Số hóa trong hợp tác xã

Giám đốc Hợp tác xã Chế biến nông sản Lụa Vy livestream bán hàng trên nền tảng mạng xã hội

Trong bối cảnh chuyển đổi số diễn ra mạnh mẽ, nhiều HTX trên địa bàn tỉnh đã chủ động số hóa hoạt động sản xuất, kinh doanh.

Chủ động từ HTX

Được thành lập từ năm 2020, HTX Chế biến nông sản Lụa Vy, xã Quan Sơn hoạt động chủ yếu trong lĩnh vực sản xuất, kinh doanh các loại trà túi lọc diếp cá, ổi, xạ đen, mâm xôi… Tuy nhiên, sau một thời gian ngắn đi vào hoạt động, HTX đối diện với khó khăn lớn do ảnh hưởng của dịch COVID-19.

Trước những diễn biến phức tạp của dịch bệnh, bên cạnh tập trung nâng cao chất lượng sản phẩm, HTX đã chủ động ứng dụng công nghệ thông tin, chuyển đổi số vào khâu quảng bá, giới thiệu, tiêu thụ sản phẩm. Trong đó, HTX đã chủ động nghiên cứu, xây dựng các kênh quảng bá trên nền tảng mạng xã hội mang tên “Lụa Vy”, “Chị em tày nùng Lụa Vy”, “Lụa Vy (Trà Diếp cá)”…với rất nhiều lượt theo dõi, tương tác. Bà Vi Thị Lụa, Giám đốc HTX cho biết: Ứng dụng nền tảng số giúp HTX quảng bá, tiêu thụ sản phẩm tốt hơn. Thị trường tiêu thụ không ngừng được mở rộng, hiện nay, mỗi ngày HTX tiêu thụ từ 300 đến 1.000 sản phẩm các loại.

Hoạt động đóng gói sản phẩm của HTX Mai Sao Lạng Sơn

Tương tự, HTX Thành Lộc, xã Mẫu Sơn (sản xuất, kinh doanh gà thịt, gà giống) đã sử dụng mạng xã hội để đẩy mạnh việc quảng bá, tiêu thụ sản phẩm. Song song với việc ứng dụng chuyển đổi số trong hoạt động kinh doanh, HTX bước đầu tiếp cận chuyển đổi số trong khâu sản xuất. Ông Lý Minh Hiếu, Giám đốc HTX cho biết: Để nâng cao hiệu quả sản xuất, 2 năm trước HTX được hỗ trợ áp dụng phần mềm quản lý chăn nuôi. Việc áp dụng phần mềm giúp HTX quản lý các khâu từ vật tư đầu vào, quản lý thức ăn, phòng trừ dịch bệnh được chủ động hơn, bao quát hơn và tất cả thao tác trên điện thoại di động. Từ đó góp phần giúp HTX từng bước nâng cao hiệu quả sản xuất kinh doanh hơn.

Cùng với 2 HTX kể trên, HTX Mai Sao Lạng Sơn, xã Nhân Lý đã đẩy mạnh ứng dụng chuyển đổi số vào khâu quảng bá, tiêu thụ sản phẩm. Không dừng lại ở đó, hiện nay, HTX đang tiếp tục triển khai ứng dụng chuyển đổi số vào khâu sản xuất. Bà Nguyễn Thị Vân Nga, Phó Giám đốc HTX cho biết: Nhận thức rõ vai trò của chuyển đổi số, song song với ứng dụng chuyển đổi số vào kinh doanh, hiện nay, HTX tiếp tục đầu tư nhà xưởng, trang thiết bị đồng bộ để ứng dụng chuyển đổi số vào từng công đoạn sản xuất. Dự kiến tháng 5/2026, hệ thống cơ sở hạ tầng mới được đầu tư đồng bộ, hiện đại của HTX đi vào vận hành nhằm nâng cao hơn nữa năng suất, chất lượng sản phẩm khau nhục cũng như một số loại thực phẩm khác của HTX.

HTX Thành Lộc, xã Mẫu Sơn tập trung nâng cao chất lượng sản phẩm kết hợp ứng dụng chuyển đổi số trong khâu quản trị để nâng cao hiệu quả hoạt động

Không chỉ các HTX kể trên, nhiều HTX trên địa bàn tỉnh đã chủ động tiếp cận, ứng dụng chuyển đổi số vào khâu sản xuất, kinh doanh hoặc trong một công đoạn cụ thể. Theo số liệu của Liên minh HTX tỉnh, hết năm 2025, trên địa bàn tỉnh có 559 HTX đăng ký hoạt động (419 HTX đang hoạt động), trong đó các HTX trong lĩnh vực nông, lâm nghiệp chiếm khoảng 70%, còn lại là các HTX phi nông nghiệp. Trong số các HTX đang hoạt động có khoảng 70% HTX có ứng dụng chuyển đổi số trong hoạt động, trong đó chủ yếu ở khâu kinh doanh và một số ít HTX ứng dụng chuyển đổi số trong khâu sản xuất. Tuy nhiên, việc ứng dụng chuyển đổi số ở nhiều HTX vẫn mang tính manh mún, nhỏ lẻ, sơ khai…

Hỗ trợ từ Nhà nước

Trước sự phát triển nhanh chóng của công nghệ số trong giai đoạn hiện nay, việc ứng dụng chuyển đổi số được xác định là một trong những điều kiện quan trọng nhất quyết định đến sự phát triển của các HTX. Xác định rõ tầm quan trọng của việc số hóa trong hoạt động, bên cạnh sự chủ động của các HTX, các cấp, ngành liên quan đã và đang triển khai nhiều giải pháp để đồng hành, hỗ trợ HTX tiếp cận chuyển đổi số.

Tại Chương trình hành động Thực hiện Nghị quyết Đại hội Liên minh HTX tỉnh lần thứ VII nhiệm kỳ 2025 - 2030 của Ban Chấp hành Liên minh HTX tỉnh xác định 1 trong 3 khâu đột phá là “Thúc đẩy khởi nghiệp sáng tạo và chuyển đổi số trong khu vực kinh tế tập thể, HTX; phối hợp, hỗ trợ xây dựng, nhân rộng mô hình HTX ứng dụng công nghệ…”.

Ông Liễu Xuân Du, Chủ tịch Liên minh HTX tỉnh cho biết: Những năm gần đây, Liên minh HTX tỉnh cùng các cơ quan chuyên môn thường xuyên tổ chức các lớp tuyên truyền, tập huấn về phát triển kinh tế tập thể nói chung, trong đó trọng tâm có các nội dung liên quan đến công tác chuyển đổi số.

Cụ thể giai đoạn 2020 - 2025, Liên minh HTX tỉnh tổ chức 126 hội nghị tuyên truyền liên quan đến HTX với sự tham gia của 11.222 lượt người; tổ chức 35 lớp đào tạo, tập huấn cho 2.250 lượt lãnh đạo, thành viên HTX; tổ chức 5 lớp tập huấn nâng cao năng lực ứng dụng công nghệ thông tin cho thành viên HTX và đồng bào vùng dân tộc thiểu số và miền núi với 240 người tham gia… Thông qua việc đẩy mạnh tuyên truyền, tập huấn giúp các HTX hiểu rõ hơn về chuyển đổi số, từ đó áp dụng vào thực tiễn hoạt động tốt hơn.

Bà Trần Thị Thu Lan, Giám đốc HTX Sản xuất dịch vụ nông lâm sản Bản Quyền Tràng Định, xã Tràng Định cho biết: HTX được thành lập từ năm 2021 với ngành nghề chính là sản xuất, kinh doanh nông sản, dược liệu. Khi mới đi vào hoạt động, thông qua các lớp tập huấn do Liên minh HTX tỉnh và các đơn vị liên quan tổ chức, tôi biết nhiều hơn về chuyển đổi số cũng như cách thức ứng dụng chuyển đổi số vào trong hoạt động sản xuất, kinh doanh của HTX mình.

Nhờ việc ứng dụng chuyển đổi số giúp sản phẩm của HTX Sản xuất dịch vụ nông lâm sản Bản Quyền Tràng Định đã được nhiều người tiêu dùng biết đến hơn. Từ đó thị trường tiêu thụ sản phẩm cũng không ngừng được mở rộng, hoạt động sản xuất kinh doanh của HTX ngày một phát triển. Những năm gần đây, bình quân mỗi năm, HTX tiêu thụ ra thị trường khoảng 150.000 hộp trà và một số sản phẩm thảo dược… Từ đó HTX tiêu thụ cho người dân khoảng 300 tấn hồi tươi, gần 250 tấn hồi khô và thảo dược các loại mỗi năm với giá cao và ổn định hơn bên ngoài thị trường.

Cùng với đẩy mạnh tuyên truyền, tập huấn, đào tạo về chuyển đổi số, các cấp, ngành liên quan còn triển khai nhiều giải pháp cụ thể để hỗ trợ HTX trong chuyển đổi số. Nổi bật như năm 2025, Liên minh HTX tỉnh triển khai dự án “Xây dựng và duy trì chợ sản phẩm trực tuyến cho đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi”. Dự án có tổng mức đầu tư gần 4 tỷ đồng với quy mô gồm: đầu tư trang thiết bị vận hành chợ trực tuyến và các hạng mục phụ trợ, hỗ trợ hoạt động chợ trực tuyến. Chợ trực tuyến tương tự một sàn thương mại điện tử tạo điều kiện thuận lợi cho kinh doanh trực tuyến đối với các HTX trên địa bàn. Hiện cơ quan liên quan đang gấp rút thực hiện các bước để đưa vào vận hành trong năm 2026.

Bên cạnh xây dựng chợ trực tuyến, các cấp, ngành liên quan còn triển khai các giải pháp hỗ trợ HTX chuyển đổi số như: hỗ trợ cơ sở vật chất, phần mềm, đưa sản phẩm lên các sàn thương mại điện tử, tiếp cận chính sách hỗ trợ tín dụng, vốn vay ưu đãi để đầu tư cơ sở hạ tầng đáp ứng yêu cầu chuyển đổi số…

Với sự chủ động của các HTX và sự quan tâm của các cấp, ngành, việc ứng dụng chuyển đổi số trong hoạt động sản xuất, kinh doanh của nhiều HTX trên địa bàn đã đạt được những kết quả tích cực. Từ đó góp phần vào sự phát triển kinh tế hợp tác chung trên địa bàn tỉnh. Năm 2025, doanh thu bình quân HTX trên địa bàn tỉnh đạt 500 triệu đến trên 1 tỷ đồng/HTX/năm tùy từng lĩnh vực; thu nhập của thành viên và người lao động từ 3,5 - 7 triệu đồng/người/tháng.

Với những kết quả đạt được trong thời gian qua cộng với sự nỗ lực, quyết tâm của các HTX và những giải pháp của các cấp, ngành liên quan, tin tưởng rằng thời gian tới, việc chuyển đổi số trong HTX trên địa bàn tỉnh tiếp tục có những chuyển biến rõ nét hơn nữa. Từ đó góp phần nâng cao hơn nữa hiệu quả hoạt động của các HTX và trực tiếp góp phần vào sự phát triển kinh tế - xã hội chung trên địa bàn tỉnh.