập nhật đầy đủ, chính xác các nội dung thuộc phạm vi công việc của mình, góp phần xây dựng cơ sở dữ liệu thống nhất phục vụ công tác quản lý lâu dài.

Người dân đến Trạm Kiểm soát Biên phòng Kinh Dài để được cán bộ Biên phòng hướng dẫn cách cài đặt, sử dụng phần mềm quản lý tàu cá trên điện thoại thông minh. Ảnh: Tiến Vinh
Thượng úy Nguyễn Đức Anh, cán bộ Trạm Kiểm soát Biên phòng Kinh Dài cho biết, việc triển khai các phần mềm quản lý tàu cá đã góp phần thúc đẩy cải cách hành chính tại đơn vị. Nhiều thông tin trước đây phải tổng hợp từ sổ sách, nay được cập nhật trên hệ thống, giúp giảm thời gian tra cứu, tổng hợp, thống kê. “Các báo cáo, dữ liệu được chuyển nhanh trên hệ thống điện tử, giúp cán bộ tiết kiệm thời gian, giảm giấy tờ và thuận lợi hơn khi tổng hợp số liệu. Chỉ huy đơn vị cũng có điều kiện theo dõi tình hình tàu cá, kết quả thực hiện nhiệm vụ của từng bộ phận để kịp thời chỉ đạo xử lý những vấn đề phát sinh” - Thượng úy Nguyễn Đức Anh chia sẻ.
Những thay đổi trong cách thức thực hiện thủ tục cũng được ngư dân ghi nhận. Ông Võ Văn Tuấn, ngư dân xã Tây Yên, tỉnh An Giang cho biết, trước đây, mỗi lần tàu ra vào bến, chủ tàu và tài công phải mang theo nhiều giấy tờ để cán bộ kiểm tra, việc đối chiếu mất khá nhiều thời gian. Sau khi được hướng dẫn sử dụng phần mềm trên điện thoại thông minh, việc cung cấp và kiểm tra thông tin thuận tiện hơn. “Nhiều ngư dân ban đầu còn lúng túng vì chưa quen sử dụng điện thoại di động để thực hiện các thao tác. Cán bộ Biên phòng hướng dẫn rất cụ thể. Nếu chưa biết cách truy cập hoặc khai báo, bà con đến trạm kiểm soát đều được hỗ trợ” - ông Võ Văn Tuấn nói.
Thời gian tới, Đồn Biên phòng Tây Yên tiếp tục nâng cao hiệu quả khai thác các phần mềm quản lý tàu cá, tăng cường hướng dẫn người dân sử dụng các nền tảng số, đồng thời tuyên truyền rộng rãi hòm thư điện tử tiếp nhận thông tin tố giác tội phạm. Đơn vị cũng chú trọng phối hợp, chia sẻ thông tin với các lực lượng chức năng trên địa bàn nhằm nâng cao quản lý phương tiện, đấu tranh phòng, chống tội phạm.
Việc đưa công nghệ số vào từng khâu công tác đang giúp Đồn Biên phòng Tây Yên từng bước hình thành phương thức quản lý khoa học, nhanh chóng và chính xác hơn. Khi dữ liệu tàu cá được kiểm soát chặt chẽ, thông tin từ nhân dân được tiếp nhận kịp thời và cán bộ đủ năng lực khai thác các nền tảng số, hiệu quả quản lý địa bàn, chống khai thác IUU và phòng, chống tội phạm sẽ được nâng lên, đáp ứng yêu cầu quản lý, bảo vệ chủ quyền vùng biển và giữ gìn an ninh, trật tự trên địa bàn.
