Số lượng chim nhiệt đới giảm mạnh do nắng nóng cực đoan

Nghiên cứu mang tên "Sự sụt giảm nghiêm trọng quần thể chim nhiệt đới do biến đổi khí hậu" công bố trên tạp chí khoa học Nature Ecology and Evolution với sự tham gia của Viện Nghiên cứu Tác động Khí hậu Potsdam, Đại học Queensland và Trung tâm Siêu máy tính Barcelona, thực hiện với hơn 3.000 quần thể chim cùng khoảng 90.000 quan sát cho thấy, quần thể chim tại các khu vực nhiệt đới đã suy giảm từ 25-38% kể từ năm 1980 khi so sánh với một kịch bản không có biến đổi khí hậu.

Nghiên cứu kết hợp dữ liệu quan sát dài hạn với các mô hình khí hậu nhằm đánh giá tác động của nhiệt độ và lượng mưa đối với các loài chim trên phạm vi toàn cầu, qua đó chỉ ra rằng nắng nóng cực đoan là yếu tố chi phối chính đối với sự suy giảm này. “Các loài chim đặc biệt nhạy cảm với tình trạng mất nước và căng thẳng nhiệt,” Maximilian Kotz - tác giả chính của nghiên cứu nhận định.

Theo ông, nhiệt độ cực cao không chỉ làm tăng tỷ lệ tử vong mà còn ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng sinh sản, hành vi sinh sản và tỷ lệ sống sót của chim non. Phát biểu này đồng thời cho thấy mối liên hệ trực tiếp giữa biến đổi khí hậu và những biến động sinh học đang diễn ra với tốc độ nhanh hơn dự kiến.

Các loài chim nhiệt đới phải đối mặt với số ngày nắng nóng cực độ nhiều gấp mười lần so với bốn mươi năm trước, dẫn đến sự suy giảm mạnh nhất của chúng. Ảnh: Unsplash

Dữ liệu từ nghiên cứu cũng cho thấy mức độ khắc nghiệt của môi trường sống đã gia tăng đáng kể trong 4 thập kỷ qua. Nếu như trước đây các loài chim nhiệt đới chỉ phải đối mặt với trung bình 3 ngày nắng nóng cực đoan mỗi năm, thì hiện nay con số này đã tăng gấp 10. “Nhiệt độ tăng cao đang làm suy yếu khả năng tồn tại lâu dài của chúng”, Kotz cho biết thêm.

Đáng chú ý, nhóm nghiên cứu đã tách biệt được tác động của biến đổi khí hậu với các yếu tố truyền thống như phá rừng, khẳng định, nắng nóng cực đoan hiện là nguyên nhân chính gây suy giảm quần thể, vượt lên trên cả mất môi trường sống. Phát hiện này lý giải những quan sát trước đây tại các khu rừng nguyên sinh ở Amazon và Panama, nơi số lượng chim giảm mạnh dù môi trường sống ít bị xáo trộn.

Ở góc độ bảo tồn, Tatsuya Amano từ Đại học Queensland cho rằng, cần mở rộng cách tiếp cận ngoài các biện pháp truyền thống. "Bên cạnh việc bảo vệ rừng, cần xem xét các chiến lược hỗ trợ những loài dễ tổn thương trước nắng nóng cực đoan, bao gồm cả việc bảo tồn ở các khu vực ngoài môi trường sống tự nhiên," ông nhấn mạnh.

Kết luận về nguyên nhân cốt lõi, Maximilian Kotz cho rằng, khí thải của con người vẫn là yếu tố then chốt, do đó, cần cắt giảm phát thải càng nhanh càng tốt để hạn chế những tác động. Trong bối cảnh biến đổi khí hậu tiếp tục gia tăng cường độ, sự suy giảm của chim nhiệt đới là tín hiệu cảnh báo rõ ràng về những rủi ro dài hạn đối với toàn bộ hệ sinh thái toàn cầu.

Theo PIK