Sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả: Giảm áp lực cho doanh nghiệp

Áp lực sử dụng năng lượng hiệu quả từ thị trường quốc tế

Sáng 28/8, tại tỉnh Bắc Ninh, Cục Đổi mới sáng tạo, Chuyển đổi xanh và Khuyến công (Bộ Công Thương) phối hợp với Hội Khoa học và Công nghệ sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả Việt Nam (VECEA) tổ chức Hội thảo “Chính sách, công nghệ và tài chính thúc đẩy tiết kiệm năng lượng trong công nghiệp”.

Ông Lại Đức Tuấn - Phó Trưởng phòng Hiệu quả năng lượng và Chuyển đổi xanh (Cục Đổi mới sáng tạo, Chuyển đổi xanh và Khuyến công) phát biểu tại sự kiện.

Hội thảo được tổ chức nhằm thúc đẩy hoạt động của Cộng đồng Hiệu quả năng lượng Việt Nam; cập nhật những chủ trương, chính sách mới của Nhà nước; đồng thời chia sẻ các giải pháp công nghệ và tài chính hỗ trợ doanh nghiệp nâng cao hiệu quả sử dụng năng lượng, giảm chi phí sản xuất, nâng cao năng lực cạnh tranh và hướng tới phát triển bền vững.

Tham dự hội thảo có đại diện các cơ quan quản lý nhà nước; các hội, hiệp hội ngành nghề; viện nghiên cứu; chuyên gia trong lĩnh vực sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả; doanh nghiệp công nghiệp, khu công nghiệp, cơ sở sản xuất; cùng đại diện các tổ chức, doanh nghiệp cung cấp giải pháp công nghệ và tài chính trong lĩnh vực này.

Phát biểu khai mạc hội thảo, ông Lại Đức Tuấn - Phó Trưởng phòng Hiệu quả năng lượng và Chuyển đổi xanh, Cục Đổi mới sáng tạo, Chuyển đổi xanh và Khuyến công - ĐCK (Bộ Công Thương) cho biết, trong bối cảnh nhu cầu năng lượng tiếp tục gia tăng, các yêu cầu của thị trường quốc tế về giảm phát thải khí nhà kính trong toàn bộ vòng đời sản phẩm - từ quá trình sản xuất, sử dụng đến xử lý, thải bỏ - đang tạo áp lực lớn đối với hoạt động sản xuất và xuất khẩu của Việt Nam.

Đặc biệt, từ năm 2026, Liên minh châu Âu (EU) và một số thị trường khác triển khai các quy định liên quan đến hệ thống định giá phát thải carbon, thuế carbon và Cơ chế điều chỉnh biên giới carbon (CBAM). Điều này tác động trực tiếp đến nhiều ngành hàng xuất khẩu chủ lực của Việt Nam như da giày, dệt may, sắt thép và các sản phẩm có cường độ phát thải cao. “Đây sẽ là áp lực lớn, đồng thời cũng đặt ra yêu cầu cấp thiết đối với doanh nghiệp Việt Nam trong việc chuyển đổi công nghệ, sử dụng năng lượng hiệu quả và giảm phát thải để duy trì năng lực cạnh tranh và khả năng tiếp cận các thị trường quốc tế”, ông Lại Đức Tuấn thông tin.

Ông Nguyễn Đình Hiệp - Chủ tịch Hội Khoa học và Công nghệ sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả Việt Nam (VECEA) phát biểu tại sự kiện.

Cùng quan điểm, ông Nguyễn Đình Hiệp - Chủ tịch Hội Khoa học và Công nghệ sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả Việt Nam (VECEA) khẳng định, trong bối cảnh nhu cầu năng lượng tiếp tục gia tăng, chuyển dịch năng lượng và phát triển xanh đang trở thành xu thế tất yếu, sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả được xác định là một trong những giải pháp quan trọng để bảo đảm an ninh năng lượng, nâng cao năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp và thực hiện mục tiêu phát triển bền vững của đất nước.

Ông Hà Đăng Sơn - Hội Khoa học và Công nghệ sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả Việt Nam nhận định, trong bối cảnh thị trường quốc tế đòi hỏi những tiêu chí xanh đối với sản phẩm nhập khẩu, việc sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả sẽ mang lại cơ hội cho doanh nghiệp Việt khi tham gia chuỗi cung ứng toàn cầu.

Đại biểu tham dự hội thảo.

Phát huy hiệu quả chính sách tiết kiệm năng lượng

Cũng theo ông Lại Đức Tuấn, nhằm giảm thiểu những tác động từ thay đổi của thị trường và biến động địa chính trị, Bộ Công Thương cùng các bộ, ngành và cơ quan quản lý nhà nước đang triển khai nhiều chương trình, hoạt động trên phạm vi cả nước. Trong đó có Chương trình quốc gia về sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả giai đoạn 2019 - 2030 (VNEEP3).

Một trong những dấu ấn quan trọng của Chương trình VNEEP3 là việc Bộ Công Thương xây dựng và phát triển Cộng đồng Hiệu quả năng lượng Việt Nam - nền tảng kết nối mở dành cho các cơ quan quản lý, đơn vị tư vấn, cung cấp giải pháp công nghệ, tổ chức tài chính, cộng đồng doanh nghiệp và chuyên gia trong lĩnh vực sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả.

Hội thảo “Chính sách, công nghệ và tài chính thúc đẩy tiết kiệm năng lượng trong công nghiệp” diễn ra tại tỉnh Bắc Ninh vào ngày 28/8.

Kể từ khi chính thức ra mắt vào năm 2025, Cộng đồng Hiệu quả năng lượng Việt Nam đã từng bước trở thành diễn đàn kết nối, chia sẻ tri thức, lan tỏa các mô hình, giải pháp và kinh nghiệm thực tiễn, góp phần thúc đẩy ứng dụng công nghệ và đổi mới sáng tạo trong sử dụng năng lượng.

Tiếp nối những kết quả bước đầu đạt được, trong năm 2026, Bộ Công Thương tiếp tục tổ chức chuỗi hội thảo chuyên đề tại nhiều địa phương trên cả nước nhằm thúc đẩy hoạt động của Cộng đồng Hiệu quả năng lượng Việt Nam. Đây là diễn đàn để các bên liên quan tăng cường trao đổi, kết nối, cập nhật xu hướng công nghệ mới, đồng thời thúc đẩy hợp tác giữa cơ quan quản lý, tổ chức, doanh nghiệp và các đơn vị cung cấp giải pháp, qua đó góp phần hình thành hệ sinh thái sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả ngày càng phát triển, bền vững.

Ông Nguyễn Đình Hiệp nhận định, Hội thảo “Chính sách, công nghệ và tài chính thúc đẩy tiết kiệm năng lượng trong công nghiệp” là hoạt động tiếp nối của Cục Đổi mới sáng tạo, Chuyển đổi xanh và Khuyến công (Bộ Công Thương) trong quá trình xây dựng và phát triển Cộng đồng Hiệu quả năng lượng Việt Nam được triển khai từ năm 2025. Đồng thời, đây cũng là cơ hội để chia sẻ thông tin, tăng cường trao đổi, cập nhật các xu hướng công nghệ mới, thúc đẩy hợp tác giữa cơ quan quản lý nhà nước, các tổ chức, doanh nghiệp và đơn vị cung cấp công nghệ, giải pháp sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả.

Trong khuôn khổ hội thảo, các chuyên gia cũng cập nhật những chính sách, văn bản quy phạm pháp luật thúc đẩy sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả. Liên quan đến vấn đề này, ông Hà Đăng Sơn - Hội Khoa học và Công nghệ sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả Việt Nam đã khái quát các chính sách liên quan, bao gồm: Luật Sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả năm 2010 và Luật sửa đổi, bổ sung Luật Sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả (Luật số 77/2025/QH15); Nghị định số 30/2026/NĐ-CP quy định chi tiết và biện pháp thi hành Luật số 77/2025/QH15; cùng các thông tư liên quan đến sử dụng năng lượng hiệu quả. Từ đó, ông Hà Đăng Sơn đưa ra những khuyến nghị cụ thể đối với doanh nghiệp trong việc tuân thủ các quy định về tiết kiệm năng lượng cũng như đáp ứng các tiêu chuẩn xanh, qua đó thích ứng tốt hơn với những yêu cầu ngày càng cao của thị trường quốc tế.