Sự thay đổi lớn nhất 10 năm qua ở Ngoại hạng Anh

Arsenal hiện đang dẫn đầu sau 29 vòng đấu tại giải Ngoại hạng Anh 2025-2026, nhưng cũng đồng thời nhận nhiều chỉ trích về cách vận hành lối chơi.

"Pháo thủ" không phải trường hợp cá biệt khi thống kê về chỉ số chuyền bóng cho thấy xu hướng chung của toàn giải đấu đã thay đổi rõ rệt trong khoảng 10 năm qua.

Những cầu thủ dẫn đầu về số đường chuyền ở Ngoại hạng Anh đã thay đổi đáng kể trong 10 năm qua. Ảnh: AP

Nếu so sánh các số liệu chuyền bóng mùa này với mùa 2015-2016, sự khác biệt không chỉ nằm ở những cầu thủ tham gia nhiều nhất vào quá trình luân chuyển bóng mà còn ở chính vị trí thi đấu của họ trên sân.

Mùa giải cách đây 10 năm chứng kiến 4 trong 6 cầu thủ thực hiện nhiều đường chuyền nhất giải đều là tiền vệ trung tâm. Dẫn đầu danh sách khi đó là tiền vệ Cesc Fabregas với 2.829 đường chuyền thành công. Xếp sau là tiền vệ Andrew Surman (2.287), Mesut Ozil (2.276) và Aaron Ramsey (2.154).

Phải đến cái tên thứ 5 mới xuất hiện vị trí không phải tiền vệ trung tâm.

Danh sách những cầu thủ chuyến bóng thành công nhiều nhất Ngoại hạng Anh 2015-2016. (Ảnh: Planet Football)

Tuy nhiên, bức tranh mùa giải này lại hoàn toàn đảo ngược khi 4 vị trí dẫn đầu về số đường chuyền đều thuộc về các trung vệ, trong khi tiền vệ có thành tích cao nhất là Elliot Anderson với 1.900 đường chuyền thì đứng ở vị trí thứ 5.

Người dẫn đầu danh sách hiện tại là trung vệ Liverpool Virgil van Dijk với 2.205 đường chuyền.

Thoạt nhìn, sự thay đổi này có thể bị xem là trùng hợp, song thực tế nó phản ánh sự dịch chuyển trong cách các đội bóng tổ chức lối chơi cũng như khu vực diễn ra phần lớn hoạt động trên sân.

Không gian chơi bóng chủ động trên sân dường như đã bị thu hẹp đáng kể, khiến các trung vệ thường xuyên tham gia vào những khu vực vốn trước đây thuộc về các tiền vệ.

Một nguyên nhân quan trọng là xu hướng nhiều đội bóng lùi sâu phòng ngự, chấp nhận nhường thế trận và mời gọi đối phương gây sức ép.

Danh sách những cầu thủ chuyến bóng thành công nhiều nhất Ngoại hạng Anh 2025-2026. Ảnh: Planet Football

Các dữ liệu cũng cho thấy mẫu tiền vệ "nhạc trưởng" điều tiết nhịp độ trận đấu từng rất phổ biến trong thập niên 2010 giờ gần như không còn xuất hiện nhiều ở Ngoại hạng Anh.

Mùa giải 10 năm trước, tiền vệ Cesc Fabregas đạt trung bình 0,98 đường chuyền mỗi phút thi đấu. Trong khi đó, tiền vệ Declan Rice vốn chuyền nhiều nhất tại Arsenal chỉ đạt 0,69 đường chuyền mỗi phút.

Ngay cả khi xem Fabregas là trường hợp đặc biệt thì Mesut Ozil (0,74) và Aaron Ramsey (0,82) cũng đều có số đường chuyền trung bình mỗi phút cao hơn Rice mùa này.

Trung vệ Virgil van Dijk, người dẫn đầu giải đấu hiện tại cũng đạt 0,84 đường chuyền mỗi phút.

Không chỉ số đường chuyền, các thống kê chạm bóng cũng cho thấy xu hướng tương tự. Cầu thủ chạm bóng nhiều nhất giải mùa này là tiền vệ Elliot Anderson nhưng cả 4 cầu thủ xếp sau anh đều chơi vị trí trung vệ.

Ngược lại, ở mùa 2015-2016, chứng kiến 4 cầu thủ chạm bóng nhiều nhất giải đều là tiền vệ. Khi đó, tiền vệ Cesc Fabregas có 3.395 lần chạm bóng với trung bình 1,17 lần mỗi phút thi đấu.

So với hiện tại, trung vệ Virgil van Dijk đạt 0,99 lần chạm bóng mỗi phút, trong khi tiền vệ Declan Rice là 0,9.

Tiền vệ Dominik Szoboszlai cao hơn một chút với 0,94 nhưng con số này bị ảnh hưởng bởi việc anh thường xuyên lùi sâu hỗ trợ hàng phòng ngự.

Mùa giải năm nay cũng chứng kiến số bàn thắng từ các tình huống cố định tăng lên đáng kể. Tuy nhiên, điều này không chỉ xuất phát từ chiến thuật của các huấn luyện viên mà còn phản ánh thực tế rằng việc ghi bàn từ các pha bóng sống ngày càng khó khăn.

Các đội bóng hiện nay được tổ chức phòng ngự tốt hơn, cho nên các trung vệ tham gia ngày càng nhiều vào quá trình kiểm soát bóng, cho thấy Ngoại hạng Anh đã thay đổi đáng kể so với 10 năm trước, theo Planet Football.

Đăng Minh