Sửa Luật Đo lường: Làm rõ trách nhiệm của cơ sở sản xuất, nhập khẩu

Giảm kiểm tra phải đi đôi với duy trì độ chính xác

Sáng 26/10, tại Nhà Quốc hội, dưới sự điều hành của Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Hồng Diên, Quốc hội thảo luận về dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Đo lường.

Tại phiên họp, đa số các đại biểu Quốc hội cơ bản thống nhất với sự cần thiết sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Đo lường nhằm nâng cao độ tin cậy của kết quả đo, bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng, hỗ trợ hoạt động sản xuất, kinh doanh và đáp ứng yêu cầu chuyển đổi số.

Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Hồng Diên điều hành phiên họp.

Đóng góp ý kiến về quy định quản lý theo rủi ro và điều chỉnh chu kỳ kiểm định được quy định trong dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Đo lường, đại biểu Nguyễn Văn Huy, Đoàn Đại biểu Quốc hội tỉnh Hưng Yên đồng tình với khoản 6 Điều 43 về tăng cường kiểm tra dựa trên mức độ rủi ro, đồng thời sử dụng kết quả Chương trình bảo đảm đo lường để xem xét giảm kiểm tra theo kế hoạch.

Tuy nhiên, theo đại biểu Nguyễn Văn Huy, cần phân biệt rủi ro kỹ thuật của phương tiện đo với nguy cơ không tuân thủ của tổ chức, cá nhân sử dụng phương tiện đo. Bởi thiết bị có độ ổn định cao không đồng nghĩa với việc không thể bị can thiệp trong quá trình sử dụng. Vì vậy, đại biểu đề nghị quy định ngay trong Luật các nguyên tắc và căn cứ chủ yếu để đánh giá rủi ro, bảo đảm khách quan, công khai, có thể kiểm chứng và tránh áp dụng tùy nghi.

Đối với khoản 4 Điều 34c về điều chỉnh chu kỳ kiểm định, cần xác lập rõ điều kiện và giới hạn điều chỉnh, nhất là với phương tiện đo liên quan trực tiếp đến sức khỏe, tính mạng và an toàn con người. Giảm kiểm tra phải đi đôi với duy trì độ chính xác, độ tin cậy của kết quả đo.

Đại biểu Nguyễn Văn Huy, Đoàn Đại biểu Quốc hội tỉnh Hưng Yên đóng góp ý kiến.

Đối với kiểm soát lượng hàng đóng gói sẵn khi bỏ cơ chế phân nhóm và dấu định lượng, đại biểu Nguyễn Văn Huy ghi nhận việc bổ sung điểm e khoản 2 Điều 39, yêu cầu cơ sở sản xuất, kinh doanh thiết lập biện pháp kiểm soát lượng phù hợp và lưu giữ hồ sơ, dữ liệu phục vụ kiểm tra. Đây là hướng tiếp cận hợp lý, nhưng giảm tiền kiểm chỉ có ý nghĩa khi trách nhiệm hậu kiểm được quy định đủ rõ.

Đại biểu Nguyễn Văn Huy cũng đề nghị làm rõ ngay trong Luật trách nhiệm của cơ sở sản xuất, nhập khẩu đối với việc bảo đảm lượng hàng hóa; nghĩa vụ lưu giữ dữ liệu và cung cấp thông tin phục vụ kiểm tra, giải quyết khiếu nại. Đồng thời, cần xác lập nguyên tắc kiểm soát phù hợp với mức độ rủi ro và đặc điểm từng nhóm sản phẩm, tránh quy định chung chung khiến việc phát hiện, xử lý hàng thiếu lượng thiếu căn cứ thực hiện.

Đề xuất sửa quy định nhiệm vụ quản lý đo lường của UBND cấp xã

Đóng góp ý kiến về quy định phân biệt hành vi sửa chữa, làm sai lệch chứng thư trái pháp luật với việc đính chính, thay thế chứng thư hợp lệ, đại biểu Dương Khắc Mai, Đoàn Đại biểu Quốc hội tỉnh Lâm Đồng đề nghị chỉnh lý khoản 4 Điều 7 để cấm hành vi giả mạo, tẩy xóa hoặc sửa chữa trái pháp luật làm sai lệch, che giấu kết quả đo lường; đồng thời xác định việc đính chính, thay thế, thu hồi chứng thư đúng thẩm quyền và quy trình, có lưu nội dung gốc, lý do, thời điểm, chủ thể và lịch sử thay đổi không thuộc hành vi bị cấm. Nếu kết quả kỹ thuật không còn đáng tin cậy, phải đánh giá hoặc xử lý lại, không được chỉ sửa chứng thư.

Các đại biểu Quốc hội dự phiên họp.

Trong dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Đo lường giao Chủ tịch UBND cấp xã chủ trì kiểm tra nhà nước về đo lường đối với phương tiện đo (cân, thiết bị đo...) và lượng hàng đóng gói sẵn tại các chợ, điểm kinh doanh.

Về nội dung này, đại biểu Tô Ái Vang, Đoàn Đại biểu Quốc hội TP Cần Thơ cho rằng, quy định trên khó khả thi vì công chức cấp xã đang quá tải, không có chuyên môn sâu về kỹ thuật đo lường và thiếu các thiết bị mẫu chuẩn được kiểm định để xác định sai số mang tính pháp lý. Nếu giao việc mà không có công cụ sẽ khó thực thi hoặc gây rủi ro sai sót pháp lý nghiêm trọng khi xử phạt.

Vì vậy, đại biểu Tô Ái Vang kiến nghị sửa đổi Khoản 3 Điều 56 theo hướng đưa cấp xã về đúng điều kiện và năng lực thực tế như: Tuyên truyền và phổ biến pháp luật; iám sát cộng đồng, tiếp nhận phản ánh, khiếu nại của người dân. Việc chủ trì kiểm tra kỹ thuật phải thuộc về cơ quan chuyên môn có đủ máy móc chuyên dụng. UBND cấp xã chỉ phối hợp với cơ quan quản lý đo lường chuyên ngành cấp tỉnh để kiểm tra, xử lý khi có dấu hiệu vi phạm.

Bộ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ Vũ Hải Quân phát biểu tại phiên họp. 

Thay mặt cơ quan chủ trì soạn thảo dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Đo lường, Bộ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ Vũ Hải Quân thông tin, tại phiên thảo luận tổ đã có 48 đại biểu phát biểu với 252 lượt ý kiến. Tại phiên thảo luận tại hội trường, đã có thêm 13 đại biểu phát biểu với hơn 40 lượt ý kiến về Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Đo lường.

Cơ quan chủ trì soạn thảo ghi nhận có nhiều ý kiến tán thành với sự cần thiết sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Đo lường. Nhiều ý kiến xuất phát từ thực tiễn đời sống của cử tri như việc tính tiền điện, tiền nước, mua xăng, cân hàng ở chợ đến kết luận về một hành vi vi phạm đều dựa vào kết quả đo lường. Kết quả đo lường chính xác là cơ sở đảm bảo công bằng trong giao dịch và giữ niềm tin của xã hội.

Bộ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ Vũ Hải Quân khẳng định, Bộ sẽ tiếp thu các ý kiến đóng góp của đại biểu Quốc hội và phối hợp chặt chẽ với Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường cùng các cơ quan có liên quan để hoàn thiện dự thảo luật trình Quốc hội xem xét thông qua.