Tân Thanh - Pò Chài: Nơi mở lối cho du lịch và giao lưu văn hóa Việt - Trung

Nằm ở khu vực biên giới phía Bắc, cửa khẩu Tân Thanh (tỉnh Lạng Sơn, Việt Nam) - Pò Chài (Khu tự trị dân tộc Choang Quảng Tây, Trung Quốc) từ lâu đã là điểm giao thương sôi động giữa hai quốc gia. Tuy nhiên, ở thời điểm hiện tại, hoạt động du lịch tại cửa khẩu Tân Thanh vẫn còn mang tính tự phát, quy mô nhỏ và chưa khai thác hết tiềm năng. Du khách đến khu vực này chủ yếu là khách qua cửa khẩu kết hợp mua sắm, tham quan ngắn ngày hoặc khách hành hương đến chùa Tân Thanh. Thời gian lưu trú ngắn, mức chi tiêu thấp và thiếu các sản phẩm du lịch đặc thù là những hạn chế dễ nhận thấy.

Cơ sở vật chất cửa khẩu Tân Thanh hiện chưa đáp ứng được tiềm năng phát triển du lịch trong khu vực.

Hệ thống khu lưu trú tại Tân Thanh hiện chỉ có một khách sạn và các nhà nghỉ nhỏ, chất lượng dịch vụ chưa đồng đều, thiếu các cơ sở lưu trú đạt chuẩn phục vụ khách du lịch dài ngày hoặc khách quốc tế. Các nhà hàng, cơ sở ẩm thực tập trung dọc các tuyến đường cửa khẩu, đáp ứng nhu cầu ăn uống nhanh, chưa hình thành không gian ẩm thực mang tính trải nghiệm, giới thiệu văn hóa ẩm thực vùng biên.

Hoạt động tìm hiểu văn hóa địa phương tuy có tiềm năng lớn với bản sắc dân tộc Tày - Nùng, hệ thống lễ hội truyền thống và đời sống sinh hoạt đặc trưng, nhưng chưa được tổ chức thành sản phẩm du lịch hoàn chỉnh. Các bản làng, không gian sinh hoạt cộng đồng chưa được đầu tư hạ tầng, thiếu sự kết nối với tuyến tham quan cửa khẩu.

Người Tày, Nùng ở Tân Thanh vẫn lưu giữ được bản sắc văn hóa truyền thống.

Trong nửa đầu năm 2026, có hơn 2 triệu lượt người xuất nhập cảnh qua cửa khẩu Tân Thanh, tăng 301 nghìn lượt so với cùng kỳ năm 2025. Rõ ràng, hiện trạng cơ sở vật chất phục vụ du lịch chưa tương xứng với lợi thế phát triển du lịch và giao lưu văn hóa của nhân dân hai nước Việt - Trung.

Nhận diện rõ những hạn chế này, Đề án Khu hợp tác thương mại, du lịch Tân Thanh - Pò Chài được định hướng trở thành khu vực phát triển du lịch biên giới đồng bộ, chuyên nghiệp. Du lịch không chỉ là hoạt động bổ trợ mà được xác định là một trong những trụ cột quan trọng, gắn với thương mại, dịch vụ và giao lưu văn hóa. Quy hoạch dự án chú trọng tái tổ chức không gian, cải tạo cảnh quan, đầu tư hạ tầng du lịch, hình thành các khu chức năng phục vụ lưu trú, ẩm thực, trải nghiệm văn hóa và vui chơi giải trí.

Hướng đến thay đổi diện mạo du lịch Tân Thanh - Pò Chài

Sắp tới đây, Đề án Khu hợp tác thương mại, du lịch Tân Thanh - Pò Chài sẽ được triển khai đồng bộ, du lịch khu vực cửa khẩu được kỳ vọng sẽ thay đổi rõ nét, hướng tới hình ảnh một không gian du lịch biên giới hiện đại nhưng đậm đà bản sắc địa phương.

Theo đề án, Tân Thanh được định hướng phát triển du lịch tâm linh, trung tâm thương mại - dịch vụ xuyên biên giới với trung tâm mua sắm, quảng trường giao lưu văn hóa, phố đi bộ; phát huy kinh tế đêm gồm phố ẩm thực, chợ đêm, biểu diễn nghệ thuật; xây dựng kiến trúc mang đặc trưng văn hóa dân tộc địa phương.

Dự án Khu hợp tác thương mại, du lịch Tân Thanh - Pò Chài được kỳ vọng sẽ “cất cánh” du lịch vùng biên Lạng Sơn.

Trong đề án, nhiều không gian văn hóa tâm linh được quy hoạch gắn với các công trình đền, miếu, quảng trường lễ hội và tuyến cảnh quan trung tâm nhằm tạo điểm nhấn cho toàn khu vực. Nổi bật trong đó là khu vực chùa Tân Thanh cùng hệ thống miếu, đền mang đậm bản sắc văn hóa Tày - Nùng.

Bên cạnh đó, Tân Thanh sẽ trở thành trung tâm du lịch mua sắm và thương mại biên giới quy mô lớn, đóng vai trò là điểm giao thương sôi động giữa Việt Nam và Trung Quốc. Với lợi thế nằm ngay cửa khẩu quốc tế, kết nối trực tiếp với khu thương mại Pò Chài hiện đại của Trung Quốc, khu vực này được kỳ vọng phát triển thành tổ hợp mua sắm, vui chơi, giải trí và kinh tế ban đêm hấp dẫn du khách trong nước và quốc tế.

Không chỉ là trung tâm thương mại biên giới, trong tương lai, Tân Thanh sẽ phát triển thành khu du lịch nghỉ dưỡng sinh thái gắn với cảnh quan núi đá, văn hóa dân tộc và không gian yên bình vùng biên. Đề án chú trọng xây dựng các khu khách sạn, homestay, resort sinh thái và làng văn hóa du lịch cộng đồng nhằm đáp ứng nhu cầu nghỉ dưỡng, trải nghiệm và lưu trú dài ngày của du khách. Các khu nghỉ dưỡng được quy hoạch theo hướng sinh thái, sử dụng vật liệu địa phương như đá, gỗ, tre, kết hợp kiến trúc nhà sàn truyền thống.

Trung tâm của dự án mới là không gian giao lưu văn hóa Việt - Trung, được tổ chức dưới dạng quảng trường, công viên và các tuyến phố đi bộ kết nối khu vực cửa khẩu với các phân khu du lịch. Đây sẽ là nơi diễn ra các hoạt động lễ hội, biểu diễn nghệ thuật dân gian, chương trình giao lưu văn hóa, góp phần tăng cường hiểu biết và gắn kết nhân dân hai nước.

Khu hợp tác thương mại, du lịch Tân Thanh - Pò Chài được quy hoạch du lịch để kết hợp giữa truyền thống và hiện đại.

Thêm vào đó, không gian ẩm thực được quy hoạch bài bản, hình thành phố ẩm thực, khu giới thiệu đặc sản địa phương, nơi du khách có thể thưởng thức các món ăn truyền thống của vùng cao Lạng Sơn, cũng như ẩm thực Trung Quốc đặc trưng khu vực Pò Chài.

Với định hướng phát triển bền vững, dự án Khu hợp tác thương mại, du lịch Tân Thanh - Pò Chài không chỉ tạo nên bước chuyển về hạ tầng và không gian du lịch mà còn góp phần định hình Tân Thanh trở thành cửa ngõ giao lưu văn hóa và du lịch Việt - Trung tiêu biểu. Từ một điểm dừng chân ngắn ngày, Tân Thanh sẽ vươn lên thành điểm đến hấp dẫn, nơi hội tụ thương mại, du lịch, văn hóa và tình hữu nghị giữa hai nước Việt - Trung.

Đề án Khu hợp tác thương mại, du lịch Tân Thanh - Pò Chài được nghiên cứu với quy mô khoảng 70,67 ha, tổ chức thành các phân khu chức năng rõ ràng như: khu thương mại - chợ biên giới, khu dịch vụ - du lịch, khu văn hóa - giao lưu dân tộc, khu cải tạo chỉnh trang tuyến phố và tuyến phố bản sắc.

Đề án dự kiến huy động nguồn vốn từ 10 đến 15 nghìn tỷ đồng cho giai đoạn 2025 - 2030, thu hút nguồn lực từ ngân sách nhà nước, đối tác công tư (PPP), xã hội hóa, hợp tác doanh nghiệp Việt – Trung. Cơ cấu vốn dự kiến gồm trong nước 60%, dự án đầu tư nước ngoài (FDI) là 40%.