Tạo sức hút du lịch từ bản sắc văn hóa

Biểu diễn cồng chiêng phục vụ khách du lịch tại Làng K’ho Cil

Bản sắc văn hóa làm nên sản phẩm du lịch độc đáo

Làng K’ho Cil là điểm đến tiêu biểu cho mô hình du lịch văn hóa cộng đồng. Nhìn từ bên ngoài, những mô hình nhà sàn mộc mạc quanh vườn cùng những cầu nhỏ bắc qua suối, không gian sắp đặt gợi cảm giác như bước vào một buôn K’ho truyền thống.

Chủ nhân Làng K’ho Cil là chị Liêng Hót Thái Hòa (48 tuổi), người con của buôn làng. Trên mảnh đất gia đình vốn trồng cà phê, chị đã chuyển hướng sang làm du lịch cộng đồng. Không chạy theo hình thức, chị bắt đầu từ những gì gần gũi, thân thuộc với đời sống người K’ho. “Điều tôi mong là du khách đến đây được thấy, trải nghiệm đời sống thật của người K’ho, được nghe tiếng chiêng, thưởng thức rượu cần, nếp sinh hoạt và cảm nhận được cái hay, cái đẹp”, chị Thái Hòa chia sẻ.

Từ ý tưởng đó, căn nhà sàn gỗ được phục dựng theo kiến trúc nhà dài truyền thống của người K’ho, như một bảo tàng thu nhỏ. Bên trong trưng bày thổ cẩm, những loại nhạc cụ dân tộc cồng chiêng, đàn đá, đàn t’rưng, tù và, cùng các vật dụng lao động sản xuất như: gùi, xà gạc, bầu đựng nước, nơm bắt cá... gắn với người K’ho qua nhiều thế hệ.

Cầm trên tay chiếc gùi đã cũ, chị Hòa tâm sự: “Nhiều người trẻ trong buôn trước đây không còn để ý đến những đồ dùng này. Khi làm du lịch, tôi thấy mình có trách nhiệm giữ lại, để con cháu biết cha ông đã sống, lao động thế nào”. Chị cũng đứng ra tập hợp thanh thiếu niên trong buôn, cùng già làng truyền dạy cho các em bài bản cồng chiêng, biểu diễn thường xuyên phục vụ du khách.

Với chị, việc duy trì đội cồng chiêng vừa để làm du lịch vừa để bảo tồn di sản văn hóa của người K’ho. Nếu không tạo được sinh hoạt thường xuyên, cồng chiêng sẽ chỉ là nhạc cụ treo ở vách nhà. Nhờ có du khách, các em có động lực tập luyện, người già cũng có cơ hội truyền dạy. Văn hóa nhờ vậy mà sống lại.

Tiếng cồng chiêng níu chân du khách

Trong không gian đậm đà bản sắc ở làng K’ho Cil, du khách có thể thưởng thức cà phê, lưu trú trong những căn phòng view đồi cà phê xanh mướt, check-in với hoa, suối, vườn đồi được tạo cảnh công phu và thưởng thức các món Mô hình nhà sàn truyền thống tại Làng K’ho Cil tạo không gian sắp đặt đậm đà bản sắc. ẩm thực truyền thống. Khi đêm xuống, tiếng cồng chiêng vang lên bên ánh lửa ấm áp, kết hợp hát múa, trình diễn trang phục thổ cẩm truyền thống để lại ấn tượng mạnh với từng đoàn du khách.

Mô hình nhà sàn truyền thống tại Làng K’ho Cil tạo không gian sắp đặt đậm đà bản sắc

Trên tuyến đèo Tà Nung, 3 điểm du lịch cộng đồng có hoạt động diễn tấu cồng chiêng đã trở thành những “điểm sáng” biến di sản văn hóa thành sản phẩm du lịch đặc thù. Cùng với Làng K’ho Cil, tại điểm đến Bon Tơnun, mỗi chiều, du khách quây quần bên bếp lửa, xem biểu diễn âm nhạc dân tộc, cồng chiêng, vừa hòa mình vào những vũ điệu xoang nắm tay các sơn nữ nhảy múa quanh lửa hồng.

Men rượu cần cùng hương vị cơm lam, thịt nướng, rau rừng, cá suối, da trâu cà đắng, nông sản, rau, củ, khoai, bắp nướng... như làm sống dậy giá trị văn hóa vật chất và tinh thần của cộng đồng người K’ho sinh sống lâu đời trên vùng đất này. Không khí yên bình nơi đây khiến du khách muốn ở lại với bon làng mà quên đường về phố.

Thưởng thức rượu cần trong âm thanh cồng chiêng

Trong khi rất nhiều điểm du lịch tập trung vào hoa và các tiểu cảnh được trang trí na ná nhau, những tạo hình sắp đặt check in mang tính sao chép, nhiều du khách đã chọn cách kết hợp: Sau khi đi ngắm hoa, ở lại thưởng lãm rượu cần, xem diễn tấu cồng chiêng, trải nghiệm văn hóa cộng đồng người dân tộc K’ho bản địa.

Nhờ vậy chuyến du lịch thêm chiều sâu, ý nghĩa. Anh Đoàn Văn Hưng, một du khách đến từ Hà Nội cho biết, thay vì chỉ ngắm hoa rồi rời đi, anh chọn trải nghiệm Làng K’ho Cil, dùng bữa tối, xem diễn tấu cồng chiêng, uống rượu cần. Một chuyến đi đáng nhớ”.

Hỗ trợ phát triển bền vững du lịch văn hóa cộng đồng

Để mô hình du lịch văn hóa cộng đồng hoạt động bài bản, Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch đã hỗ trợ ra mắt mô hình Câu lạc bộ (CLB) Văn hóa cồng chiêng gắn với phát triển du lịch của đồng bào K’ho tại phường Cam Ly - Đà Lạt.

Từ nguồn kinh phí Dự án 6 “Bảo tồn, phát huy giá trị văn hóa truyền thống tốt đẹp của các dân tộc thiểu số gắn với phát triển du lịch”, sở đã trao tặng CLB Cồng chiêng Làng K’ho Cil 30 bộ trang phục biểu diễn, 1 bộ chiêng 6 chiếc và hỗ trợ chuyên môn cần thiết. CLB có 25 thành viên, đa số là thanh thiếu niên, do bà Liêng Hót Thái Hòa làm chủ nhiệm.

Sau hơn 1 năm được hỗ trợ, Làng K’ho Cil trở thành điểm đến mang đậm dấu ấn văn hóa K’ho. Bản sắc văn hóa K’ho thể hiện qua thanh âm cồng chiêng, vũ điệu xoang, trang phục truyền thống. Với tình yêu và trách nhiệm đối với di sản cha ông để lại, các thành viên CLB góp phần lan tỏa tiếng chiêng trong đời sống, thu hút du khách trong và ngoài nước đến với buôn làng.

Du khách xem biểu diễn cồng chiêng ở Làng K’ho Cil lúc chiều muộn

Thời gian tới, sở tiếp tục hỗ trợ tổ chức truyền dạy cồng chiêng cho thế hệ trẻ; tập huấn kỹ năng làm du lịch, đón khách, nâng cao nhận thức của cộng đồng về giá trị di sản, duy trì hoạt động biểu diễn phục vụ du khách.

Trong đó, du lịch được xác định là động lực để di sản văn hóa cồng chiêng được bảo tồn trong môi trường tự nhiên, không tách rời cộng đồng là chủ thể sáng tạo nên nó. Từ đó, góp phần hình thành tuyến du lịch ngắm hoa, trải nghiệm văn hóa, du lịch cộng đồng đặc sắc trên cung đèo Tà Nung, từ Cam Ly - Đà Lạt đến Nam Ban Lâm Hà.

Thái An .