Tăng cường tiếp cận nguồn lực đầu tư công nghệ khí hậu cho doanh nghiệp khởi nghiệp và SMEs tại Việt Nam

Ông Lê Việt Anh, Phó Vụ trưởng Vụ Tài chính kinh tế ngành (Bộ Tài chính) phát biểu tại Lễ khởi động

Chuyển đổi xanh: Định hướng phát triển dài hạn

Phát biểu khai mạc sự kiện, ông Lê Việt Anh, Phó Vụ trưởng Vụ Tài chính kinh tế ngành (Bộ Tài chính), nhấn mạnh rằng mục tiêu đạt phát thải ròng bằng 0 (Net Zero) vào năm 2050 của Việt Nam không chỉ là cam kết quốc tế mà còn là định hướng phát triển dài hạn, thể hiện quyết tâm đổi mới mô hình tăng trưởng của đất nước. Trong tiến trình này, quá trình chuyển đổi xanh đã trở thành yêu cầu mang tính tất yếu đối với cả Nhà nước, doanh nghiệp và toàn xã hội và yêu cầu về huy động và phân bổ hiệu quả nguồn lực tài chính cho chuyển đổi xanh giữ vai trò đặc biệt then chốt.

Bà Lee Yookyung, Phó Giám đốc Quốc gia KOICA Việt Nam phát biểu tại Lễ khởi động

Trong bối cảnh đó, khu vực doanh nghiệp nhỏ và vừa cùng với các doanh nghiệp khởi nghiệp đổi mới sáng tạo có vai trò đặc biệt quan trọng. Đây là khu vực năng động, giàu ý tưởng, có khả năng thử nghiệm và phát triển các giải pháp công nghệ mới, trong đó có công nghệ khí hậu. “Tuy nhiên, cũng cần nhìn nhận thẳng thắn rằng đây lại là nhóm doanh nghiệp thường gặp nhiều khó khăn trong tiếp cận nguồn vốn, đặc biệt là các nguồn vốn trung và dài hạn phù hợp với đặc thù đổi mới sáng tạo và công nghệ xanh. Chính vì vậy, việc nâng cao năng lực tiếp cận tài chính, tăng cường kết nối với các nhà đầu tư, đồng thời từng bước hoàn thiện môi trường chính sách là yêu cầu cấp thiết, có ý nghĩa trước mắt và lâu dài”, ông Lê Việt Anh khẳng định.

Ông Kim Juhern, Trưởng đại diện Quốc gia GGGI tại Việt Nam phát biểu tại Lễ khởi động

Chính vì vậy, Dự án do KOICA tài trợ và GGGI thực hiện (kéo dài từ nay đến hết năm 2027) ra đời nhằm giải quyết trực tiếp điểm nghẽn này. Điểm nổi bật của dự án là cách tiếp cận đồng bộ, kết hợp chặt chẽ giữa hỗ trợ trực tiếp cho doanh nghiệp và hoàn thiện các điều kiện nền tảng của thị trường. Cụ thể, dự án sẽ tập trung triển khai các nhóm hoạt động trọng tâm bao gồm xây dựng danh mục các dự án đầu tư tiềm năng; thiết kế và triển khai các chương trình tăng tốc cho doanh nghiệp công nghệ khí hậu; hỗ trợ đào tạo, tư vấn và kết nối với các quỹ đầu tư, nhà đầu tư trong và ngoài nước; phát triển các bộ công cụ hỗ trợ xác định phân loại dự án xanh, xây dựng và thúc đẩy các kiến nghị chính sách và lồng ghép nội dung chuyển đổi xanh vào kế hoạch phát triển kinh tế xã hội của các địa phương. Cách tiếp cận này không chỉ giải quyết các nhu cầu trước mắt của doanh nghiệp mà còn góp phần tháo gỡ các điểm nghẽn mang tính cấu trúc của thị trường tài chính khí hậu. Theo thiết kế, dự án sẽ tập trung vào các lĩnh vực có tiềm năng chuyển đổi lớn như: nông nghiệp, kinh tế tuần hoàn, quản lý chất thải, giao thông vận tải và năng lượng.

Với vai trò cơ quan chủ quản, đại diện Bộ Tài chính cam kết sẽ tạo mọi điều kiện thuận lợi nhất, chủ động tháo gỡ vướng mắc để đưa dự án đạt hiệu quả thực chất, lấy khả năng huy động vốn cho doanh nghiệp làm thước đo chủ yếu. Dự án không chỉ hướng tới những báo cáo trên giấy, mà phải được thể hiện bằng sự chuyển biến thực chất trong khả năng tiếp cận vốn và củng cố niềm tin của thị trường đối với lộ trình chuyển đổi xanh.

Khát vọng hiện thực hóa chính sách

Các chuyên gia đánh giá, trong những năm gần đây, Việt Nam đã đạt được nhiều bước tiến quan trọng trong việc hoàn thiện khung chính sách, phát triển nền tảng công nghiệp hiện đại và cải thiện môi trường đầu tư, qua đó tạo thêm động lực cho tăng trưởng xanh và hành động khí hậu. Tuy nhiên, mở rộng thị trường và tiếp cận tài chính vẫn đặt ra không ít thách thức đối với nhiều doanh nghiệp. Đồng thời, sự quan tâm ngày càng lớn từ các doanh nghiệp quốc tế đối với thị trường Việt Nam đòi hỏi cần tiếp tục củng cố, tinh giản các điều kiện gia nhập thị trường như tiếp cận quy định pháp lý, mạng lưới đối tác địa phương, cũng như hỗ trợ cho giai đoạn thiết lập hoạt động ban đầu.

Bà Lee Yookyung, Phó Giám đốc Quốc gia KOICA Việt Nam chia sẻ, sự kiện ra mắt dự án lần này đánh dấu sự ưu tiên cho phát triển bền vững trong mối quan hệ Đối tác Chiến lược Toàn diện giữa Việt Nam và Hàn Quốc, đồng thời đóng vai trò như một "chất xúc tác" để chuyển đổi những mong muốn thành hành động và tác động thực tiễn. KOICA đã có nhiều kinh nghiệm trong việc hỗ trợ các doanh nghiệp khởi nghiệp sáng tạo và doanh nghiệp nhỏ và vừa. Mặt khác, GGGI vừa triển khai thành công chương trình tăng tốc dành cho các doanh nghiệp khởi nghiệp về hiệu quả năng lượng tại Việt Nam với sự hỗ trợ của Liên minh châu Âu. Bằng việc phát huy thế mạnh chuyên môn của mỗi tổ chức, chúng tôi sẽ cùng mang đến hỗ trợ sâu sát để tăng cường chính sách về trung hòa carbon cũng như thúc đẩy môi trường đầu tư tại Việt Nam

Chia sẻ sâu hơn về vấn đề này, ông Kim Juhern, Trưởng đại diện Quốc gia GGGI tại Việt Nam, đánh giá cao định hướng "phát triển nhanh, xanh, bao trùm và bền vững" của lãnh đạo Đảng và Nhà nước Việt Nam. Đứng trước các sức ép lớn trên toàn cầu như nhu cầu năng lượng gia tăng (đặc biệt trong kỷ nguyên AI), các đạo luật mới khắt khe từ các thị trường quốc tế, ví dụ như Liên minh châu Âu (EU), cũng như yêu cầu của thị trường carbon theo Thỏa thuận Paris, việc nâng cao năng lực doanh nghiệp trong chuỗi cung ứng là vô cùng cấp bách. Với sự hiện diện của hơn 10.000 doanh nghiệp Hàn Quốc tại Việt Nam, đây là cơ hội kịp thời và có ý nghĩa chiến lược đối với các doanh nghiệp khởi nghiệp Hàn Quốc và quốc tế để tìm kiếm cơ hội mở rộng hợp tác và triển khai các giải pháp công nghệ khí hậu tại Việt Nam, qua đó đồng thời thúc đẩy, mở ra thị trường cho các doanh nghiệp đổi mới sáng tạo của Việt Nam.

Dự án vừa được khởi động được kỳ vọng sẽ trở thành nền tảng kết nối các chủ thể từ doanh nghiệp, tổ chức khởi nghiệp, quỹ đầu tư đến các phái đoàn quốc tế (như Đan Mạch, Canada, Đức, EU) nhằm cùng nhau thảo luận và giải quyết bài toán khí hậu. Đặc biệt, sự kiện này càng mang ý nghĩa thiết thực khi diễn ra ngay trước thềm chuyến thăm chính thức của Thủ tướng Hàn Quốc tới Việt Nam sắp tới, minh chứng cho cam kết hợp tác sâu rộng giữa hai quốc gia trong lĩnh vực tăng trưởng xanh, ông Kim Juhern khẳng định.

Tại sự kiện, chương trình tăng tốc trọng điểm “Climate Tech Catalyst: Viet Nam and beyond” trong khuôn khổ dự án đã chính thức ra mắt. Trong hai vòng triển khai năm 2026 và 2027, chương trình sẽ lựa chọn 15 doanh nghiệp cho mỗi vòng, cung cấp hỗ trợ về cố vấn chuyên môn, chiến lược kinh doanh, kế hoạch gia nhập và mở rộng thị trường, kết nối nhà đầu tư và hoạt động gọi vốn cuối kỳ. Chương trình tập trung vào các giải pháp công nghệ khí hậu trong lĩnh vực nông nghiệp và kinh tế tuần hoàn trong năm 2026, và lĩnh vực năng lượng tái tạo và giao thông vận tải vào năm 2027. Các doanh nghiệp được lựa chọn sẽ có cơ hội tiếp cận tổng mức hỗ trợ tài chính lên tới 240.000 USD cho cả hai vòng.

Trong năm 2026, chương trình tăng tốc được triển khai với sự đồng hành của liên danh Viet Nam Silicon Valley (VSV) Capital - một trong những đơn vị tiên phong của Việt Nam trong lĩnh vực tăng tốc khởi nghiệp và đầu tư mạo hiểm giai đoạn đầu, và MYSC - một trong những nhà đầu tư tác động và đơn vị tăng tốc hàng đầu của Hàn Quốc, nhằm hỗ trợ các doanh nghiệp khởi nghiệp về cố vấn chiến lược, hỗ trợ gia nhập thị trường và kết nối đầu tư quốc tế.