Tài sản mã hóa và tương lai thị trường tài chính số

Phó Chủ tịch UBCKNN Bùi Hoàng Hải phát biểu khai mạc Hội nghị

Phát biểu khai mạc Hội nghị, Phó Chủ tịch UBCKNN Bùi Hoàng Hải cho biết tài sản mã hóa, đặc biệt là xu hướng số hóa các tài sản thực (RWA), không còn là khái niệm nằm trên giấy mà đang dần trở thành trụ cột mới của nền kinh tế số. Trong bối cảnh Chính phủ đẩy mạnh phát triển thị trường tài chính số, ban hành khung pháp lý và triển khai thí điểm thị trường tài sản mã hóa theo Nghị quyết số 05/2025/NQ-CP, Việt Nam đang đứng trước cơ hội lớn để thu hút dòng vốn quốc tế, khai mở các mô hình kinh doanh đột phá và khẳng định vị thế trên bản đồ công nghệ tài chính khu vực.

Phó Chủ tịch UBCKNN đánh giá để thị trường phát triển bền vững, cần xây dựng hệ sinh thái tài chính minh bạch, an toàn, quản trị hiệu quả rủi ro và bảo đảm quyền, lợi ích hợp pháp của nhà đầu tư. Đây cũng là yêu cầu trọng tâm đối với cơ quan quản lý, các doanh nghiệp trong quá trình phát triển thị trường tài chính, chứng khoán, trong đó có việc đưa vào vận hành thí điểm các thị trường mới như thị trường tài sản mã hóa tại Việt Nam.

Theo đó, Phó Chủ tịch UBCKNN tin tưởng, với sự góp mặt của các diễn giả đến từ cơ quan quản lý, các chuyên gia, các thành viên thị trường và sự tham gia thảo luận tích cực của các đại biểu, hội nghị sẽ mang đến những góc nhìn đa chiều, các giải pháp thiết thực và những khuyến nghị chính sách sắc bén. Những ý kiến đóng góp về tương lai thị trường tài chính số, thị trường giao dịch tài sản mã hóa sẽ là tiền đề quan trọng, góp phần định hình hệ thống tài chính số an toàn, minh bạch và phát triển đột phá trong tương lai.

Tại hội nghị, Phó trưởng Ban thường trực Ban Quản lý thị trường giao dịch tài sản mã hóa (UBCKNN) Tô Trần Hòa cho biết chỉ trong thời gian ngắn, từ tháng 9/2025 đến nay, Việt Nam đã ban hành hàng loạt văn bản quan trọng để đặt nền móng cho thị trường mới này. Các văn bản gồm hai luật, một nghị quyết và ba thông tư, hướng tới mục tiêu hình thành thị trường tài sản mã hóa có kiểm soát, minh bạch và phù hợp với thông lệ quốc tế.

Theo ông Hòa, văn bản đầu tiên là Nghị quyết số 05 về thí điểm thị trường tài sản mã hóa tại Việt Nam, có hiệu lực từ ngày 9/9/2025. Tiếp đó, Luật Công nghiệp công nghệ số lần đầu tiên đưa các khái niệm về tài sản số, tài sản mã hóa và tài sản ảo vào hệ thống pháp luật.

Quang cảnh hội nghị

Điểm đáng chú ý, Việt Nam đã thừa nhận đây là một loại tài sản theo Bộ luật Dân sự. Điều này có ý nghĩa quan trọng vì lần đầu tiên tài sản mã hóa của nhà đầu tư có cơ sở pháp lý để được bảo vệ như một loại tài sản hợp pháp của người dân.

Bên cạnh đó, Luật Đầu tư cũng cho phép doanh nghiệp đăng ký ngành nghề kinh doanh liên quan đến tài sản mã hóa, đồng thời xác định đây là ngành nghề kinh doanh có điều kiện. Bộ Tài chính cũng đã ban hành 3 thông tư, trong đó có một thông tư về kế toán, kiểm toán và hai thông tư hướng dẫn về thuế đối với các tổ chức tham gia thị trường.

Ông Hòa cho biết chính sách hiện nay hướng tới 4 mục tiêu lớn. Thứ nhất là thiết lập khung pháp lý cơ bản để hình thành thị trường tài sản mã hóa tại Việt Nam. Thứ hai là thu hút vốn đầu tư nước ngoài, phục vụ phát triển kinh tế số. Thứ ba là đưa thị trường này vào khuôn khổ phòng, chống rửa tiền và chống tài trợ vũ khí hủy diệt hàng loạt. Cuối cùng là đáp ứng các tiêu chuẩn quốc tế như FATF, FSB và IOSCO.

Đáng chú ý, trong bối cảnh Việt Nam đang nằm trong danh sách xám về phòng, chống rửa tiền, việc hoàn thiện khung pháp lý cho tài sản mã hóa được kỳ vọng sẽ góp phần cải thiện tiêu chuẩn và xếp hạng của Việt Nam trong thời gian tới.

Theo ông Chris Chiew, Cố vấn cao cấp của Công ty cổ phần Sàn giao dịch Tài sản Mã hóa Thịnh Vượng Việt Nam (CAEX) nhận định, Việt Nam sở hữu nhiều lợi thế để phát triển thị trường tài sản mã hóa; trong đó, dân số hơn 100 triệu người với tỷ lệ tiếp cận công nghệ cao, đứng thứ 7 thế giới về số lượng người dùng tài sản mã hóa; nền kinh tế tăng trưởng năng động với GDP tăng 8,02%; cùng dư địa lớn của thị trường vốn khi vốn hóa thị trường chứng khoán hiện tương đương khoảng 72% GDP, thấp hơn mục tiêu 120% GDP vào năm 2030.

Theo ông Chris Chiew, một trong những điểm nghẽn hiện nay là nhiều nhà đầu tư cá nhân khó tiếp cận các tài sản có giá trị lớn như bất động sản hay tài sản tư nhân, trong khi hơn 900.000 doanh nghiệp vừa và nhỏ vẫn gặp khó khăn trong tiếp cận nguồn vốn. Mã hóa tài sản được xem là giải pháp giúp số hóa quyền sở hữu, nâng cao tính minh bạch, tăng thanh khoản và mở rộng cơ hội đầu tư cho nhiều đối tượng.

Các tài sản có tiềm năng được mã hóa bao gồm bất động sản, vàng, hàng hóa, kim loại quý, hạ tầng, trung tâm dữ liệu, dự án năng lượng, khu công nghiệp và cảng biển. Dẫn chứng từ thị trường quốc tế cho thấy nhiều tổ chức tài chính lớn như Black Rock, Hamilton Lane hay Open Eden đã triển khai thành công các sản phẩm token hóa tài sản. Dự báo quy mô thị trường tài sản mã hóa toàn cầu có thể đạt khoảng 19.000 tỷ USD vào năm 2033, trong khi Việt Nam được kỳ vọng đạt quy mô 70-80 tỷ USD vào năm 2030.

Để bảo đảm thị trường phát triển an toàn, ông Chris Chiew đề xuất cơ quan quản lý lựa chọn các loại tài sản phù hợp để triển khai trước, xây dựng cơ chế bảo vệ nhà đầu tư, tách biệt tài sản khách hàng với tài sản của sàn giao dịch và tăng cường các biện pháp phòng chống rửa tiền, gian lận.