Tại sao người dân Mỹ, châu Âu không dùng vòi xịt vệ sinh trong khi ở Việt Nam rất phổ biến?

Dù công nghệ không ngừng phát triển và cuộc sống hiện đại thay đổi từng ngày, thói quen vệ sinh cá nhân vẫn duy trì nhiều nét đặc trưng qua hàng thế kỷ. Vòi xịt vệ sinh là vật dụng quen thuộc trong phòng tắm của nhiều quốc gia, đặc biệt tại châu Á. Tuy nhiên, tại châu Mỹ và một số nước châu Âu, thiết bị này lại ít được sử dụng và gần như vắng bóng trong nhiều gia đình.

Tại sao người dân Mỹ, châu Âu không dùng vòi xịt vệ sinh trong khi ở Việt Nam rất phổ biến? Ảnh minh họa.

Vì sao người dân châu Âu, châu Mỹ không dùng vòi xịt?

Ở dạng sơ khai, vòi xịt thực chất là một thiết bị vệ sinh thấp được đặt bên cạnh bồn cầu. Dù đã xuất hiện từ khá sớm, đến khoảng thế kỷ 17, thiết bị này mới được biết đến rộng rãi hơn khi du nhập vào Pháp. Thời kỳ đầu, nó thường được gọi là “ghế vệ sinh”, có thiết kế bằng gỗ khá cồng kềnh và chủ yếu phục vụ tầng lớp hoàng gia, quý tộc.

Qua nhiều lần cải tiến về thiết kế và cách sử dụng, thiết bị vệ sinh này dần phát triển thành dạng vòi xịt quen thuộc tại nhiều quốc gia châu Á cũng như một số nước châu Âu như Tây Ban Nha, Pháp, Italia. Tuy nhiên, tại Bắc Âu, Trung Âu và châu Mỹ, vòi xịt chưa bao giờ trở thành vật dụng tiêu chuẩn trong mọi gia đình. Điều này xuất phát từ một số nguyên nhân chính:

Giấy vệ sinh trở thành lựa chọn chủ đạo

Một yếu tố quan trọng nằm ở quá trình hình thành thói quen vệ sinh tại phương Tây. Tại châu Mỹ, giấy vệ sinh dần trở thành sản phẩm phổ biến từ thế kỷ 20 nhờ sự tiện dụng và hoạt động quảng bá mạnh mẽ của các nhà sản xuất. Giấy vệ sinh được giới thiệu như một sản phẩm gắn với lối sống hiện đại, sạch sẽ và tiện lợi, khiến nhu cầu tìm kiếm những phương pháp thay thế như vòi xịt không thực sự lớn.

Tương tự, tại Bắc và Trung Âu, giấy vệ sinh cũng từng bước trở thành lựa chọn quen thuộc từ cuối thế kỷ 19 sang đầu thế kỷ 20. Khi ngành công nghiệp giấy phát triển, sản phẩm này được xem là giải pháp đơn giản, tiện lợi và phù hợp với điều kiện sinh hoạt. Thói quen ấy dần được duy trì qua nhiều thế hệ, đến mức việc sử dụng giấy trở thành điều hiển nhiên trong đời sống hằng ngày.

Giấy vệ sinh trở thành lựa chọn chủ đạo. Ảnh minh họa.

Quan niệm khác nhau về sự sạch sẽ

Tại nhiều quốc gia phương Tây, người dân có xu hướng cho rằng giấy vệ sinh đã đáp ứng đủ nhu cầu làm sạch. Nước chủ yếu được sử dụng khi tắm rửa, trong khi việc dùng nước trực tiếp cho vùng nhạy cảm có thể tạo cảm giác bất tiện hoặc không quen thuộc, đặc biệt ở những khu vực có khí hậu lạnh như Bắc và Trung Âu.

Ngoài ra, một yếu tố lịch sử cũng được nhắc đến là trải nghiệm của binh lính Mỹ và Anh tại Pháp trong Thế chiến II. Khi nhìn thấy các thiết bị vệ sinh kiểu này tại một số nhà chứa, một bộ phận binh lính đã gắn chúng với hoạt động mại dâm và những hình ảnh thiếu lành mạnh. Những định kiến đó phần nào được mang trở về quê nhà, góp phần khiến thiết bị vệ sinh bằng nước khó trở thành thói quen phổ biến tại nhiều khu vực châu Âu và châu Mỹ.

Phòng tắm có diện tích hạn chế

Một nguyên nhân mang tính thực tế nhưng thường ít được nhắc đến là diện tích phòng tắm cùng hệ thống điện nước. Tại Mỹ, nhiều phòng tắm hiện đại được bố trí khá gọn, chủ yếu xoay quanh bồn cầu, bồn rửa và khu vực tắm, nên không còn nhiều khoảng trống cho một thiết bị vệ sinh riêng. Việc lắp thêm thiết bị cũng có thể cần bổ sung đường ống và thay đổi kết cấu, khiến không ít gia đình không mặn mà với phương án này.

Tại Bắc và Trung Âu, văn hóa đề cao sự riêng tư cũng khiến các vấn đề liên quan đến chức năng cơ thể ít được trao đổi công khai. Bên cạnh đó, nhiều phòng tắm trong các căn hộ đô thị có diện tích khiêm tốn, thiết kế tối giản và không được chuẩn bị sẵn hệ thống cấp thoát nước phù hợp. Khi hạ tầng ban đầu không đáp ứng, việc lắp thêm vòi xịt thường không nằm trong danh sách ưu tiên của gia chủ.

Thiếu thói quen sử dụng

Tại châu Mỹ, Bắc Âu và Trung Âu, vòi xịt chưa từng có mức độ phổ biến đủ lớn để trở thành một phần quen thuộc trong sinh hoạt. Khác với nhiều quốc gia châu Á, nơi cách vệ sinh bằng nước được truyền từ cha mẹ sang con cái như một thói quen gia đình, người dân ở nhiều nước phương Tây không có cùng trải nghiệm văn hóa với thiết bị này.

Trẻ em lớn lên trong những gia đình chủ yếu dùng giấy vệ sinh nên vòi xịt gần như không xuất hiện trong sinh hoạt thường ngày. Khi không được xem là thiết bị cần thiết, không có thói quen gia đình duy trì và cũng không chịu sức ép xã hội phải sử dụng, vòi xịt rất khó tự nhiên trở thành tiêu chuẩn. Chính sự thiếu hụt một “động lực văn hóa” đủ mạnh đã khiến thiết bị này chậm phổ biến, dù xét về khả năng làm sạch hay công nghệ, nó vẫn là một lựa chọn đáng cân nhắc.