Sớm cấp phép các sàn tài sản số trong quý III/2026

Định hướng thị trường tài sản số

"Chúng tôi tin rằng sớm nhất trong quý III sẽ có những hoạt động đầu tiên của thị trường tài sản mã hóa chính thức tại Việt Nam, với các đơn vị cung cấp dịch vụ được quản lý bởi cơ quan nhà nước để bảo đảm an toàn và minh bạch cho thị trường", Thứ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Đức Chi nói tại một sự kiện gần đây.

Thị trường tài sản số chính thức được thí điểm giao dịch đồng nghĩa sẽ có những doanh nghiệp đầu tiên được cấp phép sàn tài sản số.

Hiện tại, cơ quan quản lý đã xác định được 5 doanh nghiệp có hồ sơ đầy đủ và hợp lệ bao gồm: VIXEX, CTCP Tài sản số Việt Nam, CAEX (hệ sinh thái VPBank), SCEX (trước đây là LPEX) và TCEX (hệ sinh thái Techcombank).

Theo Thứ trưởng, thị trường tài sản số là lĩnh vực phức tạp, đòi hỏi khung pháp lý cấp thiết để bảo vệ lợi ích hợp pháp của các chủ thể tham gia. Bộ Tài chính đã báo cáo Chính phủ ban hành Nghị quyết số 05 về triển khai thí điểm thị trường này.

Để chuẩn bị cho việc cấp phép chính thức, Bộ Tài chính yêu cầu các sàn tiếp tục bổ sung hồ sơ, rà soát khắt khe các điều kiện về vốn, nhân sự và đặc biệt là hạ tầng bảo mật. Cơ quan này cũng đề nghị doanh nghiệp loại bỏ các ngành nghề không liên quan để đảm bảo vận hành an toàn và kiểm soát rủi ro tuyệt đối trong giai đoạn thí điểm.

Lý giải về sức hút của thị trường, ông Tô Trần Hòa, Phó trưởng ban thường trực Ban Quản lý thị trường giao dịch tài sản mã hóa, UBCKNN cho biết, tiềm năng của Việt Nam là vô cùng lớn. Theo các báo cáo của Chainalysis, Việt Nam luôn nằm trong top đầu thế giới về số lượng người dùng và mức độ phổ biến của tài sản số, tài sản mã hóa.

Đáng chú ý, cơ cấu người dùng tại Việt Nam đang có sự chuyển dịch mạnh mẽ. Qua khảo sát, đa số người tham gia là người trẻ tại các thành phố lớn, đặc biệt là TP.HCM chiếm trên 50% tỷ trọng.

Ông Tô Trần Hòa, Phó trưởng ban thường trực Ban quản lý thị trường giao dịch tài sản mã hóa, UBCKNN. Ảnh: BTC

Đây là nhóm đối tượng vừa am hiểu công nghệ vừa có kiến thức về tài chính. Quy mô giao dịch cũng là một con số ấn tượng khi ước tính năm 2025 đạt khoảng 220 tỷ USD. "Đây là con số rất hứa hẹn, đáng để chúng ta nhìn vào thị trường tài sản mã hóa trong tương lai", ông Hòa nhận định.

Luật Đầu tư cũng xác định kinh doanh tài sản mã hóa là ngành nghề kinh doanh có điều kiện. Đặc biệt, Nghị quyết 05 quy định rõ quyền lợi và nghĩa vụ của các tổ chức cung cấp dịch vụ (VASP) từ khâu phát hành, chào bán đến lưu ký và tự doanh.

Theo đó, các sàn sẽ có quyền lựa chọn tài sản số, tài sản mã hóa để niêm yết và giao dịch theo thông lệ quốc tế, song lãnh đạo UBCKNN khuyến khích sự thận trọng, ưu tiên các tài sản có tính thanh khoản cao và phổ biến để hạn chế rủi ro cho thị trường.

Một trong những điểm nhấn quan trọng nhất là cơ chế thuế. Theo Thông tư 32 và 41, các tổ chức Việt Nam tham gia thị trường sẽ áp dụng mức thuế thu nhập doanh nghiệp chung là 20%. Đối với nhà đầu tư cá nhân nước ngoài, mức thuế là 0,1% và các sàn giao dịch sẽ thực hiện nộp thay để tạo điều kiện tối đa cho người dùng.

Trong đó, cơ quan quản lý yêu cầu các sàn phải công khai minh bạch mọi hoạt động, từ biểu phí dịch vụ đến các hợp đồng ký kết với bên thứ ba. Nhà đầu tư khi tham gia buộc phải xác thực danh tính (KYC) chính chủ gắn liền với tài khoản ngân hàng.

"Trách nhiệm của tổ chức cung cấp dịch vụ là phải bảo vệ tài sản nhà đầu tư, đồng thời tách biệt hoàn toàn với tài sản của doanh nghiệp để tránh bị lạm dụng", ông Hòa nhấn mạnh.

Bên cạnh đó, việc tuân thủ các quy định về phòng chống rửa tiền (AML) theo tiêu chuẩn FATF là yêu cầu tiên quyết. Cơ quan quản lý cũng sẽ xây dựng quy chế phối hợp giữa ba bộ: Công an, Tài chính và Ngân hàng Nhà nước để tổ chức các đoàn kiểm tra liên ngành, giám sát chặt chẽ mọi diễn biến của thị trường.

Lãnh đạo UBCKNN khẳng định, mục tiêu cuối cùng là xây dựng một thị trường tài sản số, tài sản mã hóa an toàn, thông qua các quy định pháp luật rõ ràng.

Từ tài sản truyền thống đến tài sản số

Ông Chris Chiew, Cố vấn cấp cao tại sàn CAEX. Ảnh: Việt Hưng

Ông Chris Chiew, Cố vấn cấp cao tại sàn CAEX, người từng có 12 năm kinh nghiệm tại Goldman Sachs và Binance nhận định, tài sản số và tài chính truyền thống đang tìm được những tính nói chung.

Tại Việt Nam, khối lượng giao dịch tài sản số hiện khoảng 220 tỷ USD, một con số đáng kể nếu so với 1.600 tỷ USD của tài sản truyền thống. Ông gọi đây là cơ hội vàng để Việt Nam trở thành một "điểm đến toàn diện" cho thị trường tài sản số trong khu vực Đông Nam Á.

Theo chuyên gia của CAEX, công nghệ blockchain vốn dĩ đã sẵn sàng, nhưng thứ còn thiếu hiện nay là sự giáo dục và nhận thức của người dùng. "Niềm tin được xây dựng theo thời gian thông qua sự giáo dục nhất quán và sự phối hợp chặt chẽ giữa cơ quan quản lý, Chính phủ và các tổ chức tài chính", ông Chris Chiew chia sẻ.

Những rủi ro như rửa tiền, gian lận hay tài trợ khủng bố tồn tại ở cả hai thế giới, đòi hỏi một mô hình quản trị rủi ro đa lớp, bao gồm cả rủi ro blockchain đặc thù.

Vị chuyên gia đánh giá, năm 2025 được xem là thời điểm quan trọng của ngành tài sản số toàn cầu. Sự kiện BlackRock, nhà quản lý tài sản lớn nhất thế giới phát hành ETF Bitcoin và trở thành ETF phát triển nhanh nhất lịch sử là minh chứng cho sự công nhận của các định chế lớn. Các tập đoàn ngày càng có xu hướng nắm giữ các tài sản số vốn hóa lớn trên bảng cân đối kế toán.

Đối với CAEX, điểm mấu chốt không phải là tài sản truyền thống, hay tài sản số, sản phẩm nào sẽ "thắng", mà là cách hai thế giới này cùng phát triển.

Theo ông, việc đưa các tài sản truyền thống lên blockchain thông qua việc token hóa tài sản thực (RWA) sẽ mở ra cơ hội tiếp cận cho hàng triệu nhà đầu tư, đồng thời cung cấp thanh khoản dồi dào và giảm chi phí giao dịch.

Tuy nhiên, hành trình này không thiếu những thách thức. Tốc độ áp dụng là rào cản lớn nhất, khi các công ty tư nhân và Chính phủ cần thời gian để làm quen với việc phát hành và quản lý các RWA.

Giáo dục người dùng cũng là một trọng tâm dài hạn. Không chỉ giới trẻ, mà cả những người trung niên hay các văn phòng cũng cần được cung cấp kiến thức đúng đắn để bắt đầu mọi thứ một cách minh bạch.

Để giải quyết bài toán này, ông Chris Chiew nhấn mạnh tầm quan trọng của một liên minh gắn kết để thực thi các tiêu chuẩn về chống rửa tiền (AML) và giám sát thị trường. CAEX cam kết tuân thủ các tiêu chuẩn cao nhất về tính toàn vẹn, chủ động phối hợp với các cơ quan quản lý để phát triển thị trường tài sản số an toàn.