Tăng sức cạnh tranh cho du lịch Hà Nội

Tuy nhiên, khi cạnh tranh giữa các điểm đến ngày càng phụ thuộc vào chất lượng trải nghiệm, Hà Nội không chỉ cần thêm sản phẩm mà còn phải quản lý tốt hơn.

Du khách trải nghiệm tour đêm “Giải mã Hoàng thành Thăng Long”. Ảnh: HTTL

Giữ bản sắc để nâng giá trị điểm đến

Những năm gần đây, Hoàng thành Thăng Long có thêm nhiều cách tiếp cận mới. Vé điện tử, mã QR, tour đêm, công nghệ 3D mapping, không gian trải nghiệm số “Kinh đô Thăng Long”, sản phẩm “Giải mã Hoàng thành Thăng Long”... đưa du khách đến gần hơn với di sản. Sức hút ấy thể hiện rõ trong dịp Tết Nguyên đán 2026, Hoàng thành Thăng Long đón khoảng 18.000 lượt khách trong hai ngày mùng hai và mùng ba Tết, còn chương trình “Happy Tết 2026 - Tết là hạnh phúc” thu hút hơn 30.000 du khách. Khách đông cũng đặt ra bài toán về sức chứa, điều tiết dòng khách và bảo vệ di tích.

Theo Thứ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch Hoàng Đạo Cương, Hà Nội đã tăng cường vai trò của Trung tâm Bảo tồn Di sản Thăng Long - Hà Nội và xây dựng các kế hoạch quản lý, bảo tồn di sản. Với Hoàng thành nói riêng và di sản nói chung, du khách đến đông hơn thì công tác tổ chức phải kỹ hơn, sản phẩm được làm mới cũng phải tính đến giới hạn của di sản. Sức hút của điểm đến còn nằm ở khả năng giữ được những giá trị khiến người ta muốn tìm đến.

Trong khi đó với phố cổ, bài toán lại là quản lý một không gian di sản gắn với đời sống đô thị. Đây là nơi tập trung nhiều di tích, công trình kiến trúc có giá trị, các tuyến phố kinh doanh truyền thống cùng hệ thống dịch vụ phục vụ du khách. Sự đan xen giữa bảo tồn, đời sống cư dân và phát triển du lịch khiến yêu cầu về trật tự, vệ sinh, an toàn, cảnh quan và gìn giữ bản sắc trở nên phức tạp hơn. Theo KTS Trần Huy Ánh, Ủy viên Thường vụ Hội Kiến trúc sư Hà Nội, không gian ấy phải bảo đảm các tiêu chí “an toàn - thân thiện - hấp dẫn”, đồng thời cảnh báo việc quá chú trọng thương mại có thể làm phai nhạt bản sắc khu phố.

Giữ được bản sắc là điều kiện để phố cổ tạo nên sức hấp dẫn riêng, nhưng để những giá trị ấy đến gần hơn với công chúng, cách giới thiệu và kể câu chuyện về di sản cũng cần đổi mới. Fanpage Phố Cổ Chất do những người trẻ thuộc Ban Quản lý hồ Hoàn Kiếm và Phố cổ Hà Nội thực hiện là một ví dụ. Thay vì chỉ đăng thông tin về di tích, trang xây dựng các tuyến nội dung như “Chạm Tri Thức”, “Chạm Trải Nghiệm”, khai thác những câu hỏi gần gũi về phố cổ: Vì sao phố Tố Tịch thường bị gọi nhầm là Tô Tịch? Phố Hàng Ngang trước đây bán gì?... Từ đó dẫn người xem vào câu chuyện về lịch sử, tên phố, nghề phố và đời sống Hà Nội xưa, tạo sự tò mò để công chúng tiếp tục tìm hiểu và trải nghiệm điểm đến.

Quản trị toàn bộ trải nghiệm

Năm 2026, thành phố đặt mục tiêu đón hơn 35,8 triệu lượt khách, tổng thu trên 160.000 tỷ đồng và hướng tới mức chi tiêu bình quân khoảng 4,47 triệu đồng/lượt khách. Để đạt mục tiêu ấy, du khách cần được đặt ở vị trí trung tâm, từ lúc tìm kiếm thông tin, đến điểm đến, sử dụng dịch vụ và rời Hà Nội.

TS Phạm Hà, Chủ tịch kiêm CEO LuxGroup, cho rằng, muốn có những trải nghiệm đủ sức giữ chân du khách thì trước hết phải giải quyết những điều rất cụ thể: Đường đến, chỗ gửi xe, thông tin, thời gian chờ đợi và sự an toàn. Từ đó, “quản lý điểm đến” không chỉ là quản lý từng địa danh, mà là tổ chức những điều kiện cần thiết để du khách có một hành trình đáng nhớ.

Từ “quản lý điểm đến”, Hà Nội cần tiến tới “quản trị trải nghiệm” - nhìn điểm đến từ chính hành trình của du khách, từ lưu trú, dịch vụ đến những thuận tiện trong quá trình khám phá. Thành phố hiện có 3.769 cơ sở lưu trú với hơn 72.400 phòng. Tại Hội thảo chuyên đề phát triển du lịch thông minh Hà Nội 2026, các giải pháp số trong kinh doanh lữ hành và ứng dụng AI tối ưu hóa doanh thu cơ sở lưu trú được đưa ra thảo luận. Công nghệ không chỉ hỗ trợ doanh nghiệp quản lý hiệu quả hơn, mà còn giúp nhận diện nhu cầu, thời điểm quá tải và những khâu khiến du khách chưa hài lòng. Bởi du khách ngày càng quan tâm đến những giá trị tạo nên sự khác biệt, chất lượng của từng điểm chạm trong hành trình sẽ quyết định họ đánh giá Hà Nội là điểm đến đáng trải nghiệm và có muốn quay trở lại hay không.

Những yêu cầu này đang được cụ thể hóa bằng các quy định mới. Phó Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội Nguyễn Xuân Lưu vừa ký Công văn số 2170/UBND-KT về tăng cường công tác quản lý nhà nước, bảo đảm an toàn trong hoạt động du lịch trên địa bàn thành phố. Cùng với việc Luật Thủ đô năm 2026, có hiệu lực từ ngày 1-7-2026, Sở Du lịch Hà Nội (nay là Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Hà Nội) yêu cầu các tổ chức, đơn vị, doanh nghiệp kinh doanh dịch vụ lữ hành nghiêm túc chấp hành Luật Du lịch và các quy định liên quan, góp phần nâng cao chất lượng kinh doanh và hiệu lực quản lý nhà nước. Các yêu cầu về công khai giá, thực hiện đúng hợp đồng, sử dụng hướng dẫn viên đủ điều kiện, tăng cường thanh tra, kiểm tra và xử lý vi phạm cũng đặt trách nhiệm rõ hơn lên doanh nghiệp trong việc bảo đảm chất lượng và an toàn cho du khách.

Hà Nội không thiếu tài nguyên du lịch, thách thức là kết nối những “mảnh ghép” ấy thành một hành trình thuận tiện, hấp dẫn và khác biệt. Khi du khách được đặt ở vị trí trung tâm, bản sắc được phát huy đúng cách và những điểm nghẽn trong hành trình được xử lý, lợi thế của Thủ đô mới có thể chuyển hóa thành sức cạnh tranh bền vững: Khách ở lâu hơn, chi tiêu nhiều hơn và có thêm lý do để trở lại.