Tạo đột phá phát triển giáo dục và đào tạo từ cơ chế, chính sách đặc thù

Trong bối cảnh yêu cầu phát triển nhanh và bền vững đất nước, giáo dục và đào tạo (GDĐT) tiếp tục được xác định là quốc sách hàng đầu, giữ vai trò then chốt trong nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, thúc đẩy đổi mới sáng tạo và hội nhập quốc tế.

Học sinh Trường THPT Bình Sơn (xã Long Thành) dự Lễ khai giảng năm học mới 2025-2026. Ảnh: Hồ Thảo

Học sinh Trường THPT Bình Sơn (xã Long Thành) dự Lễ khai giảng năm học mới 2025-2026. Ảnh: Hồ Thảo

Nhằm tháo gỡ những điểm nghẽn, tạo động lực mới cho sự nghiệp trồng người, tại Kỳ họp thứ 10, Quốc hội khóa XV vừa qua, Quốc hội đã ban hành Nghị quyết số 248/2025/QH15 về một số cơ chế, chính sách đặc thù, vượt trội để thực hiện đột phá phát triển GDĐT. Nghị quyết được đánh giá là dấu mốc quan trọng, thể hiện quyết tâm chính trị mạnh mẽ trong việc tạo đột phá cho lĩnh vực then chốt của quốc gia.

Tạo động lực mới cho sự nghiệp trồng người

Một trong những điểm nhấn nổi bật của nghị quyết quan trọng nói trên là đột phá trong phát triển nguồn nhân lực ngành GDĐT. Theo đó, nghị quyết phân cấp, phân quyền rõ ràng trong tuyển dụng, sử dụng và quản lý đội ngũ nhà giáo, cán bộ quản lý giáo dục, đồng thời mở rộng quyền tự chủ cho cơ sở giáo dục nghề nghiệp, giáo dục đại học trong việc tuyển dụng, ký hợp đồng lao động đối với chuyên gia, nhà khoa học có trình độ tiến sĩ là người nước ngoài, người Việt Nam định cư ở nước ngoài.

Đặc biệt, chính sách đãi ngộ được thiết kế theo hướng ưu tiên mạnh mẽ cho giáo viên. Theo đó, phụ cấp ưu đãi nghề được thực hiện theo lộ trình do Chính phủ quy định đối với cơ sở giáo dục mầm non, giáo dục phổ thông công lập với mức tối thiểu 70% đối với giáo viên và 100% đối với giáo viên công tác tại khu vực biên giới, hải đảo, vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi, vùng có điều kiện kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn, qua đó góp phần giải quyết bài toán thiếu hụt và giữ chân nhân lực giáo dục ở vùng khó khăn.

Trong lĩnh vực chương trình và nội dung giáo dục, nghị quyết tạo bước chuyển lớn khi quy định Bộ trưởng Bộ GDĐT quyết định một bộ sách giáo khoa giáo dục phổ thông sử dụng thống nhất toàn quốc, thực hiện từ năm học 2026-2027 và đến năm 2030 hoàn thành việc cung cấp miễn phí sách giáo khoa cho học sinh, ưu tiên vùng khó khăn. Đây là chính sách có ý nghĩa xã hội sâu sắc, trực tiếp giảm gánh nặng chi phí cho người dân, đồng thời đảm bảo tính thống nhất, công bằng trong tiếp cận giáo dục.

Đáng chú ý, nghị quyết dành một chương riêng cho ưu đãi đầu tư trong GDĐT, cho phép địa phương linh hoạt hơn trong bố trí đất đai, điều chỉnh kế hoạch đầu tư, thậm chí sử dụng đất ở, đất xây dựng trụ sở cơ quan… sang sử dụng vào mục đích GDĐT không phải căn cứ vào quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất.

Chia sẻ với cử tri tại các hội nghị tiếp xúc cử tri sau Kỳ họp thứ 10, Quốc hội khóa XV, Phó Trưởng đoàn chuyên trách Đoàn Đại biểu Quốc hội tỉnh Bùi Xuân Thống cho rằng: Việc ban hành nghị quyết về GDĐT có ý nghĩa hết sức quan trọng, thể hiện quyết tâm chính trị rất cao, sự quan tâm sâu sắc của Đảng, Nhà nước trước những vấn đề sát sườn của đời sống xã hội như giáo dục. Nghị quyết đã đưa ra nhiều cơ chế mang tính đột phá, từ phát triển đội ngũ nhà giáo, đầu tư cơ sở vật chất, chuyển đổi số đến hỗ trợ người học, ưu đãi đầu tư cho giáo dục. Qua đó không chỉ kịp thời tháo gỡ những điểm nghẽn về cơ chế, chính sách mà còn tạo hành lang pháp lý và nguồn lực cần thiết đưa ngành GDĐT phát triển đột phá đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước trong giai đoạn mới.

Đáp ứng yêu cầu phát triển nhanh và bền vững

Đồng Nai là tỉnh có quy mô dân số lớn, tốc độ đô thị hóa và phát triển công nghiệp nhanh, nhu cầu về nguồn nhân lực chất lượng cao ngày càng gia tăng, đòi hỏi ngành GDĐT phải không ngừng nâng cao chất lượng, đáp ứng yêu cầu phát triển.

Nghị quyết Đại hội Đại biểu Đảng bộ tỉnh Đồng Nai lần thứ I, nhiệm kỳ 2025-2030 cũng đã xác định GDĐT là một trong những trụ cột quan trọng của phát triển bền vững, gắn chặt với mục tiêu xây dựng con người Đồng Nai phát triển toàn diện và nâng cao chất lượng nguồn nhân lực. Theo nghị quyết, trong nhiệm kỳ qua, văn hóa, GDĐT đạt kết quả quan trọng, nhưng cũng còn những hạn chế như: chất lượng nguồn nhân lực chưa đáp ứng yêu cầu phát triển, giáo dục ở vùng sâu, vùng xa, vùng đồng bào dân tộc thiểu số còn nhiều khó khăn. Từ đó, xác định định hướng trọng tâm trong nhiệm kỳ mới là phát triển GDĐT, nâng cao chất lượng nguồn nhân lực đáp ứng yêu cầu phát triển mới và hội nhập quốc tế, gắn với mục tiêu đầu tư, xây dựng cơ sở vật chất giáo dục từng bước đạt tiêu chuẩn quốc tế và đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao; coi đây là nền tảng then chốt để thực hiện khát vọng phát triển nhanh, bền vững của tỉnh trong giai đoạn 2025-2030.

Nghị quyết số 248/2025 của Quốc hội cũng xác định chuyển đổi số và hợp tác quốc tế là động lực quan trọng của giáo dục trong giai đoạn mới. Nhà nước ưu tiên đầu tư xây dựng cơ sở dữ liệu quốc gia về GDĐT, hạ tầng số và nền tảng dùng chung, phấn đấu đến năm 2030, các cơ sở giáo dục đại học hoàn thành hạ tầng số, nền tảng số đồng bộ, kết nối liên thông. Song song đó, việc mở rộng quyền chủ động tổ chức hội nghị, hội thảo quốc tế và cho phép thành lập phân hiệu hoặc cơ sở giáo dục đại học công lập của Việt Nam tại nước ngoài cho thấy tầm nhìn hội nhập sâu rộng, chủ động tiếp cận tri thức toàn cầu

Việc Quốc hội ban hành các cơ chế, chính sách đặc thù sẽ là cơ hội để Đồng Nai rà soát, điều chỉnh các chương trình, kế hoạch phát triển giáo dục phù hợp với điều kiện thực tiễn, từng bước nâng cao chất lượng nguồn nhân lực phục vụ phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh.

Cử tri Nguyễn Văn Minh (ngụ phường Tam Phước)cho rằng: Giáo dục là vấn đề có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, gắn bó mật thiết với đời sống người dân, đồng thời tác động trực tiếp đến tương lai của thế hệ trẻ và sự phát triển bền vững của đất nước. Do đó, việc Quốc hội ban hành các cơ chế, chính sách đặc thù trong lĩnh vực GDĐT là hết sức cần thiết và kịp thời. Cử tri và nhân dân kỳ vọng các chính sách này sớm được triển khai hiệu quả trong thực tiễn, qua đó góp phần không ngừng nâng cao chất lượng GDĐT.

Hồ Thảo

Nguồn Đồng Nai: https://baodongnai.com.vn/xa-hoi/giao-duc/202601/tao-dot-pha-phat-trien-giao-duc-va-dao-tao-tu-co-che-chinh-sach-dac-thu-5056853/