Iran tuyên chiến với Israel

Iran phóng tên lửa mang đầu đạn 1,5 tấn về phía Israel Hãng thông tấn Mehr đã công bố đoạn video ghi lại cảnh Iran phóng tên lửa đạn đạo Khorramshahr-4 về phía trung tâm Tel Aviv, sân bay Ben Gurion (Israel) ngày 5/3.

Ông Trump: Không có thỏa thuận nào cho Iran ngoài “đầu hàng vô điều kiện”

Trong bài đăng mới trên mạng xã hội Truth Social, ông Trump tuyên bố rằng Mỹ không chấp nhận bất kỳ thỏa thuận nào khác ngoài sự “đầu hàng vô điều kiện” từ phía Iran.

"Sau đó, và sau khi lựa chọn được một nhà lãnh đạo tuyệt vời và chấp nhận được, chúng tôi, cùng nhiều đồng minh và đối tác tuyệt vời và rất dũng cảm, sẽ làm việc không ngừng nghỉ để đưa Iran trở lại khỏi bờ vực hủy diệt”.

Ông kết thúc thông điệp bằng cụm “MIGA!”, viết tắt của khẩu hiệu “Make Iran Great Again” (Đưa Iran vĩ đại trở lại).

Một số đồng minh cũ của ông Trump, như nghị sĩ Marjorie Taylor Greene, gần đây đã mỉa mai sử dụng thuật ngữ “MIGA” (đôi khi được hiểu là “Make Israel Great Again”) trong các cuộc thảo luận về việc tổng thống đã phản bội quan điểm biệt lập mà họ từng theo đuổi. Trên trang bìa tạp chí Time tuần này cũng xuất hiện một hình minh họa chiếc mũ đỏ với dòng chữ “Make Iran Great Again”.

Đăng tải của ông Trump trên Truth Social. Ảnh: @realDonaldTrump/Truth Social.

“Đầu hàng vô điều kiện” thường được hiểu là việc một bên chấp nhận chấm dứt chiến đấu và đầu hàng hoàn toàn mà không đặt ra điều kiện nào, đồng thời chấp nhận mọi yêu cầu do bên chiến thắng đưa ra.

Tuyên bố này được đưa ra ngay sau khi Tổng thống Iran, ông Masoud Pezeshkian, cho biết một số quốc gia đã bắt đầu nỗ lực làm trung gian hòa giải nhằm hạ nhiệt xung đột. Phát biểu của ông Trump cho thấy lập trường rất cứng rắn của Washington trong cuộc xung đột đang diễn ra tại Iran.

Ông Trump: Iran cần 10 năm để phục hồi

Tổng thống Mỹ Donald Trump cho rằng các cuộc không kích quy mô lớn của Mỹ và Israel đã gây thiệt hại nặng nề cho năng lực quân sự của Iran.

Trả lời phỏng vấn ABC News, ông nói khoảng 58% bệ phóng tên lửa của Tehran đã bị vô hiệu hóa, đồng thời nhận định Iran có thể mất nhiều năm mới khôi phục được sức mạnh quân sự sau các đòn tấn công.

Theo ông Trump, mức độ tàn phá từ chiến dịch quân sự hiện nay có thể khiến Iran phải mất khoảng một thập kỷ để tái thiết. Dù vậy, ông cho rằng còn quá sớm để nói cuộc xung đột đã kết thúc. “Nhiều người nói rằng mọi chuyện đã kết thúc rồi. Nhưng với tôi thì chưa. Khi nào tôi muốn thì nó sẽ kết thúc”, nhà lãnh đạo Mỹ nói.

Video Mỹ tấn công tàu sân bay Iran Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ (CENTCOM) công bố đoạn video về một cuộc tấn công nhằm vào tàu sân bay chở thiết bị bay không người lái (UAV) khiến con tàu này bốc cháy.

Ông Trump cũng đề cập đến vấn đề lãnh đạo tương lai của Iran, cho rằng Washington không muốn Tehran tự lựa chọn người đứng đầu mà không có sự tham gia của Mỹ.

"Chúng tôi không muốn một vị tổng thống Mỹ nào đó trong 10 năm tới lại vướng phải vấn đề này và không biết phải làm gì với họ", ông Trump nói.

Trong khi đó, Bộ Chỉ huy Trung tâm Mỹ cho biết trong 72 giờ qua, máy bay ném bom Mỹ đã tấn công gần 200 mục tiêu sâu trong lãnh thổ Iran và phá hủy hơn 30 tàu chiến của nước này.

Iran nã loạt tên lửa, UAV vào Tel Aviv

Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) cho biết các tên lửa Kheibar đã được phóng về phía Tel Aviv hôm 6/3 trong làn sóng tấn công thứ 21 của chiến dịch mang tên “Lời hứa chân thật 4”.

Trong tuyên bố, IRGC cho biết đợt tấn công mới bắt đầu bằng một chiến dịch phối hợp giữa tên lửa và máy bay không người lái, nhằm vào các mục tiêu tại trung tâm Tel Aviv.

Những tiếng nổ lớn vang lên khắp Tel Aviv và nhiều khu vực khác của Israel vào sáng 6/3. Quân đội Israel cho biết họ đã phát hiện các tên lửa được phóng từ Iran về phía Israel và các hệ thống phòng không đang hoạt động để đánh chặn mối đe dọa này.

Trước đó, Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) tuyên bố đã tiến hành đòn tấn công nhằm vào sân bay Ben Gurion của Israel cùng một căn cứ không quân ở khu vực lân cận.

Theo hãng tin AP, Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran cho biết trong một tuyên bố rằng: “Các tên lửa hạng nặng Khorramshahr-4, mang đầu đạn nặng tới một tấn, đã được phóng vào trung tâm Tel Aviv, sân bay Ben Gurion và căn cứ của Phi đội 27 thuộc không quân Israel đang đồn trú tại sân bay này”.

Tuyên bố cũng cho biết, trong giai đoạn thứ 17 của chiến dịch Lời hứa chân thật 4, lực lượng Iran đã triển khai đồng thời tên lửa siêu thanh và máy bay không người lái tấn công.

50 tiêm kích Israel “truy cùng diệt tận” khu phức hợp của Đại giáo chủ Iran

Quân đội Israel cho biết, trong ngày 6/3, 50 tiêm kích của Không quân Israel đã tấn công liên tục vào khu phức hợp từng là nơi ở của cố Lãnh tụ Tối cao Iran, ông Ali Khamenei.

Khu phức hợp nằm ở trung tâm Tehran. Israel tin rằng dưới khu phức hợp là boongke ngầm. Lực lượng Phòng vệ Israel (IDF) khẳng định nơi này hiện là trung tâm chỉ huy khẩn cấp của giới chức cấp cao tại Iran.

Sau khi ông Khamenei qua đời, các quan chức cấp cao của Iran vẫn sử dụng boongke ngầm tại đây để họp bàn chiến lược. Mục tiêu tấn công này được Israel lựa chọn sau quá trình thu thập tin tức tình báo.

Israel không kích dữ dội vào khu phức hợp của Đại giáo chủ Iran Lực lượng Phòng vệ Israel (IDF) vừa công bố video ghi lại cảnh các tiêm kích Israel tấn công khu vực trung tâm Tehran. Trước đó, Israel điều 50 chiến đấu cơ tham gia không kích trong ngày 6/3, để phá nát boongke ngầm nằm bên dưới khu phức hợp, nơi Đại giáo chủ Ali Khamenei thường lưu lại khi còn sống. Theo Israel, boongke này đang được sử dụng làm trung tâm chỉ huy khẩn cấp.

Ngoài ra, Tehran đang hứng các đợt không kích dữ dội trong đêm nay. Hàng chục cư dân nói qua tin nhắn rằng họ nghe thấy hơn một chục vụ nổ lớn tại khu vực trung tâm và phía đông thành phố.

Theo truyền hình nhà nước, một phòng khám, trạm xăng, bãi đỗ xe và hai tòa nhà dân cư đã bị phá hủy sau khi nhiều khu dân cư trúng không kích.

Khói bốc lên tại Beirut sau khi Israel tuyên bố không kích vào nhóm vũ trang Hezbollah tại Lebanon. Ảnh: Reuters

Quân đội Israel cũng cung cấp thông tin rằng họ đang mở một làn sóng không kích mới tại khu vực Beirut, nhắm vào hạ tầng thuộc Hezbollah, nhóm vũ trang ở Lebanon.

Video từ hãng tin trực tiếp ghi lại những cột khói bốc lên từ nhiều cuộc không kích tại khu vực Beirut sáng 6/3.

Cao ủy Nhân quyền Liên Hợp Quốc Volker Türk ngày 6/3 kêu gọi kiềm chế, giảm leo thang và quay trở lại bàn đàm phán để kiềm chế giao tranh tại Trung Đông.

“Tình hình đang mất kiểm soát, hỗn loạn, rối ren, và thế giới tuyệt đối không thể gánh nổi điều đó”, ông nói, đồng thời kêu gọi các lãnh đạo chính phủ bảo vệ luật pháp quốc tế và Hiến chương Liên Hợp Quốc.

Ông đặc biệt nhấn mạnh tới lệnh di dời quy mô lớn của Israel ảnh hưởng tới hàng trăm nghìn người ở miền nam Lebanon và kêu gọi điều tra vụ tấn công chết người nhằm vào một trường học ở miền Nam Iran.

Bộ trưởng Chiến tranh Mỹ: Đồng minh Arab sẵn sàng tấn công Iran

Bộ trưởng Chiến tranh Mỹ Pete Hegseth cho biết các đồng minh Ả Rập của Mỹ tại vùng Vịnh vốn tìm cách để không bị cuốn vào xung đột với Iran, nhưng họ đang xem xét lại lập trường sau khi trở thành mục tiêu tấn công của Tehran.

UAE, Qatar, Kuwait, Bahrain và Saudi Arabia đều đã phải duy trì thế phòng thủ trước các đợt tấn công của Iran. Hiện các nước này sẵn sàng đóng vai trò chủ động hơn, bao gồm việc cho phép Mỹ tiếp cận các căn cứ quân sự mà trước đây họ từng từ chối.

“Những gì Iran đang làm khi nhằm vào các quốc gia đồng minh của Mỹ trong khu vực đã khiến các nước này muốn bước vào cùng quỹ đạo với Mỹ”, ông Hegseth nói.

Bộ trưởng Chiến tranh Mỹ Pete Hegseth xuất hiện tại họp báo ở Lầu Năm Góc, Washington, Mỹ, ngày 2/3. Ảnh: Reuters.

Tuy vậy, theo CNN, các nước vùng Vịnh hiện mới chỉ công khai lên án các cuộc tấn công của Iran và khẳng định họ có quyền đáp trả, nhưng chưa nước nào công khai cho thấy sẽ thay đổi lập trường đáng kể trong vấn đề Iran.

Trong bối cảnh “ngồi im cũng dính đạn”, các quốc gia vùng Vịnh còn đang đối diện với cơn đau đầu khác. Hiện tại, hoạt động xuất khẩu dầu thô của các nước này gần như bị đình trệ, do các tàu chở dầu không dám đi qua eo biển Hormuz. Điều này khiến các bể chứa dầu đầy nhanh, nguy cơ phải cắt giảm sản lượng dầu đối với các quốc gia vùng Vịnh đang tính bằng ngày.

Càng bị không kích dữ dội, người Iran càng ủng hộ chính quyền

Theo CNN, ngày 6/3, sau buổi lễ cầu nguyện buổi sáng diễn ra tại Đại Giáo đường Imam Khomeini ở Tehran, dòng người tuần hành đã xuất hiện trên nhiều tuyến đường tại Tehran để phản đối chiến dịch quân sự do Mỹ và Israel tiến hành nhằm vào Iran.

Người dân Tehran tham gia cuộc tuần hành phản đối Mỹ và Israel tấn công Iran ngay sau lễ cầu nguyện sáng 6/3 tại Tehran, Iran. Ảnh: Reuters.

CNN cũng ghi nhận nhiều người dân Tehran mô tả đêm 5/3 và rạng sáng 6/3 là khoảng thời gian không kích dữ dội nhất nhằm vào thủ đô Iran trong những ngày gần đây.

“Không kích diễn ra suốt đêm. Mọi người hoảng loạn. Nhưng cũng có người bình tĩnh đứng bên cửa sổ quan sát các máy bay chiến đấu quần thảo bầu trời, họ tưởng mình đang xem phim”, một cư dân Tehran nói.

Nhiều người cho biết họ không thể ngủ vì tiếng máy bay và tiếng nổ liên tục vang lên. “Đên qua là đêm tồi tệ nhất tôi trải qua kể từ khi xung đột bắt đầu. Nó dữ dội hơn hẳn các đêm trước. Tôi nghe thấy tiếng máy bay phản lực với âm thanh kéo dài và cường độ lớn hơn hẳn”, một người dân khác ở Tehran cho hay.

Chứng khoán châu Âu giảm điểm, giá dầu tăng

Chứng khoán châu Âu giảm điểm vào đầu phiên 6/3, khép lại một tuần biến động mạnh của thị trường khi xung đột Trung Đông đẩy giá dầu và khí đốt tăng vọt, làm dấy lên lo ngại lạm phát quay trở lại.

Chỉ số Stoxx Europe 600 đã giảm gần 5% trong tuần này, mức giảm mạnh nhất kể từ tháng 4 năm ngoái. Giá dầu Brent tăng 2% lên 87 USD/thùng trong ngày 6/3 và đã tăng gần 20% trong cả tuần, trong khi giá khí đốt tại châu Âu tăng khoảng 60%.

Bảng giá xăng dầu tại một trạm xăng ở Berlin, Đức ngày 4/3. Ảnh: Reuters

Bộ trưởng Năng lượng Qatar Saad al-Kaabi cảnh báo ngay cả khi giao tranh dừng lại, nguồn cung năng lượng cũng cần “vài tuần đến vài tháng” để phục hồi. Lo ngại giá năng lượng tăng khiến thị trường dự đoán Ngân hàng Trung ương châu Âu có thể phải nâng lãi suất thêm 0,25 điểm phần trăm trước cuối năm để kiềm chế lạm phát.

Mỹ phải chịu trách nhiệm cho cái chết của 150 nữ sinh

Theo hai điều tra viên quân sự Mỹ chia sẻ với Reuters, nhiều khả năng lực lượng Mỹ đã không kích nhầm vào trường tiểu học dành cho nữ sinh tại thành phố Minab, Iran, trong ngày 28/2, khiến 150 em thiệt mạng. Con số thương vong do Đại sứ Iran tại Liên Hợp Quốc đưa ra. Hiện cuộc điều tra của phía Mỹ chưa đưa ra kết luận cuối cùng.

Các huyệt mộ được chuẩn bị để chôn cất các nạn nhân thiệt mạng trong vụ tấn công ngày 28/2 vào trường tiểu học ở Minab, Iran. Ảnh: Reuters.

Bộ trưởng Chiến tranh Mỹ Pete Hegseth ngày 4/3 đã thừa nhận quân đội đang tiến hành điều tra vụ việc này, đồng thời nhấn mạnh Mỹ không cố ý nhắm vào các mục tiêu dân sự.

Hai nguồn tin cho biết vẫn có khả năng xuất hiện bằng chứng mới cho thấy trách nhiệm trong vụ việc thuộc về bên khác. Theo luật nhân đạo quốc tế, việc cố ý tấn công trường học, bệnh viện và các công trình dân sự có thể bị xem là tội ác chiến tranh.

Trong khi đó, căn cứ không quân al-Udeid của Mỹ ở Qatar liên tục bị Iran tấn công vơi chiến thuật lặp lại. Dù tần suất và quy mô tấn công có thay đổi, nhưng cơ bản các đòn đánh bằng UAV vẫn xuất hiện liên tục.

Iran đặc cách cho tàu Trung Quốc, Nga qua eo biển Hormuz

So sánh lưu lượng vận tải biển qua eo Hormuz trong ngày 27/2 (trước khi chiến sự nổ ra) và ngày 4/3. Ảnh: Reuters.

Dữ liệu vận tải biển cho thấy hoạt động của các tàu chở dầu qua eo biển Hormuz bị đình trệ kể từ ngày 28/2. Riêng tàu chở dầu mang cờ Trung Quốc có khả năng sẽ được Iran đặc cách.

Theo đồ họa do Reuters thực hiện dựa trên dữ liệu vận tải biển của nền tảng MarineTraffic, lưu lượng tàu chở dầu qua eo biển chiến lược Hormuz đã giảm mạnh kể từ khi chiến sự nổ ra tại Iran.

Ảnh chụp từ trên không đảo Qeshm ở eo biển Hormuz, ngày 10/12/2023. Ảnh: Reuters

Eo biển Hormuz là tuyến vận tải năng lượng quan trọng, trung chuyển khoảng 20% nguồn cung dầu và khí tự nhiên hóa lỏng toàn cầu. Hiện hàng trăm tàu đang phải neo đậu “vật vờ” tại khu vực, không dám đi qua eo biển.

Theo ước tính của Reuters, ít nhất 300 tàu, bao gồm cả tàu chở dầu, chở khí tự nhiên hóa lỏng và chở hàng đang neo ngoài khơi các quốc gia sản xuất năng lượng lớn ở vùng Vịnh như Iraq, Saudi Arabia và Qatar.

Kể từ khi xung đột giữa Mỹ - Israel và Iran bùng phát, ít nhất 8 tàu đã bị tấn công khi tìm cách đi qua eo biển.

Các tàu chở dầu đậu ngoài khơi Fujairah thuộc Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE) ngày 3/3. Ảnh: Reuters.

3 nguồn tin ngoại giao cho Reuters biết rằng Trung Quốc đang tìm kiếm sự đảm bảo từ Iran để các tàu vận chuyển dầu và khí tự nhiên hóa lỏng của nước này có thể đi qua eo biển Hormuz an toàn.

Trung Quốc vốn có quan hệ tương đối thân thiện với Iran, nước này vận chuyển khoảng 45% lượng dầu nhập khẩu trên tuyến hàng hải chạy qua eo biển Hormuz.

Trước đó, Iran đã tuyên bố tàu của Mỹ, Israel, các nước châu Âu cũng như các nước đồng minh của nhóm này sẽ không được phép đi qua eo biển.

Iran còn tung ra các đòn tấn công vào các nhà máy lọc dầu tại một số quốc gia vùng Vịnh. Trong bối cảnh hoạt động sản xuất và vận chuyển dầu mỏ đều bị gián đoạn, giá dầu đã tăng hơn 15% kể từ khi xung đột bắt đầu ngày 28/2.

Mỹ chi 3,7 tỷ USD cho 100 giờ đầu trong chiến dịch Iran

Chi phí cho 100 giờ đầu tiên trong chiến dịch quân sự của Mỹ nhằm vào Iran ước tính lên tới 3,7 tỷ USD, tương đương khoản chi 891,4 triệu USD cho mỗi ngày kéo dài xung đột.

Các con số vừa được đưa ra trong báo cáo của Trung tâm Nghiên cứu Chiến lược và Quốc tế (CSIS), viện nghiên cứu chính sách độc lập hàng đầu của Mỹ.

Trong bối cảnh Tổng thống Mỹ và Bộ trưởng Chiến tranh Mỹ đều cho biết chiến dịch có thể kéo dài trong nhiều tuần, CSIS nhận định Lầu Năm Góc sẽ cần nguồn tài chính ngoài ngân sách để tài trợ chiến dịch.

Theo CSIS, chi phí tiến hành chiến dịch có thể sẽ giảm đi khi quân đội Mỹ chuyển sang sử dụng các loại vũ khí có giá thành thấp hơn. Giai đoạn đầu của chiến dịch thường tốn kém do phải sử dụng các loại vũ khí tối tân cho các đòn đánh “phủ đầu”.

Tuy vậy, khoản chi ngoài ngân sách vẫn sẽ rất lớn. “Những chi phí phát sinh ngoài dự toán là rất đáng kể. Cuối cùng, Bộ Chiến tranh Mỹ vẫn cần có thêm nguồn tài trợ, bởi các biện pháp cắt giảm chi phí trong cuộc xung đột luôn gặp nhiều khó khăn”, báo cáo nhận định.

Khói bốc lên mù mịt từ sân vận động tại Tehran Video do nhân chứng tại Tehran ghi lại cho thấy cột khói đen dày đặc bốc lên từ sân vận động Azadi sau đòn không kích của Mỹ và Israel vào thủ đô Iran. Các hãng thông tấn của Iran như IRIB và WANA xác nhận sân vận động Azadi đã bị phá hủy, tuy nhiên, thời điểm chính xác sân vận động Azadi bị phá hủy chưa thể xác minh. Nhân chứng tại hiện trường cho biết họ nghe thấy nhiều tiếng nổ lớn.

Mỹ cho Ấn Độ 30 ngày để "cai" dầu Nga

Mỹ cho biết đã cấp cơ chế miễn trừ tạm thời kéo dài 30 ngày, cho phép Ấn Độ tiến hành nốt các giao dịch còn dang dở đối với lượng dầu Nga đang mắc kẹt trên biển.

“Biện pháp ngắn hạn này được thiết kế có chủ đích để không mang lại lợi ích tài chính đáng kể và lâu dài cho Nga. Cơ chế miễn trừ này chỉ cho phép các giao dịch được tiến hành đối với lượng dầu đang bị mắc kẹt trên biển”, Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent tuyên bố trong tối 5/3.

Tàu chở dầu nghi thuộc “hạm đội bóng tối” của Nga bị lực lượng chức năng Pháp chặn lại trên vùng biển ngoài khơi Martigues, Pháp, ngày 25/1. Ảnh: Reuters.

Ấn Độ hiện có lượng dự trữ dầu thô đủ dùng trong 25 ngày nữa. Khoảng 40% nguồn cung dầu của nước này đến từ Trung Đông, đi qua eo biển Hormuz, nhưng tuyến vận tải biển này hiện đã bị Iran phong tỏa.

Một nguồn thạo tin cho biết để có cơ chế miễn trừ 30 ngày, New Delhi đã phải liên hệ, đề nghị Mỹ đồng ý. Trong những năm gần đây, Ấn Độ là khách hàng mua dầu thô vận chuyển bằng đường biển lớn nhất của Nga. Tuy nhiên, từ tháng 1, Ấn Độ đã phải giảm nhập khẩu dầu từ Nga dưới sức ép từ Washington.

An Hòa - Phương Hà