Tăng cường đào tạo, bồi dưỡng cán bộ quản lý môi trường

Đảm bảo môi trường trong lành có phần đóng góp quan trọng của đội ngũ cán bộ làm công tác quản lý môi trường. Trong ảnh: Một góc trung tâm tỉnh Thái Nguyên.

Theo số liệu đến năm 2025, toàn tỉnh có 509 cán bộ, công chức, viên chức và lao động hợp đồng thực hiện nhiệm vụ liên quan đến môi trường, trong đó cấp tỉnh có 417 người, cấp xã có 92 người. Đây là nguồn lực quan trọng giúp tỉnh triển khai các nhiệm vụ quản lý nhà nước về bảo vệ môi trường.

Đội ngũ cán bộ cấp tỉnh cơ bản có trình độ chuyên môn, trong đó nhiều người được đào tạo chuyên sâu, từng bước đáp ứng yêu cầu khi hệ thống pháp luật về môi trường ngày càng hoàn thiện và phạm vi quản lý ngày càng mở rộng.

Tuy nhiên, nếu cấp tỉnh đã từng bước hình thành đội ngũ tương đối chuyên sâu thì nguồn nhân lực môi trường ở cơ sở vẫn còn nhiều bất cập. Sau sắp xếp đơn vị hành chính, toàn tỉnh có 92 đơn vị cấp xã, nhưng hầu hết chưa bố trí được cán bộ chuyên trách về môi trường. Nhiệm vụ này chủ yếu do công chức địa chính – xây dựng hoặc công chức phụ trách kinh tế, hạ tầng kiêm nhiệm.

Trong khi đó, cấp xã là nơi trực tiếp giải quyết nhiều vấn đề môi trường phát sinh trong đời sống. Từ tổ chức thu gom, xử lý chất thải, kiểm tra các cơ sở sản xuất, kinh doanh đến tiếp nhận phản ánh, kiến nghị của người dân đều đòi hỏi sự tham gia thường xuyên của cán bộ cơ sở.

Việc kiêm nhiệm nhiều lĩnh vực, trong khi chưa được đào tạo chuyên sâu về môi trường, khiến một số cán bộ gặp khó khăn trong tham mưu, kiểm tra, giám sát và xử lý các vấn đề phát sinh.

Xử lý môi trường tại bãi rác Sông Công.

Ông Hứa Văn Bình, Chủ tịch UBND phường Bách Quang, cho biết: Phường hiện triển khai nhiều dự án lớn, quan trọng của tỉnh, khiến khối lượng công việc liên quan đến môi trường khá lớn, trong khi cán bộ phụ trách thường phải kiêm nhiệm nhiều lĩnh vực. Khi phát sinh vụ việc cần kiểm tra, xác minh hoặc xử lý, cán bộ vừa phải nghiên cứu quy định, vừa phối hợp với các cơ quan chuyên môn. Vì vậy, cần có cơ chế tăng cường tập huấn và hỗ trợ nghiệp vụ thường xuyên để cán bộ cơ sở tự tin, chủ động hơn trong thực hiện nhiệm vụ.

Thực tế cho thấy, khó khăn về nhân lực không chỉ nằm ở số lượng mà còn ở chất lượng và tính chuyên nghiệp của đội ngũ, nhất là cán bộ làm công tác môi trường tại cấp xã, phường.

Trong bối cảnh các yêu cầu về phân loại, thu gom, xử lý chất thải và kiểm soát ô nhiễm ngày càng cao, việc trang bị kiến thức, kỹ năng phù hợp cho cán bộ cơ sở là yêu cầu cấp thiết.

Khó khăn về nhân lực càng thể hiện rõ tại những địa bàn có hoạt động khai thác khoáng sản với quy mô lớn. Theo ông Trần Mạnh Tuấn, Chủ tịch UBND xã Quang Sơn, địa phương hiện có trên 20 mỏ đá đang hoạt động, khiến công tác quản lý môi trường trở thành thách thức đối với chính quyền cơ sở.

Ông Trần Mạnh Tuấn cho biết: Quản lý môi trường hiện nay không chỉ dừng ở việc xử lý các vụ việc sau khi phát sinh mà quan trọng hơn là phải chủ động phòng ngừa, giám sát từ sớm. Vì vậy, cán bộ cơ sở cần được cập nhật thường xuyên các quy định mới, hỗ trợ về chuyên môn và có sự phối hợp chặt chẽ với cơ quan chuyên ngành.

Trong định hướng phát triển xanh, bền vững, môi trường ngày càng trở thành một trong những nội dung quản lý trọng tâm của chính quyền các cấp. Vì vậy, kiện toàn đội ngũ cán bộ làm công tác môi trường không chỉ là yêu cầu về tổ chức bộ máy mà còn là giải pháp trực tiếp nâng cao năng lực quản lý, điều hành và xử lý các vấn đề phát sinh từ thực tiễn.