Tân Thủ tướng Anh Andy Burnham cam kết 'mang lại hy vọng', công bố nội các mới

Ông Andy Burnham đã chính thức trở thành Thủ tướng Vương quốc Anh sau khi gặp Vua Charles III tại Cung điện Buckingham vào ngày 20/7.

Trong bài phát biểu đầu tiên trước cửa Số 10 Phố Downing, bên cạnh phu nhân Marie-France van Heel, ông Burnham cam kết sẽ "mang lại hy vọng" cho người dân Anh, hứa hẹn xây dựng một mô hình chính trị và kinh tế mới nhằm khôi phục sự ổn định và niềm tin.

Ông Burnham thừa nhận người dân đang "mệt mỏi" với chính trị và thẳng thắn nói rằng chính phủ trước đây "chưa đủ tốt" và cần "làm tốt hơn" để mang lại thay đổi thực sự.

"Tôi vừa trở về từ Cung điện Buckingham, nơi tôi đã nhận lời mời của Đức Vua để thành lập chính phủ. Khi làm điều đó, tôi nhận thức rõ rằng tôi là người thứ 6 trong 10 năm qua bước đi trên con phố này, là Thủ tướng thứ 7 kể từ năm 2016. Điều này biến đây thành thời điểm để suy ngẫm và đưa ra những quyết tâm mới", ông Burnham nói.

"Chúng ta sẽ biến thời điểm này thành bước ngoặt cho nước Anh, thúc đẩy những thay đổi lớn nhất trong 40 năm qua. Một mô hình chính trị mới và một mô hình kinh tế mới. Chúng ta sẽ làm được", tân Thủ tướng Anh khẳng định trước đám đông tụ tập dưới ánh nắng mặt trời ở phố Downing.

Ông Andy Burnham nhậm chức Thủ tướng Anh, ngày 20/7/2026. Ảnh: RTE

Sau bài phát biểu, ông Burnham nói với các phóng viên rằng ông dự định công bố một gói hỗ trợ chi phí sinh hoạt được tài trợ đầy đủ, bao gồm hỗ trợ hóa đơn năng lượng và vé xe buýt trong năm nay, và cũng có thể bao gồm các kế hoạch quyết liệt hơn như đóng băng tiền thuê nhà khu vực tư nhân.

Ông hứa sẽ cung cấp "không gian thở" cho người dân và thực hiện các biện pháp giúp họ cảm nhận được sự thay đổi nhanh chóng.

"Chúng tôi chỉ muốn làm một số việc mà người dân sẽ cảm nhận được, và cảm nhận khá nhanh chóng. Nó sẽ không giải quyết được mọi vấn đề, nó sẽ không xóa bỏ hoàn toàn áp lực, nhưng nó cho thấy hướng đi và rằng chúng tôi nghiêm túc trong việc giúp đỡ họ", tân Thủ tướng Anh nói.

Ông Burnham cũng tuyên bố chỉ thị đầu tiên của ông khi nhậm chức là chấm dứt tình trạng người vô gia cư ngủ ngoài đường. Ông đã đưa ra lời hứa tương tự khi trở thành thị trưởng Greater Manchester nhưng đã chứng kiến 4 năm tình trạng người vô gia cư trên đường phố gia tăng.

Về kinh tế, tân Thủ tướng Anh cam kết tiếp cận "rất thận trọng", tuân thủ nghiêm ngặt các quy tắc tài chính hiện hành nhưng sẽ tận dụng mọi sự linh hoạt để đầu tư vào hạ tầng và tái công nghiệp hóa.

Ông bổ nhiệm ông John Healey – cựu Bộ trưởng Quốc phòng dưới thời ông Keir Starmer – làm Bộ trưởng Tài chính trong một quyết định bất ngờ nhưng được đánh giá là lựa chọn an toàn.

Ông Ed Miliband đảm nhận vị trí Ngoại trưởng, trong khi bà Shabana Mahmood tiếp tục giữ chức Bộ trưởng Nội vụ. Bà Louise Haigh, người được xem là cánh tay phải của ông Burnham, được bổ nhiệm vai trò chịu trách nhiệm điều hành Văn phòng Nội các.

Bà Yvette Cooper chuyển sang Bộ Y tế để cải tổ hệ thống chăm sóc xã hội, và Angela Rayner trở lại vị trí Bộ trưởng Nhà ở, và ông Pat McFadden tiếp tục làm việc tại Bộ Lao động và Hưu trí.

Sau bài phát biểu nhậm chức, ông Burnham đã lập tức bắt tay vào công việc, tiến hành các cuộc điện đàm đầu tiên với Tổng thống Mỹ Donald Trump, Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky và Chủ tịch Ủy ban châu Âu Ursula von der Leyen.

Ông mời ông Trump đến Manchester dự Hội nghị Thượng đỉnh G20 vào năm sau và khẳng định sẽ hỗ trợ Ukraine 100%.

Các nhà lãnh đạo châu Âu như Tổng thống Pháp Emmanuel Macron, Chủ tịch Hội đồng châu Âu Antonio Costa và Thủ tướng Đức Friedrich Merz đã gửi lời chúc mừng và bày tỏ mong muốn tăng cường hợp tác.

Kế thừa một nền kinh tế tăng trưởng chậm, nợ công cao và nhiều thách thức như di cư bất thường, chi phí năng lượng biến động, ông Burnham nhấn mạnh sẽ thực hiện kế hoạch 10 năm cho nước Anh, tập trung vào đầu tư sớm, can thiệp kịp thời và giảm chi trả cho thất bại.

Ông cũng hứa sẽ tăng chi tiêu quốc phòng lên 3% GDP vào năm 2030 và xem xét các trái phiếu quốc phòng.

Với tư cách cựu Thị trưởng Greater Manchester, biệt danh "Vua phương Bắc", ông Burnham được kỳ vọng sẽ mang lại sự thay đổi lớn sau khi các nghị sĩ Đảng Lao động lật đổ người tiền nhiệm Keir Starmer.

Ông Burnham coi đây là "cơ hội cuối cùng" để Đảng Lao động chứng minh bản thân trước cử tri.

Về phần mình, ông Starmer trong bài phát biểu chia tay khẳng định "công việc của tôi đã xong" và chúc phúc cho người kế nhiệm.

Minh Đức (Theo The Guardian, Le Monde)