Tăng tốc về đích: Thước đo năng lực chính quyền cơ sở
Năm 2026 đang bước vào những tháng cuối cùng. Với mục tiêu tăng trưởng GRDP 10,1%, Lào Cai đang đứng trước yêu cầu phải tăng tốc trên tất cả các lĩnh vực, từ giải ngân vốn đầu tư công, thu ngân sách đến tháo gỡ khó khăn cho các công trình, dự án. Trong guồng quay ấy, chính quyền cấp xã, phường không chỉ là cấp tổ chức thực hiện mà còn giữ vai trò trực tiếp khơi thông nguồn lực, giải quyết những vấn đề phát sinh từ thực tiễn.
Tăng thu ngân sách, đẩy nhanh tiến độ đầu tư
Thu ngân sách đang là một trong những nhiệm vụ chịu nhiều áp lực trong những tháng cuối năm 2026. Đến ngày 2/11, tổng thu ngân sách nhà nước trên địa bàn tỉnh Lào Cai đạt 17.793,7 tỷ đồng, tăng 16,84% so với cùng kỳ, bằng 101,47% dự toán Trung ương giao. Tuy nhiên, so với dự toán tỉnh giao, kết quả mới đạt 75,72%. Đáng chú ý, thu tiền sử dụng đất mới đạt 34,58% dự toán, cho thấy áp lực hoàn thành nhiệm vụ thu vẫn còn lớn.
Ở cấp xã, phường, bức tranh thu ngân sách có sự phân hóa. Đến đầu tháng 11, có 63 xã, phường hoàn thành dự toán, trong khi 22 xã, phường chưa đạt tiến độ.
Tổng thu ngân sách 10 tháng trên địa bàn tỉnh Lào Cai tăng 16,84% so với cùng kỳ năm 2025.
Trong bức tranh chung đó, phường Lào Cai là địa phương có quy mô thu ngân sách lớn nhất. Đến ngày 5/11, tổng thu trên địa bàn đạt 3.721,8 tỷ đồng, bằng 97% dự toán tỉnh giao và 92% kế hoạch phường đề ra. Trong đó, thu từ hoạt động xuất - nhập khẩu đạt 2.086,8 tỷ đồng, vượt 16,3% kế hoạch; thu nội địa đạt 1.636,7 tỷ đồng, bằng 72,6% kế hoạch. Riêng thu tiền sử dụng đất mới đạt 52,4% dự toán.
Theo ông Nguyễn Văn Nhất - Chủ tịch UBND phường Lào Cai, với lợi thế là địa bàn trung tâm giao thương, phường tập trung khai thác nguồn thu xuất - nhập khẩu, đồng thời tăng cường quản lý thu nội địa, chống thất thu, thu hồi nợ đọng thuế và đẩy nhanh tiến độ đấu giá quyền sử dụng đất.
Phường Lào Cai dẫn đầu toàn tỉnh về thu ngân sách Nhà nước.
Không chỉ nổi bật về thu ngân sách, phường Lào Cai còn nằm trong nhóm dẫn đầu toàn tỉnh về giải ngân vốn đầu tư công. Trong tổng số 409,7 tỷ đồng được giao, đến hết quý III, phường đã giải ngân 351,5 tỷ đồng, đạt 85,8% kế hoạch, xếp thứ 3/99 xã, phường. Đáng chú ý, đây là địa phương có giá trị giải ngân lớn nhất trong khối xã, phường. Kết quả này phản ánh sự chủ động trong tổ chức thực hiện dự án, đôn đốc tiến độ và tháo gỡ những khó khăn phát sinh từ cơ sở.
Phường Lào Cai xếp thứ 3/99 xã, phường về tiến độ giải ngân vốn đầu tư công.
Nếu phường Lào Cai có lợi thế từ hoạt động thương mại, xuất - nhập khẩu thì tại xã Lục Yên, khai thác nguồn thu từ đất và duy trì hoạt động sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp là những nhiệm vụ trọng tâm.
Để hoàn thành mục tiêu thu ngân sách gần 471 tỷ đồng được giao năm 2026, xã tập trung tháo gỡ vướng mắc về đất đai, giải phóng mặt bằng, đẩy nhanh tiến độ các dự án và chuẩn bị quỹ đất đấu giá; đồng thời tạo điều kiện cho doanh nghiệp duy trì, mở rộng sản xuất, kinh doanh.
Lục Yên tập trung khai thác các nguồn thu từ đất.
Theo ông Nguyễn Văn Tuyên - Kế toán trưởng Công ty TNHH RK Việt Nam, trong 9 tháng năm 2026, hai doanh nghiệp RK Việt Nam và RK Quốc tế đã nộp 88 tỷ đồng tiền thuế và các khoản nghĩa vụ tài chính vào ngân sách nhà nước.
Ông Tăng Kết Dư - Phó Chủ tịch UBND xã Lục Yên cho biết, địa phương đang phối hợp với ngành Thuế rà soát các nguồn thu, hạn chế bỏ sót nguồn thu hợp pháp, đồng thời tháo gỡ khó khăn về đất đai, giải phóng mặt bằng và thủ tục liên quan để đẩy nhanh tiến độ thu ngân sách.
Lục Yên tạo thuận lợi cho các doanh nghiệp hoạt động ổn định, tăng nguồn thu ngân sách.
Thực tế từ phường Lào Cai và xã Lục Yên cho thấy, nhiệm vụ tăng thu không chỉ dừng ở việc khai thác các nguồn thu hiện có mà còn đòi hỏi chính quyền cơ sở phải chủ động tạo môi trường thuận lợi cho sản xuất, kinh doanh, đẩy nhanh tiến độ các dự án và nuôi dưỡng nguồn thu lâu dài. Đây cũng là điều kiện quan trọng để tăng nguồn lực đầu tư trở lại cho phát triển kinh tế - xã hội.
Khơi thông điểm nghẽn, nâng cao hiệu quả điều hành
Cùng với nhiệm vụ thu ngân sách và giải ngân vốn đầu tư công, tháo gỡ khó khăn cho các công trình, dự án đang trở thành yêu cầu cấp thiết đối với chính quyền cơ sở. Tại xã Đông Cuông, việc thúc đẩy tiến độ các dự án được đặt song hành với cải cách thủ tục hành chính và giải quyết những vướng mắc trong công tác bồi thường, giải phóng mặt bằng. Đây là địa bàn đang triển khai 4 dự án lớn của tỉnh và địa phương.
Với dự án mở rộng cao tốc Nội Bài – Lào Cai, đoạn Yên Bái – Lào Cai, gia đình bà Đỗ Thị Loan ở thôn Toàn An đã đồng thuận với chủ trương thu hồi đất để triển khai hạng mục đường dân sinh tại nút giao IC15. Người dân mong muốn công tác bồi thường sớm hoàn tất, nhà thầu nhanh chóng thi công để bảo đảm điều kiện đi lại.
Đông Cuông tập trung giải quyết những vướng mắc trong công tác bồi thường, giải phóng mặt bằng.
Tại Cụm công nghiệp Bắc Văn Yên, quy mô khoảng 6 ha, chính quyền xã đã tuyên truyền, vận động 37 hộ dân thôn Sặt Ngọt thực hiện chủ trương thu hồi đất. Những vấn đề liên quan đến bồi thường, giải phóng mặt bằng được công khai trao đổi, giải quyết trên tinh thần dân chủ, minh bạch, bảo đảm quyền lợi chính đáng của người dân.
Ông Trần Thống Nhất - Phó Chủ tịch UBND xã Đông Cuông cho biết, địa phương vận dụng các quy định của pháp luật và chính sách của tỉnh để bảo đảm quyền lợi người dân trong quá trình thu hồi đất, đồng thời giải quyết các đề xuất, kiến nghị chính đáng, tạo sự đồng thuận trong Nhân dân.
Xã Đông Cuông vận dụng các quy định của pháp luật và chính sách của tỉnh để bảo đảm quyền lợi người dân trong quá trình thu hồi đất.
Chính sự chủ động, quyết liệt của các cấp chính quyền, trong đó có chính quyền cơ sở, đã góp phần thúc đẩy tiến độ thực hiện các nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh. Đến ngày 2/11/2026, tỷ lệ giải ngân vốn đầu tư công toàn tỉnh đạt 88,95% kế hoạch Thủ tướng Chính phủ giao, vượt mốc tiến độ 10 tháng (83,3%), đứng thứ 4/34 tỉnh, thành phố. Đây là kết quả đáng ghi nhận trong bối cảnh khối lượng công việc những tháng cuối năm còn rất lớn.
Lào Cai đứng thứ 4/34 tỉnh, thành phố về giải ngân vốn đầu tư công.
Tại Hội nghị Ban Thường vụ Tỉnh ủy lần thứ 17 diễn ra ngày 5/11, Bí thư Tỉnh ủy Dương Quốc Huy yêu cầu các cấp, các ngành tập trung tháo gỡ những điểm nghẽn, khơi thông nguồn lực, quyết tâm hoàn thành cao nhất các mục tiêu năm 2026. Đồng chí nhấn mạnh yêu cầu đẩy nhanh giải ngân vốn đầu tư công gắn với khối lượng thực hiện, quản lý chặt chẽ vốn tạm ứng; hoàn thành phương án tháo gỡ 62 dự án chậm tiến độ trước ngày 15/11. Cùng với đó, tập trung xử lý khó khăn trong thu tiền sử dụng đất, đẩy nhanh đấu giá quyền sử dụng đất, phấn đấu hoàn thành dự toán thu ngân sách năm 2026.
Để thực hiện các nhiệm vụ này, UBND tỉnh phân công lãnh đạo trực tiếp làm việc với từng địa phương, đơn vị nhằm giải quyết khó khăn, vướng mắc theo thẩm quyền, bảo đảm rõ người, rõ việc, rõ thời hạn và kết quả. Đây cũng là yêu cầu đặt ra đối với chính quyền cấp xã, phường: phải sâu sát địa bàn, chủ động phối hợp, xác định rõ trách nhiệm và không để những vướng mắc thuộc thẩm quyền kéo dài, ảnh hưởng đến tiến độ chung.
Đồng chí Dương Quốc Huy - Uỷ viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Bí thư Tỉnh uỷ phát biểu chỉ đạo tại Hội nghị Ban Thường vụ Tỉnh uỷ lần thứ 17.
Khi từng nhiệm vụ được giải quyết đến cùng, từng nguồn lực được khai thác hiệu quả, chính quyền cơ sở sẽ thực sự trở thành động lực quan trọng để Lào Cai tăng tốc về đích, tạo đà thực hiện các mục tiêu phát triển trong giai đoạn tiếp theo.
