Tăng trưởng hai con số: Những điều kiện cần và đủ trong chiến lược mới

Nhận diện dư địa tăng trưởng hai con số

Tại phiên thảo luận Tổ về tình hình kinh tế - xã hội sáng nay, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn đã đưa ra những nhận định thực tế về bối cảnh trong nước. Ông cho rằng Việt Nam đang bước vào một chu kỳ phát triển có tính chất bước ngoặt. Các báo cáo bổ sung về kết quả năm 2025 cho thấy, nền tảng kinh tế vĩ mô đã ổn định. Đây là tiền đề quan trọng để đặt ra những mục tiêu cao hơn cho giai đoạn 5 năm tới.

Chủ tịch Quốc hội nhấn mạnh, mục tiêu tăng trưởng hai con số không đơn thuần là một con số kỳ vọng. Nó phản ánh nhu cầu nội tại của nền kinh tế nhằm rút ngắn khoảng cách với các quốc gia phát triển.

Chủ tịch Quốc hội nhấn mạnh, mục tiêu tăng trưởng không đơn thuần là một con số kỳ vọng - Ảnh Quochoi.vn

Tuy nhiên, việc đạt được mức tăng trưởng này đòi hỏi một sự thay đổi toàn diện về phương thức vận hành. Chủ tịch Quốc hội lưu ý rằng các mô hình cũ dựa trên khai thác tài nguyên và nhân công giá rẻ đã chạm trần. Để duy trì mức tăng trưởng hai con số, chúng ta cần huy động được các nguồn lực mới từ sự sáng tạo và công nghệ.

Giai đoạn 2026-2030 sẽ là quãng thời gian kiểm chứng năng lực thích ứng của hệ thống quản lý nhà nước. Nếu không có những thay đổi mang tính hệ thống, mục tiêu này sẽ đối mặt với nhiều áp lực lớn từ biến động toàn cầu.

Vai trò của thể chế trong việc khơi thông dòng vốn

Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn dành phần lớn thời gian thảo luận để nói về vai trò của hành lang pháp lý. Ông nhận định rằng rào cản lớn nhất đối với doanh nghiệp hiện nay vẫn là sự phức tạp của thủ tục. Muốn duy trì được đà tăng trưởng, việc rà soát và loại bỏ các quy định chồng chéo là việc làm cấp thiết. Thể chế không chỉ đóng vai trò quản lý mà phải trở thành bệ phóng cho các hoạt động kinh tế. Sự minh bạch về chính sách giúp giảm thiểu chi phí tuân thủ cho các chủ thể trong nền kinh tế.

Quốc hội sẽ tập trung giám sát các dự án luật mang tính nền tảng như Luật Đất đai và Luật Đầu tư. Chủ tịch Quốc hội yêu cầu các quy định mới phải bám sát thực tiễn sản xuất. Khi các nút thắt pháp lý được tháo gỡ, nguồn vốn xã hội sẽ tự động tìm đến các lĩnh vực hiệu quả. Đây là điều kiện tiên quyết để thúc đẩy tăng trưởng hai con số một cách thực chất và bền vững. Ông cũng nhấn mạnh rằng việc thí điểm các cơ chế vượt trội tại các vùng kinh tế trọng điểm là cần thiết. Điều này giúp tạo ra các hình mẫu thực tế trước khi áp dụng rộng rãi trên quy mô toàn quốc.

Tác động của số hóa đến năng suất lao động tổng thể

Một yếu tố then chốt khác để hiện thực hóa mức tăng trưởng này là chiến lược số hóa. Chủ tịch Quốc hội cho rằng số hóa triệt để không còn là một lựa chọn mà là yêu cầu bắt buộc. Việc ứng dụng công nghệ số vào quản trị công và sản xuất kinh doanh sẽ tạo ra giá trị gia tăng rất lớn.

Năng suất lao động tăng lên chính là động lực chính kéo mức tăng trưởng chung của toàn ngành. Ông yêu cầu các bộ ngành phải có kế hoạch chuyển đổi số cụ thể, tránh việc đầu tư dàn trải nhưng thiếu hiệu quả.

Khi nền kinh tế chuyển sang vận hành trên nền tảng số, các giao dịch sẽ trở nên nhanh chóng và an toàn hơn. Điều này giúp thu hút thêm các dòng vốn đầu tư nước ngoài (FDI) chất lượng cao vào lĩnh vực công nghệ.

Chủ tịch Quốc hội tin rằng đây là con đường ngắn nhất để đạt được mục tiêu tăng trưởng đề ra. Kinh tế số sẽ tạo ra những mô hình kinh doanh mới, phá vỡ các giới hạn về không gian và thời gian. Sự kết hợp giữa hạ tầng số và hạ tầng vật lý sẽ tạo ra một sức bật mới cho nền kinh tế Việt Nam.

Khai thác sức mạnh từ đầu tàu kinh tế và khu vực tư nhân

Chủ tịch Quốc hội khẳng định, các thành phố lớn phải đóng vai trò dẫn dắt trong mục tiêu tăng trưởng hai con số. Nếu các đô thị đặc biệt không bứt phá, cả nền kinh tế sẽ gặp khó khăn trong việc đạt mục tiêu chung. Vì vậy, việc trao quyền tự chủ và trách nhiệm cho các địa phương này là một hướng đi đúng đắn.

Các đại biểu tham gia thảo luận tại Tổ 2 - Ảnh: Quochoi.vn

Chủ tịch Quốc hội cũng lưu ý rằng sự bền vững của mức tăng trưởng nằm ở sức mạnh nội lực của doanh nghiệp Việt. Vì vậy, các chính sách hỗ trợ phải đi vào thực chất, đặc biệt là hỗ trợ về công nghệ và thị trường. Nhà nước cần xây dựng một hệ sinh thái kinh doanh mà ở đó mọi thành phần kinh tế đều có cơ hội phát triển. Khi khu vực tư nhân tự tin mở rộng sản xuất, tổng hòa nguồn lực xã hội sẽ thúc đẩy tăng trưởng.

Yêu cầu về kỷ luật thực thi và trách nhiệm công vụ

Một điểm đáng lưu ý trong bài phát biểu là vấn đề hiệu quả thực thi chính sách. Ông Trần Thanh Mẫn thẳng thắn chỉ ra những hạn chế trong khâu triển khai các dự án đầu tư công. Theo ông Mẫn, mục tiêu tăng trưởng sẽ không thể thành hiện thực nếu cán bộ vẫn giữ tư duy làm việc cũ.

Kỷ luật công vụ phải được siết chặt để đảm bảo các quyết sách của Quốc hội đi vào cuộc sống. Việc đùn đẩy trách nhiệm cần phải được xử lý nghiêm để khơi thông bộ máy.

Mọi kế hoạch ngân sách cho giai đoạn 2026-2030 phải được tính toán dựa trên tính hiệu quả của đầu ra. Chủ tịch Quốc hội yêu cầu giải ngân vốn đầu tư công phải đi đúng trọng tâm, trọng điểm. Các công trình hạ tầng chiến lược phải được hoàn thành đúng tiến độ. Lãng phí cơ hội do sự chậm trễ trong thủ tục hành chính là một tổn thất lớn cho đất nước. Do đó, hành động quyết liệt và có kết quả cụ thể là thước đo cao nhất cho năng lực điều hành.

Củng cố niềm tin và các giải pháp dài hạn

Theo Chủ tịch Quốc hội, việc duy trì niềm tin của người dân và doanh nghiệp là yếu tố sống còn. Để huy động nguồn lực trong dân cho mục tiêu tăng trưởng, chính sách phải mang tính ổn định cao. Người dân cần thấy được lợi ích từ các chương trình phát triển kinh tế của Chính phủ. Sự đồng thuận của xã hội sẽ tạo ra một sức mạnh tổng lực vô cùng to lớn. Chủ tịch Quốc hội cam kết Quốc hội sẽ tiếp tục lắng nghe và điều chỉnh chính sách dựa trên phản hồi từ thực tế.

Trong dài hạn, chúng ta cần đầu tư mạnh mẽ vào nguồn nhân lực chất lượng cao. Đây là gốc rễ để duy trì đà tăng trưởng trong nhiều thập kỷ tới. Đào tạo nhân lực phải gắn liền với nhu cầu của cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ tư. Chủ tịch Quốc hội mong muốn mỗi dự án luật ban hành đều phải mang tính kiến tạo tương lai. Sự chuẩn bị kỹ lưỡng từ hôm nay sẽ quyết định vị thế của Việt Nam trên bản đồ kinh tế thế giới năm 2045.

Hướng tới các mục tiêu phát triển bền vững

Kết thúc phiên thảo luận, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn nhấn mạnh tầm quan trọng của việc kết hợp giữa tăng trưởng và bền vững. Mục tiêu tăng trưởng không được phép đánh đổi bằng môi trường hay công bằng xã hội. Mọi sự phát triển phải hướng tới nâng cao chất lượng đời sống của nhân dân. Các báo cáo về thực hành tiết kiệm, chống lãng phí năm 2024 cho thấy chúng ta vẫn còn nhiều dư địa để tối ưu hóa nguồn lực.

Mọi kiến nghị đóng góp của đại biểu tại Tổ 2 sẽ là căn cứ quan trọng để Quốc hội đưa ra các quyết sách cuối cùng. Mục tiêu tăng trưởng chính là lời cam kết về sự phát triển mạnh mẽ của Việt Nam.