Tái hiện các nghi lễ Tết cung đình ở Hoàng thành Thăng Long

Tết Nguyên đán là một trong những lễ tiết có nhiều phong tục độc đáo và mang đậm dấu ấn văn hóa bản địa của người Việt trên khắp lãnh thổ Việt Nam. Đặc biệt, tại mảnh đất kinh kỳ ngàn năm văn hiến, văn hóa tết Nguyên đán lại càng phong phú và đặc sắc, nơi đây là sự hội tụ và giao thoa giữa nền văn hóa cung đình và văn hóa dân gian truyền thống. Ảnh: Phạm Sỹ.

Dưới chế độ Nhà nước quân chủ, nhà vua và triều đình là người đại diện cho muôn dân, đại diện cho sự hưng thịnh, vững bền của quốc gia. Do đó, đã hình thành nên một hệ thống các nghi lễ Tết cung đình vừa trang trọng, tôn nghiêm, biểu thị quyền uy tối cao của bậc thiên tử. Ảnh: Phạm Sỹ.

Các đại biểu dự lễ “Tống cựu nghinh tân”, tiễn năm cũ, đón chào năm mới. Ảnh: Phạm Sỹ.

Bà Vũ Thu Hà - Phó Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội phát biểu. Ảnh: Phạm Sỹ.

Ông Johnathan Baker, Trưởng đại diện Văn phòng UNESCO tại Việt Nam khẳng định, nghi lễ “Tống cựu nghinh tân” là sự kết hợp hài hòa và giàu ý nghĩa giữa các nghi lễ cung đình truyền thống với những hình thức trải nghiệm văn hóa đương đại.

Lễ Tống cựu nghinh tân (tiễn cũ, đón mới) là một nét đẹp văn hóa truyền thống độc đáo. Trong đó: lễ Tiến lịch; lễ thả cá chép tiễn ông Công, ông Táo về trời; lễ dựng Nêu và lễ đổi gác tại cổng Đoan Môn là bốn nghi lễ quan trọng. Ảnh: Phạm Sỹ.

Sau hồi trống, các nghi lễ được tiến hành một cách trang nghiêm. Ảnh: Phạm Sỹ.

Lễ Tiến lịch là một nghi lễ quan trọng được tổ chức vào cuối năm, khi triều đình dâng lên Hoàng đế tấm lịch mới của năm tiếp theo. Đây là nghi thức thể hiện sự cẩn trọng trong công việc trị quốc, an dân của triều đình xưa. Ảnh: Phạm Sỹ.

Các quan viên trong triều phục trang nghiêm, thực hiện đầy đủ các công đoạn như trình dâng cuốn lịch, đọc chiếu chỉ ban bố thời gian chính thức của năm mới, và cầu chúc quốc thái dân an. Ảnh: Phạm Sỹ.

Sau khi thực hiện nghi lễ Tiến lịch, đoàn tiến hành thực hiện nghi lễ thả cá chép vào ngày ông Công ông Táo. Ảnh: Phạm Sỹ.

Nghi lễ thả cá chép vào ngày ông Công ông Táo là một phong tục truyền thống của người Việt Nam, thể hiện lòng thành kính với các Táo quân. Vào ngày 23 tháng Chạp âm lịch hàng năm, trong cung đình cũng như các gia đình thực hiện nghi lễ cúng tiễn ông Công, ông Táo về trời, cầu mong sự bình an, thịnh vượng cho quốc gia và gia đình vào năm mới. Ảnh: Phạm Sỹ.

Các đại biểu thực hiện nghi thức thả cá chép. Ảnh: Phạm Sỹ.

Lễ dựng cây Nêu đã trở thành biểu tượng văn hóa của người Việt, với ý nghĩa cầu mong một năm mới an lành, hạnh phúc. Ảnh: Phạm Sỹ.

Trong không khí trang nghiêm, các đại biểu làm lễ theo nghi thức truyền thống trước khi dựng cây Nêu. Ảnh: Phạm Sỹ.

Sau các nghi thức tế lễ trời đất, cây Nêu được dựng lên trong niềm vui hân hoan của mọi người, báo hiệu chính thức thời khắc Tết đến xuân về. Ảnh: Phạm Sỹ.

Đại biểu tiến hành treo khánh trên cây Nêu. Ảnh: Phạm Sỹ.

Các đại biểu cùng nhau thực hiện thả phướn. Ảnh: Phạm Sỹ.

Lễ đổi gác đã cho thấy việc canh gác và bảo vệ cung thành được các triều đại phong kiến tổ chức vô cùng nghiêm ngặt. Đổi gác là một nghi thức quan trọng diễn ra hàng ngày trong cấm thành Thăng Long và triều Đại nhà Lê cũng không ngoại lệ. Để đảm bảo nhiệm vụ canh giữ, luật quy định binh lính phải đến đúng giờ, đúng quân số và chuẩn bị đầy đủ các công cụ hỗ trợ.

Sự kiện tái hiện đã mang đến cho du khách một góc nhìn chân thực về công tác canh phòng thời xưa, với đội ngũ lính gác trong trang phục chỉnh tề, vũ khí sẵn sàng, thực hiện nghi thức giao ca theo đúng trình tự truyền thống. Ảnh: Phạm Sỹ.

Du khách tham quan đường hoa Bình minh – điểm nhấn du xuân, đón Tết tại Khu di sản Hoàng thành Thăng Long trong dịp Tết Bính Ngọ 2026. Ảnh: Phạm Sỹ.

Du khách quốc tế tham quan, chụp ảnh tại đường hoa Bình minh. Ảnh: Phạm Sỹ.

Phạm Sỹ